Όλο πιο κοντά στον «μεγάλο συνασπισμό»

ΜΟΝΟ αν πρωτεύσουν οι Χριστιανοδημοκράτες και εκπροσωπηθούν στη Βουλή οι
Ελεύθεροι Δημοκράτες, θα αποφύγει ο Χέλμουτ Κολ να γίνει ο πρώτος από τους έξι
μεταπολεμικούς καγκελάριους της Γερμανίας (μετά τους Αντενάουερ, Έρχαρντ,
Κίσινγκερ, Μπραντ και Σμιτ) που διώχνουν οι ψηφοφόροι. Πρόκειται, όπως δείχνει
ο προεκλογικός αγώνας, για το λιγότερο πιθανό σενάριο. Για όλα τα υπόλοιπα,
που θα σημάνουν το τέλος μιας εποχής, καθοριστικό θα είναι το εκλογικό
αποτέλεσμα των Πράσινων και του, πρώην κομμουνιστικού, Κόμματος Δημοκρατικού Σοσιαλισμού.

Οι πρώτοι βρίσκονται μπροστά σε πρόκληση αλλά και σε καμπή. Ορφανοί της Πέτρα
(Κέλι) και του Ότο (Σίλι), των ανθρώπων που αποτέλεσαν για χρόνια την ψυχή και
το μυαλό τους πριν μετακομίσουν η πρώτη στους ουρανούς και ο δεύτερος στους
Σοσιαλδημοκράτες, οι Πράσινοι, από οικολογικό – εναλλακτικό κίνημα,
μεταβάλλονται σταδιακά σε μηχανισμό «γενικής πολιτικής». Η δομική αυτή
μετάβαση, παρά τη διατήρηση της έμφασης στο βάθεμα της δημοκρατίας, συνδέθηκε
και με το πέρασμα από την αξιοπιστία του πραγματικά διαφορετικού στην
ελαφρότητα του απλώς δημοφιλούς, του «πιασάρικου». Ο νέος τους ηγέτης, Γιόσκα
Φίσερ, μπορεί να μην έβαλε γραβάτα, καλλιεργεί όμως περισσότερο την εικόνα
παρά το μυαλό τού μη γραβατωμένου. Οι Πράσινοι εκφράζουν πάντως μια ανάσα και
γι’ αυτό θα μπουν πιθανότατα στην ομοσπονδιακή Βουλή. Ίσως ήρθε μάλιστα η ώρα
τους να μπουν και στην κυβέρνηση, οπότε ο Γιόσκα θα πρέπει να ξαναδεί την
γκαρνταρόμπα του.

ΟΙ ΠΡΩΗΝ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΕΣ

Σε καμία κυβέρνηση δεν πρόκειται αντιθέτως να μπουν οι πρώην κομμουνιστές. Από
την είσοδό τους ωστόσο στη Βουλή εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό το αν θα ηγηθεί της
Γερμανίας (που ούτως ή άλλως κυβερνάται στο κέντρο) ένας συνασπισμός
«συμμάχων» (Σοσιαλδημοκράτες με Πράσινους) ή «αιωνίων αντιπάλων»
(Σοσιαλδημοκράτες με Χριστιανοδημοκράτες). Η μεγάλη συγκέντρωση της μάζας των
οπαδών τους στην Ανατολική Γερμανία, όπου αποτελούν τον εκφραστή των χαμένων
της ενοποίησης, και, σε μικρότερο βαθμό, η διανοητική ακτινοβολία του αρχηγού
τους, Γκρεγκόρ Γκίζι, που αποκηρύσσει τις παρεκβάσεις του κομμουνισμού αλλά
όχι τα ιδανικά της Αριστεράς, προοιωνίζονται ότι μάλλον θα τα καταφέρουν.

Ο «μεγάλος συνασπισμός» καθίσταται έτσι, αριθμητικά αλλά και ψυχολογικά, κάθε
μέρα εγγύτερος. Το όνομα του καγκελάριου (Σρέντερ ή Σόιμπλε) έχει ίσως
μικρότερη σημασία από την πολιτική φυσιογνωμία της κυβέρνησης που θα
σχηματισθεί. Θα μπορέσει να προωθήσει τις δομικές μεταρρυθμίσεις που έχει
ανάγκη η χώρα ή θα την βυθίσει περισσότερο στη στασιμότητα; Θα συνεχίσει να
δίνεται με την ψυχή της κι όχι μόνο με το ταμείο της στην ευρωπαϊκή ενοποίηση;
Θα μπορέσει, ιδίως αν ο καγκελάριος είναι Σοσιαλδημοκράτης, να συμβάλλει σε
αυτό που χρειάζεται επειγόντως η παγκόσμια οικονομία σήμερα, μια οργανωμένη
ρυθμιστική παρέμβαση ώστε η αγορά να πάψει να ταυτίζεται με την κερδοσκοπία;
Ακόμα, ειδικά για μας τους Έλληνες, θα πραγματοποιήσει το επίφοβο φιλοτουρκικό
άνοιγμα; Το δημοκρατικό παράδοξο είναι ότι σε αυτά τα ερωτήματα δεν θα
απαντήσει ο ψηφοφόρος της Κυριακής αλλά τα κομματικά επιτελεία της Δευτέρας.
Αυτό βέβαια δεν είναι αναγκαστικά κακό σε μια χώρα όπου παραδοσιακά οι
ψηφοφόροι προτιμούν να ακολουθήσουν αυτό που τους λέει η τσέπη τους και τα
κόμματα συχνότατα καταφέρνουν να εκφράσουν αυτό που επιβάλλει η ­ τετράγωνη
φυσικά ­ λογική του πολιτεύματος.