Αργά θυμήθηκαν τα όπλα

Την πρόθεση της αμερικανικής πλευράς να ζητήσει την απόσυρση από τα κατεχόμενα
όπλων αμερικανικής κατασκευής, εξέφρασε χθες ο βοηθός υπουργός Εξωτερικών Μαρκ
Γκρόσμαν, σε συνάντησή του με τον Έλληνα υπουργό Εξωτερικών Θ. Πάγκαλο.

Ο Μ. ΓΚΡΟΣΜΑΝ είπε ότι η αμερικανική πλευρά καταρτίζει πόρισμα στο οποίο θα
καταγράφονται όλα τα αμερικανικά όπλα που υπάρχουν αυτή τη στιγμή στο έδαφος
του ψευδοκράτους και είναι διατεθειμένη να ζητήσει την απομάκρυνσή τους από τα κατεχόμενα.

Το πόρισμα αυτό ετοιμάζεται πυρετωδώς από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ ύστερα από
αίτημα του Κογκρέσου και θα μπορούσε να αποτελέσει ένα ισχυρό μέσο πίεσης για
την έναρξη αποστρατικοποίησης του νησιού.

Σύμφωνα με τον αμερικανικό νόμο, απαγορεύεται από τις 22 Δεκεμβρίου του 1987 η
πώληση ή μεταφορά αμερικανικών όπλων από οποιαδήποτε χώρα του κόσμου στην
Κύπρο. Νόμος, ο οποίος επηρεάζει βεβαίως και αμερικανικά όπλα που έχουν
τοποθετηθεί από την Ελλάδα στο έδαφος της Κυπριακής Δημοκρατίας τα τελευταία
11 χρόνια.

Για τον λόγο αυτό, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, ο Έλληνας υπουργός
Εξωτερικών έσπευσε να δηλώσει στον κ. Γκρόσμαν ότι σε περίπτωση που οι Τούρκοι
προχωρήσουν στην αφαίρεση οπλικών συστημάτων από τα κατεχόμενα, τότε και η
Αθήνα είναι έτοιμη να αποσύρει, αναλογικά, αμερικανικό οπλισμό που έχει σταλεί
τα τελευταία χρόνια στην Κύπρο.

Η εξέλιξη αυτή μπορεί να είναι ιδιαίτερης σημασίας για μία ενδεχόμενη έναρξη
της διαδικασίας αποστρατικοποίησης της Κύπρου. Διότι εάν αποδειχθεί από τις
αυτοψίες Αμερικανών παρατηρητών ότι ο νόμος του 1987 παραβιάζεται, τότε θα
ασκηθούν αφόρητες πιέσεις στην Άγκυρα κατ’ αρχήν (αλλά και στην Αθήνα) για την
απόσυρση αμερικανικών όπλων από το νησί.

Αξίζει να σημειωθεί ότι τον τελευταίο καιρό σειρά δημοσιευμάτων στον
αμερικανικό Τύπο, αλλά και επιστολές βουλευτών, ασκούν έντονη κριτική στο
Στέιτ Ντιπάρτμεντ και το Πεντάγωνο για τις συνεχιζόμενες πωλήσεις όπλων στην
Άγκυρα, αλλά και στην Αθήνα, εκφράζοντας τον προβληματισμό κατά πόσο αυτές οι
ενέργειες συμβιβάζονται με τις αμερικανικές προσπάθειες για προώθηση της
σταθερότητας στην περιοχή.

Διπλωματικές πηγές υποστήριζαν χθες ότι οι συζητήσεις για απόσυρση θα
μπορούσαν να επηρεάσουν και το θέμα των ρωσικών πυραύλων S-300, η αναβολή
εγκατάστασης των οποίων έχει συνδεθεί και από τον ίδιο τον πρόεδρο Κληρίδη με
ένα χρονοδιάγραμμα αποστρατικοποίησης του νησιού.

Καμία πρόοδος, πάντως, δεν έχει υπάρξει προς το παρόν στο θέμα του μορατόριουμ
στρατιωτικών πτήσεων πάνω από την Κύπρο ή στο ζήτημα των ρωσικών πυραύλων
S-300 από τις επαφές που είχε εδώ στη Νέα Υόρκη ο προεδρικός απεσταλμένος Ρ.
Χόλμπρουκ με τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Γλαύκο Κληρίδη και τον
Τούρκο υπουργό Εξωτερικών Ισμαήλ Τζεμ.

Μάλιστα η αδιαλλαξία της τουρκικής πλευράς έγινε εμφανής και από την ομιλία
του πρωθυπουργού Μ. Γιλμάζ στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ. Ο Τούρκος
πρωθυπουργός επέμεινε ότι η πρόταση Ντενκτάς για συνομοσπονδία στην Κύπρο
μπορεί να οδηγήσει σε μία δίκαιη και μόνιμη λύση στο Κυπριακό. Πρόσθεσε,
επίσης, ότι η ανάπτυξη των ρωσικών πυραύλων στην Κύπρο αποτελεί σοβαρή απειλή
για τη σταθερότητα της Βόρειας Κύπρου και της Τουρκίας, αλλά και για την
ειρήνη στην Ανατολική Μεσόγειο.

Από την πλευρά του ο κ. Πάγκαλος μιλώντας στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ
υπογράμμισε τη συνεχιζόμενη άκαμπτη στάση της τουρκικής πλευράς στις
αλλεπάλληλες μεσολαβητικές προσπάθειες των Ηνωμένων Εθνών και ζήτησε από την
Τουρκία να δεχθεί τη δικαιοδοσία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου της Χάρης για την
επίλυση των ελληνοτουρκικών διαφορών.

ΤΥΧΟΝ επέμβαση της Τουρκίας κατά τη μεταφορά των πυραύλων S-300 στην Κύπρο, θα
συνιστά πράξη πολέμου εις βάρος της Ρωσίας και θα απαντηθεί με στρατιωτικά
αντίποινα. Αν όμως η Τουρκία πλήξει τους πυραύλους μετά την εγκατάστασή τους
στην Κύπρο, η Ρωσία θα αντιδράσει με πολιτικά και όχι στρατιωτικά μέσα, επειδή
δεν υπάρχει συνθήκη αμοιβαίας ασφάλειας ή συμφωνία με την Κύπρο. Συνθήκη, που
θα μπορούσε πάντως να επικυρωθεί μέσα σε μία μέρα από τη ρωσική Δούμα. Τις
δηλώσεις αυτές έκανε χθες ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής Άμυνας της ρωσικής
Δούμας Αλεξέι Αρπάτοφ, σε συνέντευξη που παραχώρησε στο Ραδιοφωνικό Ίδρυμα Κύπρου.

Στη συνέντευξη, ο Αρπάτοφ ανέλυσε τους λόγους της σθεναρής υποστήριξης της
Ρωσίας προς την Κύπρο και εξήγησε τα αντικρουόμενα συμφέροντα της Ρωσίας με
εκείνα της Τουρκίας, με ιδιαίτερη έμφαση στον ανταγωνισμό για τη μεταφορά των
πετρελαίων της Κασπίας.

Ο Ρώσος αξιωματούχος σημείωσε επίσης για το θέμα της πώλησης των S-300 ότι η
Κύπρος είναι μια ανεξάρτητη χώρα και δεν είναι δυνατόν να υποβάλλεται σε εμπάργκο.