Αποτυχία για… βραβείο Νόμπελ!

Να τα σκίσουν τα διπλώματα; Μιλάμε για τους δύο νομπελίστες των Οικονομικών
που ήταν επικεφαλής του αμοιβαίου κεφαλαίου Long-Term Capital Management. Στην
παγκόσμια χρηματιστηριακή αναταραχή έχασε παραπάνω από 100 δισ. δολάρια. Και
πάει για χρεοκοπία.

Ρόμπερτ Μέρτον (αριστερά άνω) και Μάιρον Σόουλς(αριστερά): Πήραν Νόμπελ για τις εργασίες τους στα παράγωγα χρηματιστηριακά προϊόντα, αλλά ως διαχειριστές αμοιβαίων κεφαλαίων απέτυχαν…

ΤΟ 1997 ήταν μια καλή χρονιά για τον Ρόμπερτ Μέρτον του Χάρβαρντ και τον
Μάιρον Σόουλς του Στάνφορντ. Τότε, όταν παραλάμβαναν το βραβείο Νόμπελ με τις
πρωτοποριακές εργασίες τους για τα παράγωγα χρηματιστηριακά προϊόντα, δεν θα
μπορούσαν ποτέ να φανταστούν ότι ένα χρόνο αργότερα οι μεγαλύτερες τράπεζες
του κόσμου θα προσπαθούσαν να σώσουν από τη χρεοκοπία το αμοιβαίο κεφάλαιο που
διαχειρίζονταν μαζί με τον γκουρού της Γουώλ Στρητ Τζον Μεριγουέδερ.

ΠΡΟΣΠΑΘΙΑ ΣΩΤΗΡΙΑΣ

Το Long-Term Capital Management (LTCM) είναι ένα από τα μεγαλύτερα στον κόσμο.
Το ίδιο και οι απώλειές του στην πρόσφατη χρηματιστηριακή κρίση.

Υπολογίζονται σε περισσότερα από 100 δισ. δολάρια. Τουλάχιστον έξι από τις
μεγαλύτερες τράπεζες του κόσμου, μαζί με χρηματιστηριακές εταιρείες,
προσπαθούν να το σώσουν.

Φοβούνται ότι αν καταρρεύσουν οι επενδύσεις που διαθέτει σε διάφορες περιοχές
του κόσμου, θα προκληθεί νέα αναταραχή στις αγορές. Έτσι κατέληξαν προχθές σε
προκαταρκτική συμφωνία να χορηγήσουν στο LTCM επείγουσα ενίσχυση 3,5 δισ. δολαρίων.

Η κίνηση αυτή ουσιαστικά αποτελεί προσπάθεια μερικής εξαγοράς του αμοιβαίου
κεφαλαίου από τους πιστωτές του, που θέλουν έτσι να κερδίσουν χρόνο, ώσπου να
ανακτήσουν ένα μέρος από τις απώλειές τους.

Θα αποκτήσουν το 90% του LTCM και θα διορίσουν επιτροπή ελέγχου που θα
κατευθύνει την επενδυτική στρατηγική του αμοιβαίου. Στην επιτροπή θα μετέχουν
εκπρόσωποι της Goldman Sachs, της Merill Lynch, της Morgan Stanley Dean
Witter, της Travelers Group και της UBS Securities, εταιρειών που έχασαν
χρήματα στο LTCM.

ΟΙ ΕΠΙΤΥΧΙΕΣ – Η ΦΗΜΗ

Πώς όμως ήρθε η καταστροφή; Μόλις πριν από ένα χρόνο το LTCM είχε τριπλασιάσει
τα χρήματα που του είχαν εμπιστευθεί οι επενδυτές του. Και απόκτησε ακόμη
περισσότερη φήμη, όταν ο επικεφαλής του, Τζον Μεριγουέδερ, συνεταιρίστηκε με
τους διάσημους νομπελίστες Ρόμπερτ Μέρτον του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ και
Μάιρον Σόουλς του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ.

Με πολύπλοκους μαθηματικούς τύπους που υπόσχονταν πολλά και γρήγορα κέρδη
σαλπάρισαν για τα δύσκολα νερά των διεθνών αγορών, που όμως είχαν ήδη αρχίσει
να θολώνουν. Η πτώση ήρθε από τον υπερβολικό δανεισμό για τη χρηματοδότηση
επενδύσεων.

ΤΑ ΡΩΣΙΚΑ ΟΜΟΛΟΓΑ

Πιεζόμενο από τους πιστωτές, το LTCM υποχρεώθηκε να ρευστοποιήσει σε μια
περίοδο που οι αγορές βρίσκονταν σε αναταραχή. Οι τοποθετήσεις του στην αγορά
παραγώγων αφορούσαν ένα τρισ. δολάρια. Τις μεγαλύτερες απώλειες υπέστη με την
καθίζηση των ρωσικών κρατικών ομολόγων. Οι συνολική του ζημία ανέρχεται στο
52% των κεφαλαίων του.

Το LTCM έπεσε μάλιστα τόσο χαμηλά που στα τέλη Αυγούστου υποχρεώθηκε να
απλώσει το χέρι στο αμοιβαίο κεφάλαιο Quantum Fund του μεγαλοχρηματιστή Τζορτζ
Σόρος, για να ζητήσει οικονομική ενίσχυση 500 εκατ. δολαρίων. Όμως ο Σόρος αρνήθηκε.

Οι επενδυτικές εταιρείες και οι τράπεζες που έκαναν μπίζνες με το LTCM έχουν
πολλά να χάσουν, αν αυτό καταρρεύσει. «Αν χρεοκοπήσει, πολλές θα είναι οι
τράπεζες θα κλείσουν», δήλωσε στέλεχος μεγάλης τράπεζας που εμπλέκεται στις
συνομιλίες για τη διάσωσή του.