Η ευρωπαϊκή NASA

Οι συγχωνεύσεις στην αμερικανική στρατιωτική βιομηχανία είναι πια παρελθόν.
Όμως, στην Ευρώπη δεν έχουν τελειωμό. Η απόφαση της Γαλλίας να ιδιωτικοποιήσει
την Aerospatiale δεν είναι παρά μόνο η αρχή.

ΛΙΓΟΙ ΕΙΝΑΙ οι γίγαντες που προέκυψαν από συγχωνεύσεις στην αμερικανική
πολεμική βιομηχανία. Πριν από μερικές εβδομάδες, η Lockheed Martin παραιτήθηκε
από την εξαγορά της Northrop Grumman. Το Πεντάγωνο είπε ότι η εταιρεία θα
γινόταν υπερβολικά ισχυρή, στέλνοντας έτσι το μήνυμα ότι περαιτέρω
συγχωνεύσεις είναι ανεπιθύμητες.

Αντίθετα με ό,τι συμβαίνει στην Αμερική, ο κλάδος της ευρωπαϊκής πολεμικής
βιομηχανίας παραμένει ιδιαίτερα κατακερματισμένος, με εκατοντάδες μικρές και
ανταγωνιστικές εταιρείες που πασχίζουν να αποκτήσουν ακριβές νέες τεχνολογίες,
σε μία περίοδο που ολοένα και συρρικνώνονται οι δημόσιες δαπάνες για την άμυνα.

ΕΕΑΑ

Μετά την πτώση του κομμουνισμού, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις περιόρισαν
σημαντικά τις αμυντικές δαπάνες στους προϋπολογισμούς τους. Σήμερα, οι
αμυντικές δαπάνες του Πενταγώνου ανέρχονται σε 279 δισ. δολάρια (περίπου 81
τρισ. δραχμές) και είναι διπλάσιες από τις ευρωπαϊκές.

Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο, η Ευρώπη επιδιώκει την συνένωση των αεροπορικών
και στρατιωτικών βιομηχανιών της σε έναν μεγάλο οργανισμό, με την προσωρινή
επωνυμία Ευρωπαϊκή Εταιρεία Αεροδιαστημικής και Άμυνας (ΕΕΑΑ), με παραρτήματα
που θα περιλαμβάνουν τις βιομηχανίες εμπορικών αεροσκαφών Airbus, καθώς και
διαστημικές και αμυντικές δραστηριότητες, όπως την κατασκευή μαχητικών
αεροσκαφών, πυραύλων και οπλικών συστημάτων.

ΣΥΝΑΡΜΟΛΟΓΗΣΗ ΤΕΡΑΤΟΣ!

Η Airbus ήδη διαγράφει μία επιτυχημένη πορεία, αποσπώντας φέτος τις μισές
παραγγελίες σ’ όλον τον κόσμο για επιβατικά αεροσκάφη, παρά την σκληρό
ανταγωνισμό από την Boeing.

Την περασμένη εβδομάδα, ο Μάνφρεντ Μπίσοφ, διευθυντής της Daimler-Benz
Aerospace, δήλωσε ότι η Airbus, που έως τώρα λειτουργούσε στο πλαίσιο ενός
χαλαρού κονσόρτσιουμ μεταξύ τεσσάρων ευρωπαϊκών αεροναυπηγικών εταιρειών,
είναι έτοιμη να αρχίσει να λειτουργεί ως ανεξάρτητη εταιρεία, που πιθανότατα
θα υπόκειται στη γαλλική νομοθεσία, εντός του πρώτου εξαμήνου του προσεχούς
έτους. Η πρόκληση είναι τώρα να συγκροτηθεί ένας νέος ευρωπαϊκός αεροπορικός
και στρατιωτικός γίγαντας.

«Το πραγματικό πρόβλημα», λέει ο Νικ Κάνιγχαμ, αναλυτής της αγοράς στη Salomon
Smith Barney του Λονδίνου, «είναι να συναρμολογηθεί το τέρας».

ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΣΕΧΩΣ

Τα εμπόδια για κάτι τέτοιο είναι μεγάλα. Η British Aerospace, που
ιδιωτικοποιήθηκε το 1981, είναι μία από τις πιο αποδοτικές και κερδοφόρες
εταιρείες, ενώ η Aerospatiale βαρύνεται από ένα ιστορικό κυβερνητικής σπατάλης
και γραφειοκρατικής διαχείρισης.

Με τις συγχωνεύσεις και την κατάργηση των ομοειδών δραστηριοτήτων, θα χαθούν
θέσεις εργασίας. Η απόφαση για το ποιος θα πρέπει να χάσει τη δουλειά του θα
είναι δύσκολη, επειδή η ανεργία στην Ευρώπη είναι σχεδόν διπλάσια από ό,τι
στις ΗΠΑ.

Για την Airbus, η δυνατότητα να κατακτήσει τις διεθνείς αγορές και να
χρηματοδοτήσει νέα προϊόντα, όπως το νέο τζετ 500 θέσεων, εξαρτάται από την
ικανότητά της να λειτουργήσει ως ανεξάρτητη εταιρεία, με δικό της λογιστικό
και διαχείριση. Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις συμφωνούν σ’ αυτό. Την άνοιξη, η
Βόννη προειδοποίησε την Airbus ότι θα κοπούν οι γερμανικές κρατικές πιστώσεις
για το σούπερ τζετ, αν η Airbus δεν σταθεί στα δικά της πόδια.

ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ ΤΟΜΕΙΣ

Όμως, η ιδέα μιας ενιαίας εταιρείας αεροδιαστημικής και άμυνας δεν σταματάει
στην Airbus.

Σύμφωνα με ένα μεγαλόπνοο σχέδιο που προτάθηκε στις αρχές του έτους από τη
Γερμανία, τη Γαλλία και τη Βρετανία, η νέα μεγάλη εταιρεία θα είναι ιδιοκτησία
των σημερινών εταίρων της Airbus της γαλλικής Aerospatiale, της γερμανικής
Daimler-Bens Aerospace, της βρετανικής British Aerospace και της ισπανικής
Construcciones Aeronauticas, καθώς και ιδιωτών επενδυτών. Υπό ενιαία
διεύθυνση, η νέα εταιρεία δεν θα περιορίζεται στην κατασκευάστρια εμπορικών
αεροσκαφών Airbus, αλλά θα περιλαμβάνει και τομείς αεροδιαστημικής
τεχνολογίας, στρατιωτικών αεροπλάνων και ελικοπτέρων, πυραύλων και οπλικών
συστημάτων. Η Ιταλία και η Σουηδία, μολονότι δεν μετέχουν στο κονσόρτσιουμ
Airbus, στηρίζουν το σχέδιο.