Πιο κοντά στο Διάστημα

Για την Ευρώπη, θεωρείται ένας θρίαμβος στη συνεργασία των ευρωπαϊκών κρατών,
των ευρωπαϊκών βιομηχανιών και ιδρυμάτων:

ΓΙΑ πρώτη φορά έπειτα από έναν αιώνα, Ευρωπαίοι αστροφυσικοί και αστρονόμοι
έχουν στη διάθεσή τους το καλύτερο τηλεσκόπιο στον κόσμο.

Το μεγαλύτερο τηλεσκόπιο στον κόσμο άρχισε ήδη να λειτουργεί με τη λήψη
φωτογραφιών από το Διάστημα, οι οποίες άφησαν απόλυτα ικανοποιημένους τους
αστρονόμους, παρ’ όλο που ακόμα δεν είναι σε πλήρη επιχειρησιακή ετοιμότητα.
Το «Πολύ Μεγάλο Τηλεσκόπιο» έχει κατασκευαστεί στη Βόρεια Χιλή με
χρηματοδότηση οκτώ ευρωπαϊκών κρατών. «Όλα πήγαν σύμφωνα με το σχέδιο», είπε
στους δημοσιογράφους ο αστρονόμος Ροντρίγκο ντε Κάστρο της επιστημονικής
ομάδας του Νοτίου Αστεροσκοπείου, μετά τη λειτουργία του τηλεσκοπίου.

ΚΑΙ Η ΕΛΛΑΔΑ

Στη λειτουργία του Νοτίου Αστεροσκοπείου συμμετέχουν επιστήμονες από το
Βέλγιο, τη Δανία, τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ιταλία, τη Σουηδία, την Ελβετία,
την Ολλανδία και την Ελλάδα.

Το μεγαλύτερο τηλεσκόπιο στον κόσμο, αξίας 500 εκατομμυρίων δολαρίων,
εγκαταστάθηκε στο Σέρο Παρανάλ, χίλια χιλιόμετρα βορείως του Σαντιάγο, και
αναμένεται να αποδώσει το 100% των δυνατοτήτων του ως το 2003, όταν τεθούν σε
λειτουργία και τα τέσσερα τεράστια κάτοπτρά του, οπότε οι φακοί του θα έχουν
διάμετρο 16 μέτρα.

Ο επικεφαλής του αστεροσκοπείου, Ιταλός αστρονόμος Μάσιμο Ταρένγκουι, είπε ότι
χρειάστηκαν έξι ώρες από την έναρξη της λειτουργίας του τηλεσκοπίου ώσπου να
ληφθούν οι πρώτες φωτογραφίες από το Διάστημα, με τη χρησιμοποίηση του πρώτου κατόπτρου.

Οι πρώτες εικόνες από το Διάστημα έφτασαν ένα μήνα μετά την πρώτη ρύθμιση που
έκαναν οι οπτικοί στο τηλεσκόπιο.

Ο Έλληνας αστρονόμος Ιάσων Σπυρομήλιος, καθώς και ο Αυστραλός μηχανικός Πίτερ
Γκρέι, συμμετείχαν στο πρώτο επιτυχές εγχείρημα.

ΜΕΓΑΛΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ

Αρχικά το τηλεσκόπιο έχει στόχους κοντινούς στη Γη. Αργότερα, όταν το τεράστιο
αυτό τηλεσκόπιο λειτουργήσει πλήρως, οι δυνατότητές του θα είναι πρωτοφανείς.

Ύστερα από μια δεκαετία εργασιών, το «πρώτο φως» πέρασε μέσα από το τεράστιο
τηλεσκόπιο, στο παρατηρητήριο Παρανάλ.

Η ανάλυση των πρώτων φωτογραφιών από το Διάστημα που αναλύθηκαν από τους
επιστήμονες ήταν απόλυτα ικανοποιητικές.

Οι εικόνες ήταν υψηλής ακρίβειας, στην απόδοση των οποίων βοήθησε ο έναστρος
χωρίς φεγγάρι ουρανός, προχθές το βράδυ. Περισσότερο εντυπωσιακές ήταν οι
εικόνες από το νεφέλωμα Πεταλούδα, όσο και από τον Κένταυρο Α, τον κοντινότερο
ελλειπτικό Γαλαξία, για τη λήψη των οποίων χρησιμοποιήθηκαν ειδικά φίλτρα.

Οι λήψεις όλες έγιναν τη νύχτα της 25ης Μαΐου και χρησιμοποιήθηκαν μόνο οι
δευτερεύοντες φακοί, διαμέτρου 8,2 μέτρων.

ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ευρωπαϊκό τηλεσκόπιο, από τη μια, και το διαστημικό τηλεσκόπιο
Χαμπλ, από την άλλη, έχουν φέρει μια νέα εποχή στη μελέτη του Διαστήματος.

Το αμερικανικό διαστημικό τηλεσκόπιο, που ήδη συμπλήρωσε οκτώ χρόνια
περιστροφής στο Διάστημα, πρόσφερε στους επιστήμονες της ΝΑΣΑ
αριστουργηματικές φωτογραφίες από τον Κρόνο. Οι φωτογραφίες αυτές ελήφθησαν με
την ειδική υπέρυθρη φωτογραφική μηχανή.

Οι φωτογραφίες παρέχουν λεπτομερείς πληροφορίες για τις νεφώσεις και την
ατμόσφαιρα του Κρόνου. Όσο για τον περίφημο δακτύλιο του εντυπωσιακότερου
πλανήτη στο ηλιακό μας σύστημα, αποτελείται από κομμάτια πάγου.

Το Χαμπλ, που κάνει μία περιστροφή γύρω από τη Γη κάθε 90 λεπτά, έχει ήδη
διανύσει μιαν απόσταση 1,2 δισ. μιλίων, που ισοδυναμεί με την απόσταση από τη
Γη στον Κρόνο. Ώς τώρα έχει λάβει 120.000 φωτογραφίες, ενώ έχει πάρει
πληροφορίες για 10.000 αστρονομικά φαινόμενα.

Οι Αμερικανοί αστρονόμοι, χάρη στο Χαμπλ, πήραν καταπληκτικές φωτογραφίες από
μια μαύρη τρύπα στον σχετικά κοντινό γαλαξία Κένταυρο Α, που βρίσκεται σε
απόσταση 10 εκατ. ετών φωτός από τη Γη.

Η μαύρη αυτή τρύπα, που έχει μέγεθος όσο ένα δισεκατομμύριο ήλιοι,
συγκρούστηκε με έναν μικρότερο γαλαξία, απορροφώντας τον μαζί με το φως που
εξέπεμπε.

Παρόμοια κοσμικά φαινόμενα ήταν πολύ συχνά κατά τη δημιουργία του Σύμπαντος,
όταν οι γαλαξίες ήταν νεαρής ηλικίας, γεμάτοι από νεογέννητα λαμπερά αστέρια,
αλλά παρόμοια βίαια φαινόμενα είναι πάρα πολύ σπάνια στην εποχή μας.