[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

ΟΠΟΙΟΣ ­ μα κυρίως όποια ­ έχει πολλά επενδύσει σε μια, μοναδικής ευκαιρίας,
επίσκεψη στην έκθεση «Θησαυροί του Αγίου Όρους» στη Θεσσαλονίκη, καλά θα κάνει
να… αφαιρεί. Όχι πως αυτή καθεαυτή η έκθεση υπολείπεται της προσδοκίας να
προσπελάσει κανείς τον άλλως απροσπέλαστο ­ για τον μισό πληθυσμό τουλάχιστον
­ καλλιτεχνικό και ιστορικό πλούτο των είκοσι μονών της Αθωνικής Πολιτείας.
Τουναντίον. Δυστυχώς, όμως, ενάμιση μήνα πριν από τη λήξη της, η θεωρητικά
πολλά υποσχόμενη εμπειρία της επίσκεψης αφήνει στον επισκέπτη τη στυφή γεύση
μιας βιαστικής, λαχανιασμένης περιδιάβασης, στριμωγμένης στην κοσμοσυρροή και
την απέλπιδα προσπάθεια των ξεναγών να την καλύψουν.

Το Σαββατοκύριακο στην έκθεση που στεγάζεται στο Μουσείο Βυζαντινού
Πολιτισμού, καταλήγει σε οδυνηρή περιπέτεια μακριάς ­ και πολύωρης ακόμα ­
αναμονής στην «ουρά» της εισόδου. Και μετά, αρχίζει το άλλο βασανιστήριο της
επί τροχάδην «θέασης» θησαυρών δέκα αιώνων ­ εικόνων, τοιχογραφιών,
λατρευτικών σκευών, ψηφιδωτών, εικονογραφημένων χειρογράφων, κεντητικής ­ υπό
την αφόρητη πίεση πολυπληθών ομάδων που συνωστίζονται γύρω από τα εκθέματα. Οι
ξεναγοί κοπιάζουν μη ακουόμενοι και δυστυχούν, η υποβλητική υπόκρουση
βυζαντινών ψαλμωδιών δεν βρίσκει ­ όπως προόρισται ­ κατανυκτικούς
προσκυνητές. Δυστυχέστεροι όλων, εκείνοι που προσέρχονται με τη λαχτάρα του
ανεπανάληπτου βιώματος. Φεύγουν με την απογοήτευση της χαμένης ευκαιρίας ­ της
μίας ευκαιρίας που ασφαλώς δεν θα ξανάχουν.

Δεν προέβλεψε η οργάνωση της έκθεσης τι επρόκειτο να συμβεί, όταν την
προγραμμάτιζε, για έξι όλους κι όλους μήνες, στα πλαίσια της Πολιτιστικής;
Μήπως θαρρούσαν πως «από καπρίτσιο» και «από φεμινιστική υστερία» ζητείται η
πρόσβαση στα αθωνικά κειμήλια; Και τώρα, που διαπιστώνεται πως τα πλήθη
συρρέουν ­ και από τις εσχατιές της χώρας ­ «ζητιανεύοντας» μια ματιά στα
εκθέματα, δεν σκέφονται καν να παρατείνουν τη διάρκεια της έκθεσης και να
οργανώσουν σωστά τις επισκέψεις;

Τι καλά έκανε τελικά η Άννα Φραγκουδάκη, που απάντησε στην πρόκληση με την
προκλητική ­ για λόγους ιδεολογικους ­ προτροπή «μην πηγαίνετε»! Πού να είχε
βιώσει, επιτόπου, και τον «γολγοθά»…