Και ο Μπερλουσκόνι ενδιαφέρεται για άδεια

Και ξένα κανάλια έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για τις άδειες καναλιών
πανελλαδικής εμβέλειας. Τις τελευταίες ημέρες το υπουργείο Τύπου έχει δεχθεί
τηλεφωνήματα από νομικά γραφεία του Λουξεμβούργου και των Βρυξελλών που ζητούν
πληροφορίες για την προκήρυξη των αδειών λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών.

ΖΗΤΟΥΝ ΕΠΙΣΗΣ πληροφορίες για το πού μπορούν να προμηθευτούν την προκήρυξη για
τις προϋποθέσεις που τίθενται από την κυβέρνηση και τον νόμο προκειμένου να
πάρει ένα κανάλι άδεια λειτουργίας. Αν και τα γραφεία δεν δηλώνουν για ποιον
πελάτη τους ενεργούν, σε μια περίπτωση φαίνεται ότι ενδιαφερόμενος ήταν ο
όμιλος του Σίλβιο Μπερλουσκόνι.

Η δεύτερη και τελική προκήρυξη θα δημοσιευθεί στο τέλος του μηνός ή τις αρχές
Νοεμβρίου, έτσι ώστε «πριν από τα Χριστούγεννα να έχουμε στα χέρια μας όλους
του φακέλους των ενδιαφερομένων», όπως δήλωσε κυβερνητική πηγή.

Επικρατεί, όμως, η εντύπωση πως η κυβέρνηση έχει την πρόθεση να μοιράσει τις
άδειες με βάση τον υπάρχοντα τηλεοπτικό χάρτη. Αυτό, αναφέρουν κυβερνητικά
στελέχη, σημαίνει πρακτικά ότι από τις 6 άδειες πανελλαδικής εμβέλειας,
τέσσερα κανάλια (Mega, Antenna, Star, Σκάι), θα πάρουν σύμφωνα με όλες τις
ενδείξεις οριστική άδεια λειτουργίας.

Για τις δύο υπόλοιπες άδειες, σοβαρές πιθανότητες, κατά τις ίδιες πηγές, έχει
το «Κανάλι 5», ενώ για την 6η άδεια συζητούνται το κανάλι «TV Μακεδονία», ο
Seven Χ και, βεβαίως, το New Channel, που μετά το αποτυχημένο πείραμα της
σύνδεσης και της συνεργασίας με τον Σκάι προσανατολίζεται ξανά σε δικό του
πρόγραμμα. Ίσως η συνεργασία του ιδιοκτήτη του καναλιού Φ. Μανούση σε
επιχειρηματικό επίπεδο με τον όμιλο Μπερλουσκόνι (μέσω μιας αλυσίδας
καταστημάτων ένδυσης) έπαιξε ένα ρόλο. Η συνέχεια θα δείξει αν η συνεργασία θα
επεκταθεί και σε τηλεοπτικά προγράμματα. Υπάρχει επίσης σε εκκρεμότητα και το
θέμα της «Νέας Τηλεόρασης», που είχε λάβει το ’89 προσωρινή άδεια αλλά
ουδέποτε ενεργοποιήθηκε. Θα ενεργοποιηθεί τώρα; Και ποιος έχει την πλειοψηφία
των μετοχών;

ΤΟΠΙΚΑ

Η κυβέρνηση είναι διατεθειμένη να δώσει και 4 άδειες περιφερειακών καναλιών
στην Αττική, όπου και εδώ θα υπάρξει πρόβλημα. Υπάρχει το Telecity που είναι
ίσως καλύτερα οργανωμένο από όλα τα υπόλοιπα, υπάρχει το Τηλετώρα, υπάρχουν
διάφορα μικρότερα (MAD, TV Magic, High,), αλλά το πρόβλημα ­ για την κυβέρνηση
­ ονομάζεται «902». Πρόκειται για τον τηλεοπτικό σταθμό του ΚΚΕ, ο οποίος μετά
από πολύμηνη σιωπή εξαιτίας της πλημμύρας που είχε πλήξει προ τριετίας τα
γραφεία του ΚΚΕ στον Περισσό επανήρχισε τις μεταδόσεις. Το ΚΚΕ φαίνεται πως θα
διεκδικήσει άδεια πανελλαδικής εμβέλειας για τον σταθμό, επικαλούμενο
πολιτικούς λόγους ­ είναι άλλωστε το μόνο πολιτικό κόμμα που έκανε χρήση του
δικαιώματος που δόθηκε το 1989 στα πολιτικά κόμματα να διεκδικήσουν και να
λάβουν προσωρινή άδεια λειτουργίας. Η κυβέρνηση από την πλευρά της φέρεται μεν
διατεθειμένη να δώσει στο ΚΚΕ (εφ’ όσον το κόμμα υποβάλει τα εκ του νόμου
απαιτούμενα δικαιολογητικά) άδεια αλλά, σύμφωνα με όσα «διαρρέουν», για
περιφερειακό κανάλι.

1 ΔΙΣ.

Το κάθε κανάλι που θα διεκδικήσει άδεια πανελλαδικής εμβέλειας θα πρέπει να
καταβάλει 1 δισ. δραχμές για την εξαγορά της άδειας. Η εξαγορά της άδειας
περιφερειακού καναλιού θα είναι ανάλογη του πληθυσμού που κατοικεί στην
περιφέρεια εκπομπής του καναλιού. Η υψηλότερη τιμή θα καταβληθεί από τα
περιφερειακά κανάλια με έδρα την Αθήνα και θα είναι περίπου 350 εκατομμύρια
δραχμές. Για την περιοχή της Θεσσαλονίκης το κόστος της άδειας θα είναι
περίπου 150 εκατομμύρια. Η αναλογία πληθυσμού-κόστους θα ισχύσει και για τις
άδειες που θα χορηγήσει η κυβέρνηση για τοπικής εμβέλειας κανάλια.

«Τέλειωσαν τα ψέματα, θα βάλουμε τάξη», δηλώνει ο υπουργός Τύπου Δημήτρης
Ρέππας, που φαίνεται να έχει πάρει προσωπικά την υπόθεση. Έτσι, όταν του
τίθεται το ερώτημα «τι θα γίνει με τα κανάλια που είναι ήδη ζημιογόνα, θα
πάρουν άδεια;», η απάντησή του μάλλον προβληματίζει: «Οι ενδιαφερόμενοι είναι
υποχρεωμένοι, εφ’ όσον διεκδικούν άδεια, να περιγράψουν τους τρόπους
διεκπεραίωσης των υποχρεώσεών τους. Αλλιώς δεν θα λάβουν άδεια και θα
κλείσουν. Αν ένας σταθμός λειτουργεί με ελλείμματα, εμείς δεν μπορούμε να του
επιτρέψουμε να διευρύνει τα ελλείμματά του. Θέλουμε την κάθαρση στον χώρο, δεν
θέλουμε νέες προβληματικές».

ΟΤΕ ΚΑΙ ΕΡΤ

Μερικά κανάλια χρωστούν παντού: από τα ασφαλιστικά ταμεία μέχρι τους δημόσιους
οργανισμούς. Εκείνος που έχει πληρώσει για καλά τη «νύφη» της ιδιωτικής
τηλεόρασης είναι ο ΟΤΕ, ο οποίος παρέχει τα κυκλώματα για τις μεταδόσεις, αλλά
παίρνει με το σταγονόμετρο αυτά που του οφείλουν. Κανείς ­ από την κυβέρνηση ­
δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα πόσες είναι οι οφειλές από την παροχή αυτών
των υπηρεσιών. Ένας ακόμη που έχει πληρώσει την ίδια «νύφη» είναι η ΕΡΤ, τις
συχνότητες της οποίας χρησιμοποιούν τα κανάλια. Τελικά, η κυβέρνηση αποφάσισε
να επιβάλει τέλος χρήσης 2% επί των ακαθαρίστων εσόδων. Και ο υπουργός Τύπου
καταλόγισε ήδη τις οφειλές των καναλιών, που είναι 1 δισ. για τον Antenna και
800 εκατομμύρια για το Mega. Γύρω στα 90 εκατομμύρια είναι οι οφειλές του Σκάι
και γύρω στα 60 του Star. Τα ποσά αυτά έχουν διαβιβασθεί στις αρμόδιες
υπηρεσίες για να εισπραχθούν με βάση τον Κώδικα περί είσπραξης οφειλών προς το Δημόσιο.

ΕΛΛΕΙΜΜΑΤΙΚΗ εμφανίζεται η ιδιωτική τηλεόραση, αν κρίνει κανείς από το γεγονός
ότι τα συσσωρευμένα χρέη των τριών μεγαλύτερων ιδιωτικών καναλιών ανέρχονται
σε περίπου 70 δισ. δραχμές. Την ίδια στιγμή, τα ελλείμματα της ΕΡΤ
προσεγγίζουν τα 20 δισεκατομμύρια. Η εικόνα αυτή είναι που κάνει την κυβέρνηση
να τονίζει σε κάθε ευκαιρία ότι «η ελληνική αγορά δεν σηκώνει περισσότερα από
2 ιδιωτικά κανάλια» και να επισημαίνει ότι «δεν μπορεί η Ισπανία να έχει δύο
μόνο ιδιωτικά κανάλια κι εμείς 6».

Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν γίνει γνωστά, το έλλειμμα του Antenna
προσεγγίζει τα 34 δισεκατομμύρια δραχμές, και για την αντιμετώπισή του ο
σταθμός συνήψε ομολογιακό δάνειο ύψους 35 δισ. στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι
«υποχρεώσεις» του Star φθάνουν τα 24,1 δισεκατομμύρια δραχμές, ενώ του Mega,
σύμφωνα με τον ισολογισμό του καναλιού για το οικονομικό έτος 1996,
προσδιορίζονταν στα 15,3 δισ. δραχμές.

Δεν υπάρχουν στοιχεία για τον Σκάι, διότι το κανάλι δημοσίευσε για τελευταία
φορά ισολογισμό το 1995. Το 1996 άλλαξε εταιρική μορφή και δεν υπέβαλε
ισολογισμό για ολόκληρο τον χρόνο. Σύμφωνα, πάντως, με στοιχεία του 1994, ο
σταθμός είχε ένα συσσωρευμένο χρέος προς τα ασφαλιστικά ταμεία ύψους 1,1 δισ.,
και χρωστούσε στο Δημόσιο από φόρους 223 εκατομμύρια δραχμές.

Σε ό,τι αφορά τα χρέη των ιδιωτικών σταθμών, πρέπει να επισημανθεί ότι αν
υπολογισθούν τα «ενεργητικά» κάθε καναλιού, το πραγματικό τους «άνοιγμα
υπολογίζεται σε 11 δισ. δραχμές για τον Antenna, 7,5 δισ. για το Star και 2,9
δισ. για το Mega. Αναφορικά με το χαμηλό σχετικά έλλειμμα της ΕΡΤ είναι
απαραίτητο να διευκρινισθεί ότι το άνοιγμα της ΕΡΤ έφθανε τα 50
δισεκατομμύρια, αλλά η κυβέρνηση προχώρησε σε αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου
κατά 30 δισ., καλύπτοντας έτσι ένα μεγάλο κομμάτι ­ κάπου 30 δισ. ­ των
οφειλών της. Ο προϋπολογισμός της ΕΡΤ για το τρέχον οικονομικό έτος (από
1/7/97-30/6/98) παρουσιάζεται με τον τρόπο αυτό ισοσκελισμένος εμφανίζοντας
έσοδα 70,5 δισ., και έξοδα 70,5 δισ. δραχμές.

Συναφές με τα προαναφερόμενα είναι το θέμα των εσόδων που έχει η τηλεόραση από
διαφημιστική δαπάνη. Σύμφωνα με στοιχεία της Media Services, τα έσοδα της
τηλεόρασης από τη διαφήμιση αυξήθηκαν κατά το εννεάμηνο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου
1997 κατά 3,56% και ανήλθαν συνολικά σε 102,4 δισ. δραχμές. Και ήταν για πρώτη
φορά αυξημένα, μετά την καθίζηση που είχαν υποστεί στη διάρκεια του 1996,
εξαιτίας της ασάφειας του νόμου για τις διαφημίσεις.

ΕΚΕΙ ΨΗΛΑ στον Υμηττό, δεν υπάρχει μόνο ένα μυστικό, αλλά πολλά. Είναι όσα
ψιθυρίζουν οι εργαζόμενοι στις εγκαταστάσεις των 80 περίπου κεραιών ισαρίθμων
ραδιοτηλεοπτικών σταθμών, που συνωθούνται σε μια έκταση περίπου δέκα
στρεμμάτων ­ όσο είναι το πλάτωμα στον αυχένα του βουνού. Οι άνθρωποι εκεί
ψηλά στον Υμηττό, ξέρουν αλλά δεν μιλούν.

«Καθένας κοιτάει τη δουλειά του», και την κεραία του. Με κρύο ή με ζέστη, με
ήλιο ή με βροχή, οι άνθρωποι αυτοί, καμιά 500αριά, χωρισμένοι σε οκτάωρες
βάρδιες, είναι τεχνικοί και φύλακες που προσέχουν να φτάνει το σήμα του
σταθμού τους παντού. Βασικά το πετυχαίνουν. Μερικές φορές, όχι. Εκείνοι που
γνωρίζουν τα «μυστικά του βουνού» υποστηρίζουν ότι δεν είναι λίγες οι φορές
που πάνω εκεί εξελίχθηκαν κανονικές καταδρομικές επιχειρήσεις. Με ανθρώπους
της νύχτας σε ρόλο κομάντος, και «θύματα» κεραίες και μηχανήματα.

Τώρα τελευταία δεν έχει συμβεί, αλλά πριν από δύο χρόνια, όταν πολλοί
προσπάθησαν να εκμεταλλευθούν το χάος στις ραδιοτηλεοπτικές συχνότητες και οι
παρεμβολές ήταν σε καθημερινή βάση πρόβλημα για όλους, υπήρχαν δύο τρόποι για
να μπορέσει ένας σταθμός να βγει πάνω από εκείνον που τον εμπόδιζε. Ο πρώτος
ήταν να χρησιμοποιήσει ακριβότερα μηχανήματα εκπομπής. Λύση σωστή, αλλά
ακριβή. Ο δεύτερος, και προφανώς φτηνότερος, ήταν αυτός της οργάνωσης…
καταδρομικής επιχείρησης.

Μια ασέληνη νύχτα, άνθρωποι της «νύχτας» ανεβαίνουν στο βουνό, και είτε κόβουν
τα καλώδια της κεραίας του σταθμού που εμποδίζει την εκπομπή του «εκμισθωτή»
σταθμού είτε γκρεμίζουν ολόκληρη την κεραία (έχει συμβεί και αυτό). Αν ο
φύλακας ή ο τεχνικός αντιληφθούν κάτι, το πιθανότερο είναι να ξυλοκοπηθούν.
Γι’ αυτό συνήθως δεν αντιλαμβάνονται τίποτε πριν ολοκληρωθεί η «επιχείρηση».

Αν παρ’ όλα αυτά δεν συμμορφωθεί ο σταθμός, το επόμενο στάδιο είναι η εισβολή
των ίδιων ανθρώπων στα στούντιο του σταθμού. Νυχτερινή και αυτή η επιχείρηση,
και στόχος αυτή τη φορά είναι οι πανάκριβες κονσόλες ­ κι αυτό έχει συμβεί.

Με τους τηλεοπτικούς σταθμούς τα πράγματα δεν είναι καλύτερα. Μόνο που αυτοί
είναι πιο ευάλωτοι. Γιατί είναι δύσκολο να φυλάξουν όλους τους αναμεταδότες
που έχουν. Έτσι, όσοι έχουν προβλήματα παρεμβολών από κάποιο σταθμό, αναθέτουν
σε μια ομάδα είτε να καταστρέψει τον συγκεκριμένο αναμεταδότη, είτε να τον
αφαιρέσει εντελώς από το σημείο εκπομπής ­ το «Κανάλι 5» είχε υποστεί αυτή την
ιστορία στα Ακαρνανικά βουνά, όπου δεν προλάβαιναν να εγκαθιστούν αναμεταδότη,
και μετά από λίγο κάποιοι τον αφαιρούσαν…

Τώρα η κυβέρνηση επιχειρεί να βάλει τέλος σε όλα αυτά, δημιουργώντας
φρουρούμενα πάρκα κεραιών. Έχει αποφασισθεί να δημιουργηθούν 33 πάρκα σε όλη
τη χώρα, και μόνο στις θέσεις αυτές θα επιτρέπεται τα κανάλια και οι
ραδιοσταθμοί να εγκαθιστούν κεραίες. Αυτό που μελετάει η κυβέρνηση τώρα είναι
να επιβάλλει τέλος χρήσης γης σε όσους σταθμούς εγκαταστήσουν κεραίες στα
σχετικά πάρκα.

ΜΕ ΕΡΩΤΗΣΗ που κατέθεσε στη Βουλή η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΚΚΕ επιτίθεται
στην κυβέρνηση για τον τρόπο με τον οποίο αποφασίστηκε η διανομή των
τηλεοπτικών συχνοτήτων στους ιδιωτικούς σταθμούς, τονίζοντας ότι μ’ αυτό τον
τρόπο αφανίζονται περιφερειακοί και τοπικοί τηλεοπτικοί σταθμοί και ζητάει να
γίνει γνωστό εάν στις προθέσεις της είναι να έρθει σε διάλογο για το ίδιο θέμα
με τα επαρχιακά κανάλια.

Επίσης ερωτώνται οι αρμόδιοι υπουργοί Τύπου και ΜΜΕ και Μεταφορών και
Επικοινωνιών εάν η κυβέρνηση αναστείλει τις διαδικασίες διανομής των
συχνοτήτων και εάν σκοπεύει ν’ αλλάξει τον νόμο για τα ΜΜΕ.