«Θα σας προτιμούμε»

ΜΟΥ ΣΥΝΕΒΗ στις διακοπές, πριν από λίγες εβδομάδες. Ταξίδευα από ένα νησί σ’
ένα άλλο. Μια ιστοριούλα ζωντανή, χωρίς καμιά σημασία αλλά με πολύ νόημα.
Αποκαλυπτική.

Ένας συμπατριώτης μας, υπεύθυνος για συνήθεις παροχές κάποιων ταξιδιωτικών
υπηρεσιών, μου «άνοιγε» κάθε τόσο τη συζήτηση. Ήξερε, συμπτωματικά, ποιος
είμαι και ποιο είναι το (πολιτικό) λειτούργημά μου. Ο άνθρωπος, ολιγαρκής
φαίνεται, έμεινε κι ευχαριστημένος από το «κουβεντολόγι» μας, όπως τελικά αποδείχτηκε.

Όταν ήρθε το τέλος της διαδρομής, θέλησε με το «αντίο» να μου πει κάτι «καλό»:

«Κύριε ευρωβουλευτή, χάρηκα πολύ για τη γνωριμία. Μου αφήνετε τόσο καλή
εντύπωση ώστε σας διαβεβαιώνω ότι από τώρα και μπρος για όσες ανάγκες και
προβλήματα έχω εγώ και η πολυμελής οικογένειά μου θα σας προτιμούμε».

1 Έχει στιγμές που μένεις άναυδος. Βέβαια, έσπευσα, στην αμηχανία μου,
να τον ευχαριστήσω για την «προτίμηση». Μόλις το έκανα, όμως, και την ώρα που
έφευγα ­ είχαμε φτάσει στον προορισμό του ταξιδιού μου ­ μου ζήτησε «την κάρτα
μου». Εκεί, όμως, έμεινε εκείνος άναυδος:

­ «Δεν χρησιμοποιώ ποτέ κάρτα και γι’ αυτό δεν έχω», του είπα.

­ «Ε, τουλάχιστον γράψτε μου σ’ ένα χαρτάκι τη διεύθυνση του πολιτικού σας γραφείου».

­ «Δεν διατηρώ πολιτικό γραφείο», διευκρίνισα.

Ο άνθρωπος χαμογέλασε με συμπάθεια. Του ανταπόδωσα το χαμόγελο και χωρίσαμε.
Έχω ακόμη μπροστά μου το έκπληκτο βλέμμα του. Νομίζω ότι διάβασα σωστά τις
σκέψεις του: Καλά χωρίς κάρτα, «βίτσιο θα έχει ο άνθρωπος», θα σκέφτηκε. Αλλά
χωρίς γραφείο; Και πού δέχεται τους πελάτες του; Είναι σαν να λέμε, κρεοπώλης
χωρίς χασάπικο, περιπτεράς χωρίς περίπτερο, δικηγόρος χωρίς δικηγορικό
γραφείο.

Στα μάτια του πρέπει να έπεσα αρκετά, ως και στο επίπεδο είτε του ιδιόρρυθμου
είτε του φουκαρά.

2Αυτή ήταν η ιστοριούλα. Μια ιστοριούλα, όμως, που επιβεβαιώνει μια
κρίσιμη, μια σημαντική ιστορία. Επανέρχομαι ­ και θα επανέρχομαι συνεχώς και
με κάθε ευκαιρία ­ στη δική μου διατύπωση για την πολιτική παρακμή: στην
ιδιωτικοποίηση της πολιτικής, στο γκρέμισμα του χωρίσματος ανάμεσα στον
δημόσιο και τον ιδιωτικό χώρο, στην επαγγελματοποίηση της πολιτικής, στην
εξάρτηση των ανθρώπων της πολιτικής από την ιδιωτική της διάσταση, στην
πολιτική ως κοινωνική δικαίωση άλλως μη δυναμένων να δικαιωθούν, ν’
αναγνωρισθούν, να υπάρξουν κοινωνικά. Υπενθυμίζω ­ διότι η σχέση με αυτά είναι
άμεση ­ τους μεγαλοχρηματοδότες των προσωπικών προεκλογικών εκστρατειών και
τις κρίσιμες ιδιωτικές οικονομικές εξαρτήσεις που πιθανόν να συνεπάγονται.

3Τι όμως προσθέτει η ιστοριούλα μου στην εικόνα της ιδιωτικοποίησης της
πολιτικής; Γιατί σε απασχόλησα αναγνώστη μ’ ένα τόσο ασήμαντο επεισόδιο; Ο
συμπαθής συμπατριώτης της ιστοριούλας μου είδε στο πρόσωπό μου κρεοπώλη χωρίς
μαγαζί. Η λέξη «μαγαζί» είναι πολύ κρίσιμη. Είναι λέξη κλειδί. Γι’ αυτόν ο
πολιτικός μετέχει στη διαδικασία της ιδιωτικής συναλλαγής. Πουλάει
εκδουλεύσεις με τίμημα την… προτίμηση. Η ιδιωτικοποίηση της πολιτικής είναι
πια τμήμα μιας κοινής ελληνικής συνείδησης. Δεν είναι κακό. Αντιθέτως, είναι
ομαλό, αυτονόητο. Εμπίπτει στο «καμιά δουλειά δεν είναι ντροπή».

4 Διερωτώμαι: Αυτό αλλάζει; Κι αν ναι, πώς; Αν επέτρεπαν οι συνθήκες να
εξηγήσω όλα αυτά στον ευγενικό συμπατριώτη του ταξιδιού μου, το μόνο
αποτέλεσμα θα ήταν να του αυξήσω τη συμπάθειά του για μένα. Μια συμπάθεια όμως
ειδικού περιεχομένου, που αναπτύσσεται για προβληματικούς και ιδιόρρυθμους.