ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Δημοψήφισμα για τους Βάσκους

Μαζική διαμαρτυρία. Εκατοντάδες άτομα συγκεντρώθηκαν μπροστά στο δημαρχείο της Σεβίλλης για να διαμαρτυρηθούν για το έγκλημα της ΕΤΑ

Δικαιολογημένη η οργή και η αποστροφή για το άγριο έγκλημα της ΕΤΑ. Το
πρόβλημα του βασκικού εθνικισμού, όμως, επιδέχεται μόνο πολιτική λύση.

ΕΠΙΣΠΕΥΣΗ της εφαρμογής του αντιτρομοκρατικού νόμου εξήγγειλε χθες ο Ισπανός
πρωθυπουργός Χοσέ Μαρία Αθνάρ, καλώντας ταυτόχρονα τους Βάσκους ψηφοφόρους να
απομονώσουν το «Ερι Μπατασούνα», πολιτικό σκέλος της οργάνωσης ΕΤΑ. Ανάλογη
έκκληση απηύθυνε και η μεγαλύτερη εφημερίδα της Ισπανίας, η «Ελ Παΐς»,
σημειώνοντας ότι δεν μπορεί να υπάρξει καμιά ανοχή απέναντι στους «εχθρούς του
λαού». Το μήνυμα των εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων που διαδήλωσαν το Σάββατο
στο Μπιλμπάο ήταν σαφές και αποφασιστικό: «Καμιά παραχώρηση προς τους δολοφόνους!».

Ο πόνος και η οργή από την εν ψυχρώ δολοφονία ενός νέου ανθρώπου είναι
συναισθήματα απολύτως θεμιτά και δικαιολογημένα, αλλά δεν μπορούν να στηρίξουν
μια ψύχραιμη και σώφρονα πολιτική. «Με την τελευταία πράξη της η ΕΤΑ
αυτοκτόνησε», δήλωσε ένας Βάσκος πολιτικός. Όσες φορές όμως έχουν διατυπωθεί
τέτοιες εκτιμήσεις, άλλες τόσες έχουν διαψευστεί. Για να εξέλθει με ανώδυνο
τρόπο το ισπανικό κράτος από τη σαραντάχρονη δικτατορία, λέει ο συγγραφέας
Μανουέλ Βάσκες Μονταλμπάν στην «Κοριέρε ντέλα Σέρα», διατήρησε τη συνήθεια του
Φράνκο να χρησιμοποιεί διπλή γλώσσα. Κάθε φορά που συλλαμβάνεται ένα μέλος της
ΕΤΑ, η αστυνομία ισχυρίζεται ότι η οργάνωση διαλύθηκε. Η εντύπωση που εντέχνως
καλλιεργείται είναι ότι πρόκειται για μια μικρή ομάδα φανατικών δολοφόνων που
οι μέρες τους είναι μετρημένες. Μα η αλήθεια είναι διαφορετική. Η ΕΤΑ έχει μια
ευρεία βάση 250.000 ανθρώπων που είναι συνδεδεμένοι με μια περιοχή, μια
κουλτούρα, μια συγκεκριμένη κοινωνική πραγματικότητα. Όπως ακριβώς συμβαίνει
με τους καθολικούς Ιρλανδούς του Ώλστερ.

Η βία είναι μια στρατηγική επιλογή, συνεχίζει ο γνωστός και στην Ελλάδα
συγγραφέας. «Την χρησιμοποιεί το κράτος, όπως την χρησιμοποιούν και οι
τρομοκράτες. Οι δύο πλευρές προσπαθούν να φτάσουν σε μια πλεονεκτική θέση για
να προωθήσουν καλύτερα τις θέσεις τους. Το πρόβλημα δεν βρίσκεται εκεί. Πόσοι
σημερινοί αρχηγοί κρατών ήταν στο παρελθόν τρομοκράτες; Ίσως το 2010 οι
δολοφόνοι του Μιγκέλ Άνχελ Μπλάνκο να είναι υπουργοί και πρεσβευτές του νέου
ανεξάρτητου βασκικού κράτους. Ίσως να βγάζουν λόγους στη Γενική Συνέλευση των
Ηνωμένων Εθνών».

Κατά τον Μονταλμπάν, η λύση είναι μία: να αποφασίσει ο λαός. Να ανοίξει ένας
πολιτικός διάλογος και να ακολουθήσει δημοψήφισμα. «Η ΕΤΑ έχει δύο ψυχές. Μια
μαρξιστική και μια εθνικιστική, που θυμίζει τη Λέγκα του Ουμπέρτο Μπόσι. Η
πρώτη είναι ταξική, η δεύτερη διαταξική. Ας δούμε πόσοι θέλουν σήμερα μια
ανεξάρτητη Χώρα των Βάσκων. Ας τους μετρήσουμε, ας αποσαφηνίσουμε επιτέλους τι
είναι αυτό το κίνημα. Αυτό που χρειάζεται είναι να κατανοήσουμε γενικότερα τη
σχέση ανάμεσα στο Κράτος, την Ευρώπη και τα έθνη. Ανάμεσα στο Κράτος και την
οικονομική παγκοσμιοποίηση. Δεν μπορούμε να συνεχίσουμε να υπερασπιζόμαστε
τυφλά την ενότητα του Κράτους. Τόσο η βία όσο και η άγνοια έχουν χάσει κάθε λογική».