Λίγες και… παντοδύναμες!

Οι τράπεζες του 2000 σίγουρα δεν θα έχουν πολλά κοινά
χαρακτηριστικά με τις σημερινές. Η καθιέρωση του εύρω ως του κοινού ευρωπαϊκού
μέσου συναλλαγών, η παγκοσμιοποίηση της αγοράς και η ευρύτατη χρήση των
δικτύων και της μηχανοργάνωσης στις πιστωτικές εργασίες είναι τα στοιχεία που
ήδη επηρεάζουν αποφάσεις, σχέδια και στρατηγικές στην παγκόσμια τραπεζική
αγορά.

ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ αυτό καλούνται και οι ελληνικές τράπεζες όχι
μόνο να επιβιώσουν αλλά και να αναπτυχθούν, καθώς ήδη διαπιστώθηκε ότι υπάρχει
αρκετή καθυστέρηση σε σχέση με τους Ευρωπαίους, Αμερικανούς και Ασιάτες
ανταγωνιστές.

Ο πρόεδρος της ALPHA Τράπεζας Πίστεως, κ. Γ. Κωστόπουλος,
πριν από μερικούς μήνες έδωσε το περίγραμμα των εξελίξεων, λέγοντας ότι στα
επόμενα χρόνια από τις πέντε πρώτες μεγάλες τράπεζες θα απομείνουν τρεις. Η
δήλωση αυτή απελευθέρωσε όλο τον δυναμισμό που έκρυβε η τραπεζική αγορά.

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΚΙΝΗΣΕΙΣ

Έτσι στους προηγούμενους μήνες η τραπεζική
αγορά γνώρισε εξαγορές και συγχωνεύσεις, ιδιωτικοποιήσεις πιστωτικών ιδρυμάτων
που ήταν υπό δημόσιο έλεγχο, αλλά και στρατηγικές κινήσεις οι οποίες
εντοπίζονταν στον χώρο των θυγατρικών ασφαλιστικών εταιρειών. Παράλληλα
ξεκίνησε και η προσπάθεια για οργανωτικές αναδιαρθρώσεις μέσα στις ίδιες τις
τράπεζες, με στόχο τη μείωση του λειτουργικού τους κόστους. Έτσι, το σκηνικό
των αλλαγών στην τραπεζική αγορά έχει αρχίσει να διαμορφώνεται.

Η συμφωνία
για την εξαγορά των καταστημάτων της γαλλικής τράπεζας Credit Lyonais, από την
Eurobank, πριν από μερικές εβδομάδες, έφερε στο προσκήνιο το θέμα των μικρών
ξένων τραπεζών που ξεφύτρωσαν σαν τα «μανιτάρια» από τις αρχές της δεκαετίας
του ’80. «Οι ξένες τράπεζες που ήρθαν στην Ελλάδα, έχουν τώρα να διαλέξουν
ανάμεσα στην επέκταση και στην απομάκρυνση», έλεγε πριν από λίγες μόλις ημέρες
κορυφαίος τραπεζίτης, ο οποίος όταν ρωτήθηκε αν η τράπεζα την οποία διοικεί θα
έβλεπε με καλό μάτι το ενδεχόμενο εξαγοράς μιας από τις μικρές ξένες τράπεζες,
αρνήθηκε να απαντήσει. Άλλωστε, το επάγγελμα φημίζεται όχι μόνο για την
εχεμύθειά του, αλλά και για το γεγονός ότι οι επαγγελματίες ξέρουν να κρύβουν
καλά τις προθέσεις τους.

Παρ’ όλα αυτά, όμως, για τους μεγάλους το δέλεαρ
για μια αγορά μικρής ξένης τράπεζας είναι πολλές φορές όχι η ίδια η τράπεζα,
αλλά κάποιοι από τους καλούς πελάτες της.

Η ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΟΥ ΟΜΙΛΟΥ
ΛΑΤΣΗ

Αν και η εξαγορά των καταστημάτων της Credit Lyonais δεν έκανε
αίσθηση στην αγορά, εν τούτοις πολλοί από τους επικεφαλής των μεγάλων τραπεζών
αρχίζουν να αναρωτιούνται πού το πάει ο όμιλος Λάτση. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε
ότι το καλοκαίρι είχε ολοκληρωθεί η εξαγορά από την Eurobank της Interbank
θυγατρικής τράπεζας του γαλλικού ομίλου VAP. Όμως κάποιοι από τους επικεφαλής
των τραπεζών, πίσω από τις διαδοχικές εξαγορές ανιχνεύουν τα τελικά βήματα
πριν από τη δημιουργία ενός τραπεζικού κολοσσού παγκόσμιας εμβέλειας από τον
όμιλο Λάτση.

«Κάποια στιγμή θα γίνει μία εταιρεία holding, που θα ελέγχει
όλες τις τράπεζες του ομίλου, που αυτή τη στιγμή βρίσκονται σ’ ολόκληρη την
Ευρώπη», έλεγε επικεφαλής μεγάλης εμπορικής κρατικής τράπεζας.

Η ΜΕΓΑΛΗ
ΚΤ ΗΜΑΤΙΚΗ

Οι ανακατατάξεις που έχουν ξεκινήσει, δεν αφήνουν
ανέπαφες τις κρατικές τράπεζες. Ήδη η συγχώνευση της Κτηματικής και της
Στεγαστικής προχωρεί και όταν ολοκληρωθεί θα έχει προκύψει μία νέα τράπεζα, η
οποία με βάση τα στοιχεία του ενεργητικού θα είναι η τέταρτη μεγαλύτερη
ελληνική τράπεζα. Επίσης, θα έχει δεσπόζουσα θέση στην αγορά στεγαστικών
δανείων, αφού θα ελέγχει το 60% των συνολικών χορηγήσεων στεγαστικών δανείων.

Την ίδια στιγμή, μπορεί ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας Γ. Παπαντωνίου να
προδιαγράφει το μέλλον της Ιονικής Τράπεζας λέγοντας ότι πρόθεση της
κυβέρνησης είναι η συνεργασία της Ιονικής με την Εμπορική, αλλά οι άνθρωποι
της αγοράς δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο κατά τη διαδικασία αυτή να βγουν για
πούλημα υποκαταστήματα της Ιονικής. Σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση του κλίματος
στην τραπεζική αγορά μπορεί να παίξει και η πώληση της Τράπεζας Κρήτης και της
Τράπεζας Κεντρικής Ελλάδος.

Πάντως στην αγορά οργιάζουν οι ψίθυροι ότι για
πώληση προσφέρονται πολλές μικρές ξένες τράπεζες, χωρίς όμως να μπορούν να
διασταυρωθούν. Στην τραπεζική αγορά ισχύει ο άγραφος νόμος ότι κανείς δεν
αναφέρει περιπτώσεις επιχειρήσεων που προσφέρονται προς πώληση.

ΕΚΦΡΑΣΗ
ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

«Αίνιγμα» παραμένει η στάση που θα κρατήσει ο ναυπηγός
που κρατά το τιμόνι της ALPHA Τράπεζας Πίστεως. Ο κ. Γ. Κωστόπουλος, όταν
ρωτάται τι θα κάνει με τα χρήματα από την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου,
κρατά κλειστά τα χαρτιά του. Μοναδική ένδειξη των προθέσεών του μπορεί να
θεωρηθεί η αναφορά που έκανε στη γενική συνέλευση των μετόχων για την αύξηση
του μετοχικού κεφαλαίου, όταν ανέφερε ότι «θα συνεχίσει να παρακολουθεί από
κοντά τις ευκαιρίες που προσφέρονται από την αναμενόμενη ανάπτυξη και τις
ανακατατάξεις στον τομέα των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών στην Ελλάδα». Αυτό
ερμηνεύτηκε από πολλούς ως έκφραση ενδιαφέροντος για εξαγορά κάποιας τράπεζας.

Πρέπει να σημειωθεί, όμως, ότι το φθινόπωρο οι συζητήσεις που είχαν γίνει
για μία συνεργασία της ALPHA Τράπεζας Πίστεως με την Τράπεζα Εργασίας δεν
είχαν κάποιο αποτέλεσμα.

ΣΤΟΝ ΟΜΙΛΟ της Alpha Τραπέζης Πίστεως, οι
εξελίξεις προέρχονται αυτή τη στιγμή από το ασφαλιστικό «κομμάτι» του, όπου η
Εμπορική, θυγατρική ασφαλιστική εταιρεία των ομίλων στην οποία συμμετέχει και
η ιταλική ασφαλιστική εταιρεία Generali, μαζί με την ασφαλιστική εταιρεία
Ελληνοβρετανική, σχεδιάζουν ένα νέο εταιρικό σχήμα το οποίο θα μπορεί να έχει
δεσπόζουσα θέση στην εγχώρια αγορά, ενώ ταυτόχρονα θα μπορεί να αντεπεξέλθει
στον ευρωπαϊκό ανταγωνισμό.

Η κίνηση αυτή επηρεάζει ίσως και τις άλλες
εταιρείες του ομίλου, όπως για παράδειγμα τα «Αστικά ακίνητα» (εταιρεία
διαχείρισης ακίνητης περιουσίας) που παίρνει ήδη τον δρόμο για το
Χρηματιστήριο.

Στον χώρο των θυγατρικών ασφαλιστικών εταιρειών, τον χορό
των συγχωνεύσεων ξεκίνησε ουσιαστικά η Εθνική Τράπεζα, καθώς ο διοικητής της
κ. Θ. Καρατζάς πριν από λίγους μήνες ανακοίνωσε ότι θα προχωρήσει η συγχώνευση
όλων των ασφαλιστικών εταιρειών του ομίλου.

Ταυτόχρονα, ήδη οι κρατικές
κυρίως τράπεζες έχουν αρχίσει τις προσπάθειες και για την οργανωτική και
λειτουργική αναδιάρθρωσή τους.

Η πολιτική προσωπικού και η διαχείριση των
δανείων είναι κινήσεις που μπορεί να μη θεωρούνται θεαματικές, αλλά σίγουρα
συμβάλλουν στην προσπάθεια εκσυγχρονισμού των τραπεζών.

Ήδη στην Εθνική
Τράπεζα επιτροπή επεξεργάζεται όλο το εργασιακό πλέγμα και αναμένονται σύντομα
εισηγήσεις που θα αφορούν τους μισθούς, τις προαγωγές και την οργανωτική
διάρθρωση της τράπεζας.

Στην Κτηματική υπογράφηκε η συμφωνία με τον
αμερικανικό επενδυτικό όμιλο Bearn Stearns, για την τιτλοποίηση των δανείων.

Δηλαδή, με βάση τα δάνεια που έχουν χορηγηθεί από την τράπεζα θα εκδοθούν
ομόλογα που θα διατεθούν στην εσωτερική και την εξωτερική αγορά. Με τον τρόπο
αυτό βελτιώνεται το χαρτοφυλάκιο της τράπεζας και η κεφαλαιακή της διάρθρωση.

ΤΟ
ΣΙΓΟΥΡΟ είναι ότι και η κυβέρνηση έχει καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το νέο
σκηνικό που διαμορφώνεται στον τραπεζικό χώρο, προϋποθέτει την ύπαρξη μεγάλων
και ισχυρών τραπεζικών ομίλων.

Για τον λόγο αυτό επεξεργάζεται έναν νέο
νόμο για τις συγχωνεύσεις των τραπεζών με τον οποίο θα διευκολύνονται οι
κινήσεις αυτές, καθώς διαπιστώθηκε ότι το σημερινό νομικό πλαίσιο, που ισχύει
από το 1953, μπορεί να αποδειχθεί σήμερα τροχοπέδη γι’ αυτές τις πρωτοβουλίες.