Ωδή στον πρίγκιπα ποιητή

Τον τελευταίο καιρό, ένα επιτακτικό ερώτημα κυκλοφορεί στα στέκια των βιβλιόφιλων και όχι μόνο: για ποιους λόγους οι αγαπημένοι ποιητές, ιδιαίτερα οι σύγχρονοι, παραμένουν εξαφανισμένοι από τα ράφια των βιβλιοπωλείων; Πέρα από κάποιες συγκεντρωτικές εκδόσεις ορισμένων, τα βιβλία τους είναι εδώ και χρόνια εξαντλημένα. Ακούμε συχνά ότι «ο κόσμος δεν διαβάζει ποίηση», η απάντηση μας είναι ότι για να διαβάσει, θα πρέπει να βρει τα ποιήματα πρώτα.

Στην κατηγορία των μεγάλων που μας λείπουν, βρίσκεται ο Νίκος-Αλέξης Ασλάνογλου (1931-1996). Ο «πρίγκιψ» της Θεσσαλονίκης, στη σκιά για χρόνια, έγραψε «μοναξιασμένους» στίχους, λυτρωτικής μελαγχολίας. Δεν μπορούμε παρά να συμφωνήσουμε με τον μεταφραστή, ποιητή και πιστό φίλο του Ασλάνογλου, Ερρίκο Σοφρά, όταν μας λέει: «Η ποίησή του διαβάζεται πολύ, αγαπιέται σήμερα με πάθος, συντροφεύει, θεραπεύει. Ταξιδεύει από μόνη της μέσα στα χρόνια χωρίς καμία τεχνητή ώθηση. Είναι ένας ποιητής που “θα μας επιζήσει” (φράση του Γ.Π. Σαββίδη). Αν και δεν τιμήθηκε ποτέ με κανένα κρατικό βραβείο ποίησης, ο Ασλάνογλου σήμερα έχει λάβει τη θέση που του αξίζει. Κι αυτή η θέση είναι πολύ υψηλή».

Με τη συμπλήρωση τριάντα χρόνων από τον θάνατό του, το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ Θεσσαλονίκης αποφάσισε να τον τιμήσει στις 2 Νοεμβρίου 2026, με μια εκδήλωση στο Γαλλικό Ινστιτούτο, στην Αίθουσα Αλλατίνη-Ντασώ. Το πρόγραμμα περιλάμβανε και την παρουσίαση μιας αναμνηστικής έκδοσης εκτός εμπορίου, που τιτλοφορείται: «Με το ξετύλιγμα της τρυφερής φωνής σου» (στίχος του Ασλάνογλου από το ποίημα «Υγρό κατάστρωμα»). Η έκδοση – που πραγματοποιήθηκε με τη χορηγία του Γαλλικού Ινστιτούτου Θεσσαλονίκης και τυπώθηκε σε μόνο 200 αντίτυπα – περιλαμβάνει 24 αντιπροσωπευτικά ποιήματα, σε έναν μικρό καλαίσθητο τόμο 48 σελίδων.

Με αφορμή τη συγκεκριμένη έκδοση, αναζωπυρώθηκε το ενδιαφέρον για τον ποιητή, κάτι που δεν θέλει πολύ. Διότι είναι γνωστό ότι η απήχησή του είναι μεγάλη και στις νέες γενιές. Μαθαίνουμε ότι εδώ και τριάντα χρόνια, και συγκεκριμένα από τον Νοέμβριο του 1997, το αρχείο του Νίκου-Αλέξη Ασλάνογλου δωρίστηκαν στο ΕΛΙΑ. Τα δικαιώματα όμως του ποιητή παραμένουν στους κληρονόμους. Δυστυχώς τα βιβλία του εδώ και χρόνια είναι εξαντλημένα. Ελπίζουμε πολύ σύντομα να είναι ξανά στις προθήκες των βιβλιοπωλείων. Εξάλλου το ποιητικό του έργο το απαρτίζουν τρία μόνο βιβλία: «O Δύσκολος Θάνατος» (συγκεντρωτική έκδοση, ποιήματα 1946-1974, Νεφέλη 1985), «Ωδές στον Πρίγκηπα» (Υψιλον 1981), «Τρία Ποιήματα» (Νεφέλη 1987). Ελπίζουμε πολύ σύντομα να υπάρξει ένας τόμος με τα ποιητικά του Απαντα.

Ο Νίκος-Αλέξης Ασλάνογλου ήταν ολιγογράφος ποιητής. Το έργο του απαρτίζεται μόνο από 141 ποιήματα. Ολα ποιήματα κατορθωμένα, αψεγάδιαστα, μεστά από νόημα κι αίσθημα. Νοτισμένα από βροχή και θάλασσα, έρωτα και θάνατο στο μόνιμο σκηνικό της αγαπημένης του πόλης, της Θεσσαλονίκης.