Visa Express στο Αιγαίο: Στοιχήματα και… αρρυθμίες

Δύο χρόνια συμπληρώθηκαν από την έναρξη του προγράμματος χορήγησης σε τούρκους πολίτες για επίσκεψη στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου. Το πρόγραμμα χαρακτηρίζεται πετυχημένο – τουλάχιστον στα περισσότερα από τα εντεταγμένα σε αυτό νησιά – και γι’ αυτό πήρε το «πράσινο φως» για ακόμη ένα χρόνο, μέχρι τον Απρίλιο του 2027.

Η Visa Express φαίνεται πως αναδεικνύεται σε κρίσιμο εργαλείο για την τόνωση των τοπικών οικονομιών στο Αιγαίο. Με την απλοποίηση και επιτάχυνση της έκδοσης θεωρήσεων, δημιουργούνται οι προϋποθέσεις για αυξημένες τουριστικές ροές ενώ επιχειρήσεις εστίασης, καταλύματα και τοπικά καταστήματα έχουν ήδη δει – ακόμη και κατά τους χειμερινούς μήνες – αύξηση στη ζήτηση.

Πώς ξεκίνησε

Υπενθυμίζεται πως το πρόγραμμα χορήγησης Visa Express, που αφορά 12 νησιά του Βορειοανατολικού Αιγαίου και των Δωδεκανήσων – Κάλυμνος, Καστελλόριζο, Κως, Λέρος, Ρόδος, Λέσβος, Σάμος, Σύμη, Χίος, Λήμνος, Πάτμος και Σαμοθράκη – ξεκίνησε να εφαρμόζεται σε νησιά του Αιγαίου τον Απρίλιο του 2024 με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εγκρίνει πέρυσι την ανανέωση για έναν επιπλέον χρόνο. Η διάρκεια της θεώρησης, δε, είναι επτά ημέρες και χορηγείται στα σημεία εισόδου, στα λιμάνια των νησιών.

Το 2025 περισσότεροι από 1 εκατομμύριο τούρκοι επισκέπτες ταξίδεψαν στα νησιά του προγράμματος μέσω ακτοπλοϊκών συνδέσεων. Χίος, Ρόδος και Κως ήταν βάσει των αφίξεων οι πιο… δημοφιλείς.

Σύμφωνα με την πρόεδρο της Ενωσης Ξενοδόχων Χίου, Μίτση Παΐδούση-Αυγερινού, το νησί το σώζουν τουριστικά οι τούρκοι επισκέπτες. «Απέχοντας η Χίος μόλις μισή ώρα από τη Σμύρνη, το ενδιαφέρον ακόμη και για μια μονοήμερη απόδραση είναι πολύ μεγάλο. Αρκεί κανείς να αναλογιστεί πως μόνο τα Σαββατοκύριακα έχουμε ακόμη και 1.200 Τούρκους», τονίζει στα «ΝΕΑ». Η Visa Express τους διευκολύνει, όπως προσθέτει, καθώς τα ραντεβού στα προξενεία είναι δυσεύρετα.

Τουρκικός πληθωρισμός

Ο πληθωρισμός που έχει ανέβει στα ύψη στην Τουρκία αλλά και η πτώση της λίρας έχουν κάνει τους γείτονες, όπως εξηγεί η πρόεδρος, να στραφούν προς τη Χίο: «Ερχονται ακόμη και για αγορές. Ψωνίζουν κρέατα και τρόφιμα που έχουν τριπλάσιες τιμές στην πατρίδα τους. Μάλιστα, μπορεί η πλειονότητα να είναι από το Τσεσμέ, ωστόσο στις λίστες του τελωνείου υπάρχουν επισκέπτες από την Κωνσταντινούπολη, ακόμη και από την Αγκυρα, κι αυτό γιατί η Σμύρνη λειτουργεί με τον μεγάλο αυτοκινητόδρομο σαν κόμβος».

Και τον χειμώνα η Λέσβος συνέχισε να έχει επισκέπτες από την Τουρκία, οι οποίοι έκαναν χρήση της «γρήγορης βίζας». Οπως σημειώνει ο πρόεδρος της Ενωσης Τουριστικών Πρακτόρων Λέσβου, Παναγιώτης Χατζηκυριάκος, οι επισκέψεις ήταν ως επί το πλείστον από Παρασκευή έως Κυριακή, «ενώ από τώρα και στο εξής αναμένουμε αύξηση των αφίξεων»

Η Λήμνος

Δε λείπουν, βέβαια, και οι… αρρυθμίες στο πρόγραμμα. Η Λήμνος αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα, καθώς, παρότι είναι ενταγμένη στο μέτρο χορήγησης θεωρήσεων βραχείας διαμονής για τούρκους πολίτες, στην πράξη δεν έχουν κάνει χρήση του προγράμματος επισκέπτες από τη γείτονα χώρα. Κι αυτό γιατί, όπως τονίζει η δήμαρχος του νησιού, Ελεονώρα Γεώργα, αν και πρόκειται για θετικό μέτρο, μέχρι σήμερα δεν έχει ενεργοποιηθεί, αφού δεν έχουν ολοκληρωθεί οι διαδικασίες για τη δημιουργία πύλης εισόδου. Την ίδια στιγμή, δεν έχει υποβληθεί επίσημο αίτημα από την απέναντι πλευρά για αδειοδότηση ακτοπλοϊκής γραμμής, παρά τις προσεγγίσεις και το αμοιβαίο ενδιαφέρον. «Η Λήμνος επειδή ακριβώς απέχει από το Τσανάκαλε περίπου 4,5 ώρες, δεν αποτελεί προορισμός για αυθημερόν επίσκεψη», προσθέτει.

Την ίδια στιγμή, όπως εξηγεί ο δήμαρχος Πάτμου, Νικήτας Τσαμπαλάκης, πέρυσι το νησί εντάχθηκε αργά στο πρόγραμμα και το ενδιαφέρον ήταν πιο… νωχελικό. «Πλέον, όμως, βλέπουμε μεγαλύτερη κινητικότητα. Μέχρι τώρα βλέπουμε τούρκους επισκέπτες, οι οποίοι έρχονται στο νησί μας κυρίως για μονοήμερη εκδρομή. Αλλωστε, υπάρχει πέντε φορές την εβδομάδα ακτοπλοϊκή σύνδεση με το Κουσάντασι. Το καλοκαίρι αυτό εκτιμούμε πως θα αλλάξει και θα επισκέπτονται την Πάτμο για περισσότερες ημέρες». Ωστόσο, όπως σημειώνει ο κ. Τσαμπαλάκης, θα πρέπει να υπάρξει καλύτερη οργάνωση από αστυνομικής πλευράς, προκειμένου να εξυπηρετούνται οι επισκέπτες του προγράμματος. «Ηδη, υπάρχει μια σχετική ταλαιπωρία με ουρές».