Απειλή ελλείψεων σε υγρά καύσιμα και ειδικά σε πετρέλαιο κίνησης (ντίζελ) πλανάται πάνω από την Ευρώπη από τον Απρίλιο λόγω των προβλημάτων στις μεταφορές αργού στα Στενά του Ορμούζ όσο μαίνεται ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή.
Τις προειδοποιήσεις για τέτοιες ελλείψεις που θα δημιουργήσουν και νέο άλμα στις τιμές τις στέλνουν παράγοντες της αγοράς που μίλησαν στο Bloomberg. Το ίδιο ιδιαίτερα ανησυχητικό μήνυμα για επάρκεια σε ντίζελ και άλλα καύσιμα είχε στείλει από την προηγούμενη εβδομάδα ο ίδιος ο επικεφαλής της μεγαλύτερης εταιρείας πετρελαίου και φυσικού αερίου της Ευρώπης, της Shell, ο Ουαέλ Σάουαν. Τέτοιες ελλείψεις έχουν ήδη αρχίσει να κάνουν την εμφάνισή τους στην Ασία. Παρόμοιες προειδοποιήσεις απηύθυνε και ο διευθύνων σύμβουλος της TotalEnergies, Πατρίκ Πουγιάν.
Η κατάσταση με τις τιμές προκαλεί ήδη μεγάλη ανησυχία στους καταναλωτές, αλλά και στους επαγγελματίες, αφού αμόλυβδη και ντίζελ έχουν φτάσει σε πρωτόγνωρα επίπεδα. Ολα αυτά την ώρα που οι τιμές του αργού πετρελαίου (Brent) είχαν σπάσει χθες και το φράγμα των 115 δολαρίων το βαρέλι, καταγράφοντας άνοδο 60% από την έναρξη του πολέμου πριν από έναν μήνα. Οι τιμές του φυσικού αερίου αυτό το διάστημα έχουν αυξηθεί κατά 70% πάνω από τα 50 ευρώ η μεγαβατώρα.
Οι μέσες τιμές πανελληνίως της αμόλυβδης 95 οκτανίων στις 28 Φεβρουαρίου, την ημέρα που ξεκίνησε ο πόλεμος, διαμορφώνονταν στα 1,752 ευρώ το λίτρο, ενώ στις 29 Μαρτίου είχαν φτάσει τα 2,046 ευρώ. Η αμόλυβδη 100 οκτανίων αυξήθηκε το ίδιο διάστημα από τα 1,959 ευρώ στα 2,256 ευρώ το λίτρο. Το ντίζελ έσπασε όλα τα ρεκόρ αφού από τα 1,568 ευρώ έφτασε τα 2,114 ευρώ το λίτρο. Ουσιαστικά για να βάλει κανείς 50 λίτρα ντίζελ στο αυτοκίνητό του πλήρωνε 78,4 ευρώ και τώρα πρέπει να πληρώσει 105,7 ευρώ.
Μεγάλες είναι οι αυξήσεις στα καύσιμα και στην υπόλοιπη Ευρώπη, αν και η χώρα μας έχει από τις πιο υψηλές τιμές αφού είναι από τις πρωταθλήτριες στους φόρους που επιβάλλονται σε βενζίνες και πετρέλαιο.
Οι τιμές αρχίζουν να αυξάνονται παγκοσμίως σε ενέργεια, τρόφιμα και άλλα προϊόντα, καθώς ελλείψεις σε πετρέλαιο έχουν αρχίσει ήδη να καταγράφονται σε πολλές ασιατικές χώρες, από την Ταϊλάνδη έως το Πακιστάν. Αυτό προκαλείται από το μεγαλύτερο σοκ προμηθειών πετρελαίου στην Ιστορία, όπως το χαρακτήριζε το Bloomberg. Δεκάδες στελέχη της αγοράς ενέργειας ανέφεραν ότι «ο πλανήτης δεν έχει ακόμη κατανοήσει τη σοβαρότητα της κατάστασης. Πολλοί έκαναν παραλληλισμούς με το πετρελαϊκό σοκ της δεκαετίας του 1970, προειδοποιώντας ότι ένα παρατεταμένο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ θα απειλούσε με ακόμη μεγαλύτερη κρίση. Οι ελλείψεις καυσίμων που πλήττουν την Ασία σύντομα θα αρχίσουν να εξαπλώνονται δυτικά», ανέφεραν οι ίδιες πηγές εννοώντας την Ευρώπη.
Οπως είπε το αφεντικό της TotalEnergies «είναι σαφές για μένα ότι αν αυτή η κρίση διαρκέσει περισσότερο από τρεις ή τέσσερις μήνες, θα γίνει συστημικό πρόβλημα για τον κόσμο» (…) «Δεν μπορούμε να έχουμε το 20% του αργού πετρελαίου, το οποίο εξάγεται παγκοσμίως, να έχει εγκλωβιστεί στον Κόλπο και το 20% της δυναμικότητας LNG να έχει (επίσης) εγκλωβιστεί, χωρίς καμία συνέπεια», προειδοποίησε.
Ανησυχεί η ΕΕ
Στο πλαίσιο των ανησυχιών που έχουν δημιουργηθεί και σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, σήμερα θα πραγματοποιήσουν συνομιλίες οι υπουργοί Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Στόχος είναι να συντονίσουν την απάντησή τους στα προβλήματα διακίνησης αργού πετρελαίου και φυσικού αερίου που έχουν προκληθεί από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με εσωτερικό έγγραφο που επικαλούνταν το Reuters.
Οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες κινούνται προς αναζήτηση συγκεκριμένων συντονισμένων μέτρων για να αντιμετωπιστεί η μείωση της προσφοράς ενέργειας. Το έγγραφο έκανε λόγο για «σταθεροποίηση των αγορών προϊόντων πετρελαίου», για διασφάλιση αποθεμάτων σε υγρά καύσιμα και για λήψη μέτρων ώστε να γεμίσουν οι δεξαμενές φυσικού αερίου για τον επόμενο χειμώνα.
Οι Βρυξέλλες θέλησαν να καθησυχάσουν για τις εξελίξεις κάνοντας λόγο για διασφάλιση ποσοτήτων καυσίμων βραχυπρόθεσμα. Επίσης ανέφεραν ότι βασικοί προμηθευτές της ηπείρου παραμένουν η Νορβηγία και οι ΗΠΑ και όχι χώρες της Μέσης Ανατολής που βρίσκονται σήμερα στη δίνη του πολέμου.
Η Νότια Κορέα
Η Νότια Κορέα εξετάζει το ενδεχόμενο να επιβάλει περιορισμούς οδήγησης στο ευρύ κοινό εάν οι παγκόσμιες τιμές του πετρελαίου αυξηθούν περαιτέρω, δήλωσαν αξιωματούχοι, καθώς οι Αρχές επιδιώκουν να περιορίσουν τη ζήτηση ενέργειας εν μέσω πιέσεων στην προσφορά λόγω του πολέμου ΗΠΑ – Ισραήλ με το Ιράν. Ο υπουργός Οικονομικών Κου Γιουν-Τσέολ δήλωσε ότι η κυβέρνηση θα μπορούσε να επεκτείνει τους περιορισμούς στη χρήση επιβατικών αυτοκινήτων πέρα από τους δημόσιους φορείς εάν οι τιμές του αργού πετρελαίου αυξηθούν σε περίπου 120-130 δολάρια το βαρέλι. Εάν επεκταθεί σε όλο το κοινό, μια τέτοια πολιτική θα σηματοδοτήσει τους πρώτους περιορισμούς οδήγησης σε εθνικό επίπεδο στη χώρα από τον Πόλεμο του Κόλπου το 1991. Η Νότια Κορέα εισάγει περίπου το 70% του αργού πετρελαίου της από τη Μέση Ανατολή. Η κυβέρνηση επέβαλε την περασμένη εβδομάδα περιορισμούς στη χρήση οχημάτων με βάση τους αριθμούς πινακίδων κυκλοφορίας για τον δημόσιο τομέα.
Η Αυστραλία
Η Αυστραλία ανακοίνωσε χθες ότι θα μειώσει στο μισό τον ειδικό φόρο κατανάλωσης στα καύσιμα και το ντίζελ και θα καταργήσει το τέλος χρήσης του οδικού δικτύου για τρεις μήνες για να βοηθήσει τα νοικοκυριά να αντιμετωπίσουν την αύξηση του κόστους που οφείλεται στον πόλεμο στο Ιράν. Η μείωση του φόρου στο μισό θα μειώσει το κόστος των καυσίμων κατά 26 σεντς δολαρίου Αυστραλίας (περίπου 0,17 ευρώ) ανά λίτρο. Το συνολικό κόστος για την κυβέρνηση θα είναι περίπου 2,55 δισεκατομμύρια δολάρια Αυστραλίας (1,5 δισεκατομμύριο ευρώ), δήλωσε ο υπουργός Οικονομικών Τζιμ Τσάλμερς σε κοινή συνέντευξη Τύπου με τον πρωθυπουργό και τον υπουργό Ενέργειας Κρις Μπόουεν. Τα μέτρα είναι τα τελευταία σε μια σειρά κινήσεων διασφάλισης ασφάλειας καυσίμων που υιοθέτησε η χώρα από την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου. Εχει ανακοινώσει προηγουμένως την αποδέσμευση βενζίνης και ντίζελ από τα εγχώρια στρατηγικά αποθέματα. Η μέση λιανική τιμή ενός λίτρου ντίζελ αυξήθηκε σε πάνω από 3 δολάρια Αυστραλίας (1,79 ευρώ) την περασμένη εβδομάδα και η βενζίνη σε 2,50 δολάρια Αυστραλίας (1,49 ευρώ), σύμφωνα με το Reuters.
