Τα μαθηματικά {CR}του προέδρου

^«Επειδή είμαστε γενναιόδωροι και καλοί άνθρωποι», είπε με το γνωστό του ύφος το βράδυ της Τετάρτης ο Ντόναλντ Τραμπ, «οι δασμοί που θα επιβάλλουμε θα αντιστοιχούν μόνο στο μισό εκείνων που ισχύουν στις άλλες χώρες για τα προϊόντα μας». Για να παρουσιάσει, στη συνέχεια, τον γνωστό σε όλους πλέον πίνακα, που αποτελούνταν από τρεις στήλες: η πρώτη με το όνομα του κάθε κράτους-εμπορικού εταίρου των Ηνωμένων Πολιτειών, η δεύτερη με το ύψους του δασμού τον οποίο (υπολογίστηκε ότι) επιβάλλει στα αμερικανικά προϊόντα που εισάγει στην αγορά της και η τρίτη με τον δασμό που επέβαλε ο Τραμπ και τέθηκε σε ισχύ από χθες.

Πολύ γρήγορα, ωστόσο, αρκετοί ήταν αυτοί που έσπευσαν να αμφισβητήσουν την αντικειμενικότητα και ορθολογικότητα των υπολογισμών του Λευκού Οίκου. Ευλόγως δε αναζήτησαν τη μαθηματική-οικονομική φόρμουλα η οποία οδήγησε στο συγκεκριμένο αποτέλεσμα – το οποίο, με τη σειρά του και αφού συνυπολογίστηκε η «γενναιοδωρία» του προέδρου, καθόρισε το ύψος των δασμών που τελικώς ανακοινώθηκαν. Και η αλήθεια είναι ότι το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξαν τους άφησε με το… στόμα ανοιχτό.

Η… ευρηματικότητα

Η ευρηματικότητα του τραμπικού επιτελείου είναι όντως εντυπωσιακή. Για κάθε χώρα βάση των υπολογισμών αποτέλεσαν δύο αριθμοί: ο ένας αντιστοιχεί στην αξία των περυσινών εξαγωγών της προς τις ΗΠΑ και ο δεύτερος αποτυπώνει το αμερικανικό έλλειμμα στις διμερείς εμπορικές συναλλαγές στο ίδιο διάστημα. Στη συνέχεια, οι ειδήμονες του υπουργού Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ, έκαναν μία απλή διαίρεση, τοποθετώντας τον πρώτο αριθμό στη θέση του παρονομαστή και τον δεύτερο ως αριθμητή. Το (δεκαδικό) αποτέλεσμα που προέκυψε μετατράπηκε αυτομάτως σε ύψος δασμών που επιβάλλονται στα αμερικανικά αγαθά, «γεμίζοντας» τη δεύτερη στήλη του περίφημου πίνακα – με τον εκάστοτε αριθμό να διαιρείται με το 2 και να στρογγυλοποιείται (περίπου), για να προκύψει το ύψος του επιβληθέντος δασμού.

Ιδού δύο χαρακτηριστικά παραδείγματα. Στην περίπτωση της Κίνας, το έλλειμμα για τις ΗΠΑ το 2024 διαμορφώθηκε στα 295 δισ. δολάρια, ενώ η αξία των κινεζικών εξαγωγών στα 438 δισ. δολάρια. Από τη διαίρεση με την παραπάνω μέθοδο προκύπτει αποτέλεσμα 0,67, που με τη σειρά του μεταφράστηκε σε δασμούς ύψους 67% από το Πεκίνο για τα εισαγόμενα στην Κίνα αμερικανικά προϊόντα – έτσι, το 34% που ανακοίνωσε ο Τραμπ για τα κινεζικά φαντάζει όντως μικρό. Οσο για τις συναλλαγές με την ΕΕ, το έλλειμμα των ΗΠΑ διαμορφώθηκε πέρυσι στα 198 δισ. δολάρια, με τις ευρωπαϊκές εξαγωγές να ανέρχονται σε 531 δισ. – άρα, από τη διαίρεση προκύπτει αποτέλεσμα 0,37 και οδηγεί στους δασμούς της τάξης του 20% που ανακοίνωσε ο Τραμπ.

Κάπως έτσι, αρκετοί οικονομολόγοι εμφανίστηκαν έκπληκτοι και έκαναν λόγο για εμφανή λαθροχειρία. Αλλά ποιος να τους ακούσει στον Λευκό Οίκο;