Συμπέρασμα: λύση των προβλημάτων

Τα τελευταία επεισόδια στο σίριαλ της ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης που έλαβαν χώρα τις μέρες αυτές βορειοανατολικά της Κρήτης, με τουρκικά πολεμικά σκάφη να παρακολουθούν τις ερευνητικές δραστηριότητες για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, επιτρέπουν θεωρητικώς μεν δύο συμπεράσματα, ορθολογικώς δε ένα. Το θεωρητικώς πρώτο συμπέρασμα είναι ότι η Τουρκία παραμένει ακλόνητη στις θέσεις της σε ό,τι αφορά τις δικαιοδοσίες, θαλάσσιες ζώνες ανατολικά του 25ου Μεσημβρινού, περιλαμβανομένης και της Κρήτης (για την οποία αρνείται οτιδήποτε πέραν της αιγιαλίτιδας ζώνης 6 ν.μ.). Και επικαλείται το Πρωτόκολλο της Βέρνης (το οποίο η ελληνική πλευρά θεωρεί πλέον ανίσχυρο) και κυρίως την πολύ πιο πρόσφατη Διακήρυξη των Αθηνών (2023) για να επιδιώξει τη διακοπή των οποιωνδήποτε δραστηριοτήτων στην περιοχή. Με καταληκτικό συμπέρασμα στη βάση όλων αυτών ότι βρισκόμαστε σε πλήρη αδιέξοδο και συνεπώς δεν μπορεί να υπάρξει καμία πρόοδος στη διαδικασία επίλυσης των προβλημάτων ή έστω του ενός προβλήματος – οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ. Πρόκειται βέβαια για το λάθος συμπέρασμα. Καθώς ούτως ή άλλως γνωρίζαμε ότι οι θέσεις της Τουρκίας παραμένουν αναλλοίωτες. Δεν χρειάζονταν νέα επεισόδια για να το διαπιστώσουμε. Και ούτε οι θέσεις της, όσο έκνομες και παράλογες κι αν είναι – όσες είναι –, θα αλλάξουν έτσι ξαφνικά.

Οι θέσεις θα αλλάξουν μόνο μέσα από τη διαδικασία διαπραγμάτευσης για τη διευθέτηση των προβλημάτων/διαφωνιών/εκκρεμοτήτων ή μέσω της δικαστικής οδού. Το ότι πρόκειται για μια εξαιρετικά δύσκολη διαδικασία πολιτικά, νομικά, τεχνικά σε ό,τι αφορά το πολύπλοκο Αιγαίο το γνωρίζουμε επίσης. Αλλά τα απανωτά επεισόδια στα όρια του επικίνδυνου ατυχήματος (ή κάτι περισσότερο), αυτό αναδεικνύουν – την ανάγκη επίλυσης των προβλημάτων τώρα πριν το υφεσιακό κλίμα, τα ήρεμα νερά εκπνεύσουν ολοσχερώς. Και αυτό είναι το ορθολογικό συμπέρασμα από το επεισόδιο της Κρήτης και όχι η αυτοεκπληρούμενη διαπίστωση ότι είμαστε σε αδιέξοδο και επομένως δεν μπορεί να γίνει τίποτα προς την κατεύθυνση της επίλυσης!

(Η ευρύτερη περιοχή μπορεί να μπει ως φαίνεται σε δεινή περιπέτεια μετά την παρανοϊκή απόφαση Τραμπ για ανάληψη από τις ΗΠΑ της Γάζας. Ενας πρόσθετος λόγος υπέρ της ελληνοτουρκικής εξομάλυνσης.

Ο Π.Κ. Ιωακειμίδης είναι ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, πρώην πρεσβευτής – σύμβουλος ΥΠΕΞ