Εννοείται η Σακελλαροπούλου

^«H Ruth Bader Ginsburg υπήρξε για εμένα ένα από τα ισχυρότερα πρότυπα στα χρόνια που υπηρέτησα τη Δικαιοσύνη. Σήμερα, ως Πρόεδρος της Δημοκρατίας, εξακολουθώ να εμπνέομαι από την ακλόνητη δέσμευσή της στους θεσμούς και τους κανόνες, την πίστη της στον διάλογο, τον σεβασμό προς τις απόψεις που απέκλιναν από τις δικές της και τη διαρκή προσπάθειά της να αναζητεί γόνιμες συγκλίσεις». Είναι η πρώτη παράγραφος από τον πρόλογο που έγραψε το 2021 η Κατερίνα Σακελλαρόπουλου στο βιβλίο «Ruth Bader Ginsburg: Με δικά μου λόγια», εκδ. Athens Bookstore, για τη ζωή της εμβληματικής δικαστού. Τρία χρόνια μετά νομίζω ότι και ο πιο αυστηρός κριτής δεν θα μπορούσε παρά να παραδεχτεί ότι η Κατερίνα Σακελλαροπούλου έχει καταφέρει να εκπληρώσει όσα περίεγραψε σε εκείνον τον πρόλογο. Στην πραγματικότητα, η ανανέωση της θητείας της έπρεπε να θεωρείται κάτι παραπάνω από δεδομένη, εάν ο θεσμός δεν είχε εντελώς αντιθεσμικά εργαλειοποιηθεί για κομματικά παιχνίδια.

Η άριστη επιτέλεση των καθηκόντων της, το θεσμικό βάρος που αναμφισβήτητα αντλεί από το ανώτατο αξίωμα που κατείχε προ της ανάληψης των προεδρικών καθηκόντων στη Δικαιοσύνη, η απουσία προσωπικών επιδιώξεων και η πασίδηλη αποστασιοποίησή της από πολιτικά παιχνίδια την καθιστούν αυτονόητη επιλογή. Πολλώ δε μάλλον όταν κάποια από τα ονόματα που έχουν ακουστεί σίγουρα δεν πληρούν τα δύο τελευταία στοιχεία. Είναι δεδομένο ότι και πολιτικά παιχνίδια προτίθενται να παίξουν και θέλουν να δικαιώσουν ή να οδηγήσουν σε μια ένδοξη δύση την πολιτική τους διαδρομή. Στον αντίποδα, η ανέφελη 5ετής σχέση της Προέδρου με τον Πρωθυπουργό αλλά και τα μικρής εντάσεως παράπονα από στελέχη της αντιπολίτευσης εξασφαλίζουν την απουσία δυνητικών δυσάρεστων μελλοντικών εκπλήξεων που επιφυλάσσει η επιλογή ενός πολιτικού προσώπου. Ο πιο βασικός λόγος όμως για την παραμονή της Κατερίνας Σακελλαροπούλου στην Ηρώδου Αττικού είναι η σταθερή προσήλωσή της στη θεσμική αντιμετώπιση του ρόλου της. Ακόμα και τη δύσκολη περίοδο των υποκλοπών, όταν η αντιπολίτευση την πίεζε να προβεί σε εξωθεσμική εμπλοκή, η Πρόεδρος καταδίκαζε μεν το σκάνδαλο, παρέπεμπε όμως στη Δικαιοσύνη και στη Βουλή εφαρμόζοντας ευλαβικά το γράμμα και το πνεύμα του Συντάγματος που διέπει τον ρόλο και τα όρια των παρεμβάσεών της. Ταυτόχρονα, έδωσε στον θεσμό τη δική της αισθητική και αξιακή αντίληψη, κάνοντάς τον εξωστρεφή. Δεν στρογγυλοκάθισε στην επιβλητική καρέκλα της Προεδρίας, ούτε αναπαύτηκε στο υψηλό κύρος της θέσης. Κατέβασε το δημοκρατικό σύμβολο στους πολίτες. Κυριολεκτικά. Οι πύλες του Μεγάρου άνοιξαν για πρώτη φορά για τους απλούς ανθρώπους, ενώ η ίδια συναντήθηκε με πωλητές της «Σχεδίας», πήγε στο σπίτι των γονιών της Ελένης Τοπαλούδη, πραγματοποίησε ταξίδι αλληλεγγύης στο Κίεβο, μοίρασε φαγητό σε αστέγους, παρευρέθη στην τελετή τοποθέτησης πλακέτας για τους δολοφονημένους της Μαρφίν, παρακολούθησε παραστάσεις με παιδάκια που ζουν σε ιδρύματα. Κάθε της κίνηση εκπέμπει το προσωπικό της αξιακό σύστημα που εν πολλοίς συμπυκνώνεται σε όσα έγραφε σε εκείνον τον πρόλογο.

Αντί για «αυστηρά μηνύματα προς την Αγκυρα» προτίμησε να πάει και να φωτογραφηθεί στον φράχτη του Εβρου. Κι ας ήξερε ότι θα έδινε τροφή σε πολέμιους. Θα το εξηγούσε λίγο αργότερα όταν διαδηλωτής την έψεξε για εκείνη τη φωτογραφία. «Προστατεύει τα σύνορα της πατρίδας μου» θα του απαντούσε ψύχραιμα και αποφασιστικά, θέτοντας σε πρώτο πλάνο με τη χρήση της κτητικής αντωνυμίας το ύψιστο αίσθημα του ατομικού πατριωτισμού. Αγνωστες λέξεις σε κάποιους που αντιμετωπίζουν τη λήξη της προεδρικής θητείας ως αντιπολιτευτικό πολεμοφόδιο. Είτε προτείνοντας τον Κώστα Καραμανλή, νομίζοντας ότι έτσι στριμώχνουν την κυβέρνηση, είτε τον Χρήστο Ράμμο, ελπίζοντας ότι έτσι θα μπορέσουν να βγουν από την πολιτική αφάνεια και να ανακάμψουν από τη δημοσκοπική καθίζηση. Την ίδια στιγμή, κυβερνητικά στελέχη επιμένουν στην επιλογή δεξιού πολιτικού αντιμετωπίζοντας τον ύψιστο θεσμό, το ύπατο πολιτειακό αξίωμα, ως ανάχωμα στην απώλεια δεξιο-ακροδεξιών ψήφων.

Ο,τι κι αν γίνει η Κατερίνα Σακελλαροπούλου έδειξε ότι υπάρχει και άλλος δρόμος. Κι ας μην οδηγεί πάντα στην Ηρώδου Αττικού.