Συνεργασίες

Ο υπουργός που επανέφερε διά της πλαγίας το αίτημα για μια ακόμη αλλαγή του εκλογικού νόμου έχει υπηρετήσει σε δύο κυβερνήσεις συνεργασίας (από τις τρεις που συγκροτήθηκαν στον μισό αιώνα Μεταπολίτευσης) και αδυνατεί – sic – να πιστέψει πως μπορεί να κυβερνηθεί αυτή η χώρα από πολυκομματικά κυβερνητικά σχήματα.

Σύμφωνα με το σκεπτικό του, «οι αδύναμες πλειοψηφίες δημιουργούν όχι μόνο αδύναμες κυβερνήσεις, αλλά και ερμαφρόδιτες». Γι’ αυτό, εκείνος – και πιθανότατα πολλοί ακόμη στο κυβερνών κόμμα, οι οποίοι διαβάζουν τα πρόσφατα γκάλοπ και παρατηρούν πόσο απέχει τώρα η ΝΔ απ’ το να πιάσει ποσοστά που εξασφαλίζουν αυτοδυναμία – θα προτιμούσε να καταφύγει η κυβερνητική πλειοψηφία στην παραδοσιακή μέθοδο της προσαρμογής του εκλογικού συστήματος στις μικροκομματικές της ανάγκες.

Τι κι αν ένας τέτοιος τακτικισμός θα λέρωνε τη θεσμικότητα που επικαλείται ξανά και ξανά ο Πρωθυπουργός ως κύριο στοιχείο του πολιτικού του χαρακτήρα όποτε αρνείται ότι σχεδιάζεται οποιαδήποτε σχετική παρέμβαση; Ή οι κυνικοί της πολιτικής αγοράς επιμένουν πως το κόλπο δεν λύνει το πρόβλημα του 2027 επειδή μια τροποποίηση θα πρέπει να ψηφιστεί από τα δύο τρίτα «του όλου αριθμού των βουλευτών», σύμφωνα με το Σύνταγμα;

Νοοτροπία

Βέβαια, παρ’ όλα αυτά – παρότι μοιάζει δύσκολο να αποδώσει τελικά καρπούς η τακτική την οποία αρκετοί έχουν εισηγηθεί στον Μητσοτάκη, δηλαδή –, η υπουργική σκέψη αποτυπώνει ειλικρινά τη νοοτροπία του εγχώριου κομματικού συστήματος, το οποίο αποστρέφεται τους κυβερνητικούς συνασπισμούς. Οι δημοσκόποι έχουν παρατηρήσει ότι η πλειοψηφία των πολιτών τάσσεται υπέρ τους όταν θέλει να στείλει στα κόμματα το μήνυμα πως δεν εμπιστεύεται κανένα τους να κυβερνήσει μόνο του.

Τα τελευταία χρόνια, όμως, η διαφορά ανάμεσα στο ποσοστό όσων δηλώνουν ότι επιθυμούν μια κυβέρνηση συνεργασίας κι εκείνων που προτιμούν μια μονοκομματική δεν είναι μεγάλη, συνήθως οι δεύτεροι είναι από 3% έως 7% περισσότεροι. Η κοινή γνώμη αμφιταλαντεύεται. Οι πολιτικοί πάλι όχι. Κάποιοι, κρατώντας στο πίσω μέρος του μυαλού τους την επίδραση που είχαν οι συμπορεύσεις στα κομματικά τους νούμερα, τις αποκλείουν για λόγους εκλογικής επιβίωσης. Αλλοι διατείνονται ότι η εμπειρία έχει δείξει πως δουλεύουν μόνο σαν σχήματα ελάχιστου κοινού παρονομαστή και ειδικού σκοπού.

Οι πιο ειλικρινείς, πάντως, παραδέχονται πως κανένας έλληνας επαγγελματίας της πολιτικής δεν έχει εξασκηθεί στη διαπραγμάτευση των περιλάλητων προγραμματικών συμφωνιών που αποτελούν προϋπόθεση για τη λειτουργική συνύπαρξη διαφορετικών ιδεολογικών πλαισίων. Μάλλον επειδή απαιτεί περισσότερο κόπο απ’ το να λες συνθήματα.