Πρόκριμα για το μέλλον

Μερικές αλήθειες για τις ευρωεκλογές: διαχρονικά οι Ελληνες δείχνουν περιορισμένο πολιτικό ενδιαφέρον. Το αποτύπωμα των εκλογών αυτών αφορά την κοινωνία όταν λειτουργεί ως καταλύτης για την εθνική κάλπη, όπως συνέβη το 2009 και το 2019.

Το κυβερνών κόμμα έχει αναλογικά μεγαλύτερες απώλειες από τα μικρότερα και η συμμετοχή των πολιτών περιορίζεται σε σχέση με τις εθνικές εκλογές.

Η εφαρμογή του σταυρού προτίμησης δεν φαίνεται να ενισχύει τη διαδικασία, μάλλον την αποπολιτικοποιεί. Οι υποψήφιοι με αναφορά στο σύνολο της χώρας αναλώνονται στην ενίσχυση της εικόνας τους με σύγχρονες τεχνικές επικοινωνίας, χωρίς πάντα πολιτικό περιεχόμενο. Αλλωστε, δέκα λεπτά δημοσιότητας φέρνουν πιο πολλές ψήφους από δέκα πολιτικές θέσεις. Επίσης πολλοί πολίτες αποφασίζουν πλέον τι θα ψηφίσουν εγγύτερα στον χρόνο των εκλογών, γεγονός που μπορεί να προκαλέσει ψήφο με όρους επικαιρότητας ή με βάση το θυμικό.

Οπως και να ‘χει, με αυτές τις συνθήκες ψηφίζουμε, σε μία διαδικασία που φαίνεται να εξελίσσεται σε ένα σύμπαν παράλληλο της κοινωνίας.

Μέχρι στιγμής η θεματολογία των συζητήσεών μας στην πορεία προς τις κάλπες αφορά περισσότερο τη Eurovision ή τον τελικό του Conference League, παρά την κοινή αγροτική πολιτική ή τη βιώσιμη ανάπτυξη και το μέλλον μας σε έναν κόσμο όπου οι δυτικές δημοκρατίες δοκιμάζονται.

Τα αποτελέσματα και των φετινών ευρωεκλογών θα ερμηνευτούν με βάση την εθνική ατζέντα. Το 41%, ποσοστό που μετετράπη σε επιχείρημα επιβολής σιωπητηρίου προς τα άλλα κόμματα, θα είναι το όριο αναφοράς στη σύγκριση των επιδόσεων της Νέας Δημοκρατίας.

Η δεύτερη και η τρίτη θέση όπως και το άθροισμα του ποσοστού δεύτερου και τρίτου κόμματος, στην περίπτωση που έχουν ιδεολογική εγγύτητα, και το αν θα ξεπερνά ή θα προσεγγίζει το ποσοστό της ΝΔ θα είναι η βάση της συζήτησης σε ένα πολιτικό σύστημα που χαρακτηρίζεται από ιδιαίτερη ρευστότητα στην προσπάθειά του να ισορροπήσει ξανά.

Η θολή πολιτική ατζέντα της περιόδου θα παρασύρει και τη συζήτηση επί του αποτελέσματος σε προβλέψιμα μονοπάτια, σε μια κουβέντα που δεν θα αφορά την κοινωνία. Οι αρχηγοί θα μετρήσουν το εκλογικό τους μπόι και θα πιστωθούν ή θα χρεωθούν τις επιλογές προσώπων ανάλογα με τη σειρά κατάταξης των υποψηφίων.

Εκτιμώ πως σε έναν κόσμο που αλλάζει καλπάζοντας οι εκλογές της 9ης Ιουνίου θα είναι πρόκριμα για το μέλλον. Η συμμετοχή των ψηφοφόρων και οι πολιτικές τους επιλογές θα δημιουργήσουν τον νέο ιδεολογικό χάρτη. Ακόμη και αν η ψήφος είναι τέκνο της οργής και της απόγνωσης, σε μια κοινωνία χωρίς ελπίδα, συλλογικότητα και εθνικό στόχο, θα καταγράψουμε την ιδεολογική τοποθέτηση των ψηφοφόρων.

Η βεβαιότητα των τελευταίων 50 χρόνων, πως οι Ελληνες είναι λαός με αριστερά αντανακλαστικά, νομίζω πως θα διαψευσθεί. Σε αυτόν τον νέο ιδεολογικό χάρτη ενδέχεται κάποια κόμματα να μην έχουν προορισμό, αφού δεν θα υπάρχουν ψηφοφόροι στους οποίους να απευθυνθούν. Ισως έρθει η ώρα το πολιτικό σύστημα εξ ανάγκης να αναδιαταχθεί για να επιβιώσει.

Η Μαρία Καρακλιούμη είναι πολιτική αναλύτρια