Η απογραφή των συνταξιούχων

Οταν στο τέλος του 2009 στο υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης σχεδιάζαμε τα μέτρα με στόχο τη μεταρρύθμιση του ασφαλιστικού συστήματος, που είχε εκτροχιαστεί οικονομικά, μεταξύ των μέτρων αυτών ήταν και η απογραφή των συνταξιούχων.

Η απογραφή ξεκίνησε το 2010 και ολοκληρώθηκε το 2012, με πρώτο Ταμείο το ΙΚΑ και τελευταίο το Δημόσιο, με αυτοπρόσωπη παρουσία των συνταξιούχων στις αρμόδιες υπηρεσίες των Ταμείων. Σκοπός ήταν από τη μία πλευρά να καταγραφεί ο ακριβής αριθμός των συνταξιούχων και οπωσδήποτε να εντοπιστούν φαινόμενα παράνομων πράξεων καταβολής σύνταξης για άτομα που δεν ήταν εν ζωή.

Τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά από ένα μέτρο αυτονόητο, το οποίο έπρεπε να έχει εφαρμοστεί από χρόνια, αλλά δεν είχε εφαρμοστεί μέχρι τότε τουλάχιστον για το σύνολο των ασφαλιστικών ταμείων.

Το πρώτο στοιχείο ήταν οι ηλικιακές ομάδες των συνταξιούχων. Εντοπίστηκαν πάνω από 9.000 συνταξιούχοι με ηλικία άνω των 100 ετών. Αυτό, όπως απεδείχθη από την παραπέρα έρευνα, δεν οδηγούσε στο συμπέρασμα ότι όλοι αυτοί είχαν αποβιώσει και καταβάλλονταν παράνομα οι συντάξεις τους. Υπήρχαν και τέτοιες περιπτώσεις, αλλά υπήρχαν και λάθη στα μητρώα των ασφαλιστικών ταμείων που έπρεπε να διορθωθούν.

Το δεύτερο στοιχείο ήταν ότι πράγματι ένας αρκετά μεγάλος αριθμός, κοντά στις 30.000, συνέχιζε να λαμβάνει παράνομα τη σύνταξη του θανόντος ή της θανούσης για αρκετούς μήνες ή και για χρόνια. Δεν επρόκειτο βέβαια για επιζώντες συζύγους που δικαιούνται σύνταξη χηρείας. Επρόκειτο για άλλα συγγενικά πρόσωπα ή άτομα που είχαν αναλάβει τη φροντίδα των συνταξιούχων. Σε κάθε περίπτωση, για όσους εντοπίστηκαν να λαμβάνουν παράνομα τις συντάξεις των θανόντων έγιναν οι προβλεπόμενες ενέργειες από την πλευρά των Ταμείων.

Να επισημάνουμε ότι η οικονομική απόδοση του συγκεκριμένου μέτρου ήταν περίπου 320 εκατ. ευρώ, ως μείωση της συνταξιοδοτικής δαπάνης των Ταμείων.

Σήμερα δεν υπάρχει το συγκεκριμένο πρόβλημα, αφού υπάρχει σύνδεση με τα ληξιαρχεία και έχουν περιοριστεί, αν δεν έχουν εξαφανιστεί, παρόμοια φαινόμενα.

Προφανώς η απογραφή των συνταξιούχων ήταν ένα απολύτως αναγκαίο μέτρο από κάθε άποψη.

Δεν περιμέναμε από αυτό και μόνο να αντιμετωπιστεί το τεράστιο πρόβλημα του ασφαλιστικού συστήματος, που οδήγησε, σε έναν βαθμό, και στον δημοσιονομικό εκτροχιασμό της χώρας.

Αλλα μέτρα της ίδιας περιόδου, όπως η ηλεκτρονική συνταγογράφηση, η επαναφορά της λίστας φαρμάκων κ.λπ., απέδωσαν πάνω από 4 δισ. ευρώ σε ετήσια βάση.

Ωστόσο, δεν θα πρέπει να υποτιμήσουμε τη σημασία ενός μέτρου που δίνει αξιόπιστα ποιοτικά και ποσοτικά στοιχεία, έτσι ώστε να βοηθάει στα επόμενα βήματα με στόχο πάντα τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού αλλά και την αποτροπή παράνομων πράξεων.

Ο Γιώργος Κουτρουμάνης είναι πρώην υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης