Εσωστρεφής εξωστρέφεια

Ενα από τα συνήθη σύνδρομα-κλισέ των εκάστοτε ηττημένων σε εκλογές είναι η λεγόμενη (βαρετά) «εσωστρέφεια». Αρχίζει η εσωτερική γκρίνια, η παραπλανητική αυτοκριτική, το ανάθεμα του ενός στον άλλον, η απόδοση ευθυνών σε κάποιον τρίτο, η ομφαλοσκοπία, η άρνηση της πραγματικότητας και τελικώς για όλα φταίει το γκαζόν.

Βέβαια φταίει και ο λαός που δεν μας κατάλαβε, ενώ πριν που μας υπερψήφισε μάς είχε καταλάβει. Δηλαδή αν ο λαός είναι υπέρ ημών τότε κρίνεται ως ιδιοφυής, αν, δε, μας καταψηφίσει είναι ηλίθιος. (Και θα μετανιώσει). Πάντως η αλήθεια είναι πως δεν φταίμε εμείς, αλλά κι ο Θεός που – αίφνης – μας μισεί. Φταίνε τα ΜΜΕ (τα οποία δεν έφταιγαν πριν, όταν βγήκαμε) και οπωσδήποτε ευθύνεται το ωροσκόπιο, οι ψεκασμοί, η παραπλάνηση του ψηφοφόρου, και ο αμφίθυμος Ελληνας που το πρωί είναι ναύτης και το βράδυ καντηλανάφτης.

Οι ψηφοφόροι (λένε, οι ηττημένοι) δεν καταλαβαίνουνε τη σοφία μας. Μας απαρνούνται. Θέλουμε να τους μαντρώσουμε και δεν μας αφήνουν. Θέλουμε να τους κάνουμε φτωχομπινέδες κι ευτυχείς με το ζόρι και δεν μας το επιτρέπουν. Τι χαΐρι να περιμένεις απ’ αυτή την καπιταλιστική χώρα;

Αυτή είναι και η αντίδραση των πρόσφατα νικημένων: η ίδια, ανιαρή, κλισέ άρνηση εκείνων που κατά καιρούς χάνουν. Και ακολουθεί, όπως προαναφέρθηκε, η λεγόμενη «εσωστρέφεια». Βέβαια όλα είναι στην πραγματικότητα θέμα ερμηνείας των λέξεων, διότι, για να προκύψει η οδυνηρή ήττα, πάει να πει πως οι ηττημένοι ήταν από πριν εσωστρεφείς. Με την έννοια ότι κολλημένοι σε μια εμμονική, κι ετεροχρονισμένη ερμηνεία του κόσμου και των πραγμάτων δεν κατόρθωσαν να πέσουν μέσα στο φρόνημα και στους μηχανισμούς σκέψης των ψηφοφόρων για να τους πείσουν, παρά το μόνο που προσπάθησαν είναι να τους επιβάλλουν την εξωπραγματική εμμονή τους.

Αρα η προπαγάνδα, η πρότασή τους ήταν εξωστρεφής εσωστρέφεια. Γιατί, θα ρωτήσει κάποιος. Διότι άμα κουκιά έφαγες και κουκιά μαρτυράς, και ενώ ο κόσμος εξελίσσεται ιλιγγιωδώς και εσύ επιμένεις να προτείνεις «μετασχηματισμό της κοινωνίας» (δηλαδή κομμουνιστάν, πες το στα ίσια, μην ντρέπεσαι), ή να στιγματίζεις τον νέο επικεφαλής σου διότι είπε κάτι λογικό περί κεφαλαίου (άρα είσαι κατά της ιδιωτικής πρωτοβουλίας) και τίθεσαι κατά του φράχτη στον Εβρο, κατά της προφανούς λογικής  κτλ., κτλ., δηλαδή μηρυκάζεις παλιά ξινά σταφύλια, τότε για ποια εξωστρέφεια μιλάμε; Βάζοντας την παλιά κασέτα περιμένεις νέα ακούσματα;

Εξωστρεφής εσωστρέφεια. Και αυτό είναι το βασικό πρόβλημα μεγάλου μέρους της αντιπολίτευσης που εμφανίζεται με διάφορα κόμματα και ονόματα, αλλά με τις ίδιες κατά βάση αντιλήψεις που είναι παρμένες από το βαρέλι με τα τουρσιά των παλιών ιδεών. Ανακυκλώνουνε με βαρετό τρόπο κάτι που έχει δοκιμαστεί και απορριφθεί ιστορικά, αλλά αυτοί συνεχίζουνε απτόητοι, απαγγέλλοντας αγέρωχοι τα παλιά ρεφρέν. Ελλείψει χρυσίου, ιάμβους ψάλλομεν. Αυτό το κλειστό σύστημα σκέψης, υπό διάφορες ταμπέλες, που έχει εκβραστεί τυμπανιαίο εδώ και δεκαετίες, ακόμα το προβάλλουν ως κάτι νέο, ελκυστικό και επαναστατικό. Ως εξωστρεφή στρούγκα – αλλά πώς γίνεται ένα στρατοπεδικής αντίληψης κλειστοφοβικό μαντρί να προβάλλεται ως εξωστρέφεια;

Απ’ την άλλη βγαίνει ο νέος πρόεδρος και κερνάει σφηνάκια και βαράει κόρνερ και υπόσχεται ανώγια σε κάθε πικραμένο διερχόμενο και αυτό το λέει άμεση επαφή με τον λαό. Αδιαμεσολάβητη επαφή. (Πώς να είναι αδιαμεσολάβητη, αφού έχουμε διαφορετική βιβλιογραφία;) Το λέει εξωστρέφεια. Αλλη εξωστρέφεια κι αυτή, σε στυλ Μαυρογιαλούρου, ως γύφτικος πρόλογος τσιγγάνου που πουλάει φθαρμένα κιλίμια και χαλιά. Λέει ο αδιαμεσολάβητος μια χαμογελαστή καλημέρα στα γρήγορα, κάνει και μια μελό αγκαλιά, πετάει μια υποσχετική κοινοτοπία, και αυτό είναι άμεση επαφή με τον λαό. Ισως ξεχνάει αυτό που λένε στη βαριά πιάτσα, ότι δηλαδή η παλιά ιερόδουλος δεν παρηγοριέται μόνο με φιλιά.

Βόλτες, τσαχπινιές, αγκαλίτσες και ασπασμοί σε αγνώστους – ενώ οι άλλοι, οι διασπασθέντες, με ρητορική που θυμίζει μεταχειρισμένες σύριγγες, βρήκαν την πιο παλιά ιδέα να ονομάσουν την ομάδα που έφυγε: την παμπάλαιη λέξη «νέα». Νέα Αριστερά. Και αυτοί συνεχίζουν τη γερασμένη ιδεολογική εσωστρέφεια να την πλασάρουν ως φρεσκαδούρα, ενώ είναι πιο άκυρη και από προπέρσινο κρατικό λαχείο.

Και η κουβέντα συνεχίζεται χωρίς όμως να σταματάει η εσωστρέφεια η οποία είναι δεδομένη, δεν ξεπερνιέται, διότι είναι εγγενής. Αυτογενής, πλέον. Ο κιμάς έχει μαυρίσει και μυρίζει άσκημα. Κι αν γράψεις στο περιτύλιγμα «Νέος κιμάς» δεν αλλάζει τίποτε στο περιεχόμενο. Αυτή είναι η ουσία του πράγματος γι’ αυτό όπως και να ονομάσεις το πρόβλημα, αν δεν προκύψει νέο προϊόν, δεν υπάρχει και σωτηρία. Τζάμπα κάνουμε την συζήτηση. Βέβαια κάποια πελατεία υπάρχει. Διότι πάντα, υπάρχουν, και παντού ιδεολογικοί ρακοσυλλέκτες και εκδοχές μιζεραμπιλισμού μεταπλασμένου σε ιδεολογία, και πάντα θα υπάρχουν αγοραστές του σκραπ και πάντα κάποιοι θα εκστασιάζονται με τις παλιατσαρίες. Περί ορέξεως σπανακοτυρόπιτα.

Δηλαδή, για να το πούμε απλά, υπάρχουν ακόμα εκείνοι που δεν θέλουν να καταλάβουν πως φταίει το προϊόν καθεαυτό κι όχι ο τρόπος που το διαλαλούν. Αλλά, άντε, κάποιον  που πορεύτηκε γαντζωμένος διά βίου σε μιαν ιδέα να τον πείσεις ν’ αλλάξει τώρα – είναι σαν να λες, αίφνης, σε έναν στρέιτ ογδοντάρη να κάνει εγχείρηση αλλαγής φύλου.