COP28: H απουσία του Μπάιντεν και η… αλεπού που φυλάει το κοτέτσι

Ο αμερικανός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν δεν θα παραστεί στη συγκέντρωση ηγετών απ’ όλο τον κόσμο που επικεντρώνονται στην κλιματική αλλαγή στο Ντουμπάι αυτή την εβδομάδα, ανακοίνωσε αμερικανός αξιωματούχος. Παρότι στις δύο προηγούμενες συνόδους για το κλίμα είχε παρευρεθεί, στην CΟP28 που ξεκινά την Πέμπτη δεν θα βρίσκεται, καθώς από τη μια είναι σε εξέλιξη η κρίσιμη κατάσταση στη Μέση Ανατολή και από την άλλη βρίσκεται εν μέσω προεκλογικής εκστρατείας.

Δεκάδες χώρες σχεδιάζουν να πιέσουν ώστε να προωθηθεί η πρώτη συμφωνία στον κόσμο για τη σταδιακή κατάργηση του άνθρακα, του πετρελαίου και του φυσικού αερίου που εκπέμπουν διοξείδιο του άνθρακα, καθώς η κλιματική κρίση δείχνει όλο και πιο έντονα τα δόντια της. Η COP28, που θα διεξαχθεί από τις 30 Νοεμβρίου ως τις 12 Δεκεμβρίου στο Ντουμπάι, θα είναι η 28η μεγάλη ετήσια διεθνής διάσκεψη που γίνεται για το κλίμα υπό την αιγίδα του ΟΗΕ.

Τα έγγραφα που διέρρευσαν

Μια διαρροή όμως θέτει εν αμφιβόλω τις προθέσεις κάποιων, και ιδιαίτερα της χώρας που φιλοξενεί τη σύνοδο, δηλαδή των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Σύμφωνα με έγγραφα που διέρρευσαν στους «Financial Times» και στο BBC, η κυβέρνηση του Ντουμπάι σχεδιάζει να χρησιμοποιήσει τη σύνοδο για να κλείσει μεγάλες συμφωνίες για πετρέλαιο και φυσικό αέριο με άλλες χώρες.

Ο σουλτάνος Αλ Τζαμπέρ, υποψήφιος πρόεδρος της φετινής συνόδου κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα, ζήτησε «σταδιακή εξάλειψη» των ορυκτών καυσίμων παγκοσμίως, ωστόσο το γεγονός ότι ηγείται της κρατικής εταιρείας πετρελαίου των ΗΑΕ Adnoc έχει προκαλέσει έντονα σχόλια κυρίως από πολιτικούς στις ΗΠΑ και την Ευρώπη λόγω της προφανούς σύγκρουσης συμφερόντων. Εγγραφα που δημοσιοποιήθηκαν χθες φαίνεται να δείχνουν σχέδια του Τζαμπέρ να συζητήσει συμφωνίες ορυκτών καυσίμων με 15 χώρες, συμπεριλαμβανομένων της Κίνας, της Βραζιλίας, της Γερμανίας και της Αιγύπτου. Εκπρόσωπος της διάσκεψης είπε ότι τα έγγραφα ήταν «ανακριβή», «μη επαληθευμένα» και δεν είχαν χρησιμοποιηθεί από την COP28 σε συναντήσεις.

Σύμφωνα με τον κώδικα συμπεριφοράς του ΟΗΕ, οι εκλεγμένοι και διορισμένοι αξιωματούχοι δεν πρέπει να χρησιμοποιούν τον ρόλο τους για να επιδιώκουν ιδιωτικό κέρδος ή πλεονέκτημα ή για να εκπροσωπούν τα συμφέροντα άλλων ομάδων. Η σύμβουλος της Διεθνούς Αμνηστίας για το Κλίμα, Αν Χάρισον, ζήτησε την παραίτηση του Τζαμπέρ από τον επικεφαλής της COP28. «Τα έγγραφα που υποδηλώνουν ότι ενημερώθηκε για την προώθηση επιχειρηματικών συμφερόντων στις συναντήσεις της COP τροφοδοτούν τις ανησυχίες μας ότι η COP28 έχει συλληφθεί πλήρως από το λόμπι των ορυκτών καυσίμων για να εξυπηρετήσει τα κεκτημένα του συμφέροντα», είπε, προσθέτοντας ότι μοιάζει «ολοένα και περισσότερο σαν μια αλεπού να φυλάει το κοτέτσι».

Η COP28 είναι πιθανό να φιλοξενήσει μια έντονη συζήτηση σχετικά με τη συνεχιζόμενη εξάρτηση των αναδυόμενων οικονομιών από τα ρυπογόνα ορυκτά καύσιμα, συμπεριλαμβανομένων του άνθρακα, του πετρελαίου και του φυσικού αερίου. Σχεδόν 200 χώρες δεσμεύτηκαν στην COP26 το 2021 στη Γλασκώβη «σταδιακά να μειώσουν» τη χρήση της ενέργειας από άνθρακα, όμως αυτό δεν έχει γίνει.

Πλήγμα στον αγώνα

Δεδομένων όλων αυτών των συνθηκών, η απόφαση του προέδρου Μπάιντεν να απέχει, παρότι ήταν ίσως αναμενόμενη, εξακολουθεί να αποτελεί πλήγμα στον αγώνα για την προστασία του περιβάλλοντος, καθώς ο αμερικανός πρόεδρος έχει θέσει τον αγώνα κατά της κλιματικής αλλαγής ψηλά στην εγχώρια και διεθνή ατζέντα του και παρευρέθηκε στις δύο τελευταίες συνόδους κορυφής για το κλίμα στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Αίγυπτο.