Περί ανεργίας

Στη μηχανική συνηθίζουν να λένε ότι στην αστοχία ενός υλικού ή ενός συστήματος συνέβαλαν πάνω από ένας παράγοντες. Το ίδιο ισχύει και στα οικονομικά. Μπορούμε να το δούμε στην περίπτωση της ανεργίας στην Ελλάδα, όπου το μεγαλύτερο ποσοστό των ανέργων είναι μακροχρόνιοι άνεργοι, τη στιγμή που οι κενές θέσεις αυξάνονται.

Αφορμή για την αναφορά στην ανεργία αποτέλεσε η πρόσφατη ανάλυση της Alpha Bank. Εκεί αναφέρεται ο όρος της «υποτονικότητας» στην ελληνική αγορά εργασίας. Πρόκειται για ένα ποσοστό που δείχνει πόσοι θα μπορούσαν να έχουν δουλειά αλλά για διάφορους λόγους, τελικά, δεν εργάζονται. Το ποσοστό αυτό στην Ελλάδα είναι 16%, δηλαδή υψηλότερο κατά περίπου 3 ποσοστιαίες μονάδες από τον μέσο όρο της ευρωζώνης.

Στη συνέχεια, εντοπίζουμε τον δεύτερο παράγοντα. Την αναντιστοιχία δεξιοτήτων με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας. Τελευταία έρευνα της Manpower δείχνει ότι το 77% των ελλήνων εργοδοτών δηλώνουν δυσκολία στην εύρευση κατάλληλου ανθρώπινου δυναμικού για τις ανάγκες τους. Το ίδιο επιβεβαιώνει ο δείκτης αντιστοιχίας δεξιοτήτων της Κομισιόν. Μετά βρίσκουμε στον ΟΟΣΑ τον τρίτο παράγοντα. Η Ελλάδα έχει από τα υψηλότερα ποσοστά εργαζομένων με δεξιότητες υψηλότερες από ό,τι απαιτούνται (overqualified) και εργαζομένων με λιγότερες από ό,τι χρειάζονται (underqualified). Δηλαδή ή του ύψους ή του βάθους. Ομως, και οι δύο περιπτώσεις δεν μπορούν βρουν δουλειά.

Συνεπώς, η μείωση της ανεργίας θα πρέπει να ξεκινήσει με μία στρατηγική που θα ξεκινά από το νηπιαγωγείο και θα φτάνει μέχρι τις ανώτατες σπουδές, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες των επιχειρήσεων και του οικονομικού μοντέλου για τα επόμενα 20 έως 50 έτη. Δύσκολο, αλλά όχι ακατόρθωτο, όπως δείχνει για παράδειγμα η περίπτωση της Φινλανδίας. Δεν χρειάζεται να ανακαλυφθεί ο τροχός. Εχει ήδη ανακαλυφθεί.