Τα μυστικά του Βίλνιους

Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ στο Βίλνιους της Λιθουανίας. Οι ηγέτες της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας θα συναντηθούν για δεύτερη φορά, μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, με τον πόλεμο να παραμένει σε εξέλιξη. Ενώ ένα από τα ζητήματα που συζητιέται είναι αν και πώς θα προχωρήσει η διαδοχή του Γενς Στόλτενμπεργκ ως γ.γ. του ΝΑΤΟ ή αν ο Νορβηγός θα πάρει μία ακόμα παράταση. Ενα ζήτημα που συνδέεται άμεσα με τον πόλεμο στην Ουκρανία. Για την Ελλάδα το σημαντικό θα είναι μία συνάντηση κορυφής με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και πώς αυτό θα καταστεί δυνατό να καταστήσει λειτουργικό το παράθυρο ευκαιρίας που άνοιξε στα ελληνοτουρκικά η διπλωματία των σεισμών.

Η ονοματολογία για το ποιος θα μπορούσε να είναι ο νέος γ.γ. του ΝΑΤΟ έχει αρχίσει να ξεφουσκώνει, αφού τα ονόματα που έπεσαν στο τραπέζι δεν φαίνεται να ήταν ικανά να οδηγήσουν τα μέλη της συμμαχίας σε μία απόφαση. Μία απόφαση που εφόσον υπέθετε κάποιος ότι έπρεπε να ανακοινωθεί στο Βίλνιους θα έπρεπε να είχε ήδη ληφθεί. Τελευταία ωστόσο το αίσθημα ότι είναι καιρός για «φρέσκο αέρα», που έδειχνε να εκφράζεται στις αρχές του χρόνου από διπλωμάτες, έχει υποχωρήσει και δεν αποκλείεται ο Στόλτενμπεργκ να αποτελέσει μία «ασφαλή λύση».

Στα ονόματα που ακούστηκαν για τη θέση ήταν ο βρετανός υπουργός Αμυνας, Μπεν Ουάλας ο ολλανδός πρωθυπουργός Μαρκ Ρούτε, η εσθονή πρωθυπουργός Κάγια Κάλας και πρόσφατα η δανή πρωθυπουργός Μέτε Φρέντρικσεν. Ακόμα συζητήθηκαν η λιθουανή πρωθυπουργός Ινγκριντα Σιμόνιτε και η πρόεδρος της Σλοβακίας Σουζάνα Καπουτόβα. Με το θέμα γυναίκα γενική γραμματέας του ΝΑΤΟ να μπαίνει στην ατζέντα και ως ιστορική αλλαγή. Ολα τα σενάρια δείχνουν να ναυαγούν το καθένα για ξεχωριστούς λόγους και να δείχνουν νέα παράταση για τον Στόλτενμπεργκ. Με τον παράγοντα Ουκρανία να έχει τον δικό του ρόλο.

Τελευταίο όνομα που αποσύρθηκε από την κούρσα ήταν αυτό του Ουάλας, καθώς η υποψηφιότητά του μπορεί να θεωρούνταν για κάποιους ισχυρή, ωστόσο δεν είχε διατελέσει ποτέ πρωθυπουργός. Οπως είπε ο ίδιος δε σε συνέντευξη στον «Economist» την περασμένη εβδομάδα «δεν πρόκειται να συμβεί» και εξέφρασε την πεποίθησή του ότι οι ΗΠΑ θέλουν να παραμείνει ο Στόλτενμπεργκ για έναν ακόμα χρόνο. Ωστόσο ο αμερικανός ΥΠΕΞ, Αντονι Μπλίνκεν, είχε δηλώσει νωρίτερα ότι η Ουάσιγκτον δεν προωθεί κάποιο συγκεκριμένο πρόσωπο για τη θέση, σημειώνοντας ότι οι ΗΠΑ είναι σε στενή διαβούλευση με τους εταίρους τους προκειμένου να καθοριστεί πού θέλουν να κατευθύνουν το ΝΑΤΟ και την ηγεσία του.

Την ίδια στιγμή τα ονόματα των υποψηφίων από τις βαλτικές χώρες δεν είχαν καμία ελπίδα εξαρχής, αφού μία τέτοια επιλογή για τους περισσότερους θα θεωρούνταν ιδιαίτερα σκληροπυρηνική, περισσότερο από όσο θα μπορούσε να αντέξει η Συμμαχία απέναντι στη Ρωσία με απρόβλεπτες συνέπειες. Και τη διαδοχή να παραμένει τελικά γρίφος.

Ουκρανία. Και ενώ η ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ έχει αποκλειστεί σε αυτή τη Σύνοδο αναμένεται να συζητηθεί τι περισσότερο θα δώσουν οι Σύμμαχοι στο Κίεβο και σε επίπεδο εγγυήσεων. Ωστόσο τα τεράστια ποσά, καθώς και τα όπλα που έχουν δοθεί και θα συνεχίσουν να δίνονται στην Ουκρανία, έχουν ήδη αρχίσει να προκαλούν προβληματισμό. Ορισμένοι διπλωμάτες σημειώνουν ότι η αντίδραση απέναντι στη ρωσική επιθετικότητα ήταν και είναι δίκαιη από την πλευρά των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ, ωστόσο πρέπει να εξετασθεί ποια θα είναι η επόμενη μέρα και τονίζουν ότι η κατάσταση προκαλεί κόπωση στην Ευρώπη, ακόμα και αν δεν εκφράζεται. Με την Ουκρανία να μονοπωλεί το ενδιαφέρον του ΝΑΤΟ, τη στιγμή που τα προβλήματα στον Νότο παραμένουν. Οι ίδιες πηγές τονίζουν δε ότι το Μεταναστευτικό θα απασχολήσει το επόμενο διάστημα, προειδοποιώντας πως όσα είδαμε στην Πύλο ήταν ένα μικρό δείγμα του τι θα επακολουθήσει.

Ενδιαφέρον προκαλεί και η στάση που θα κρατήσει η Αγκυρα, με διπλωματικές πηγές να υπογραμμίζουν ότι η άρνηση του Ερντογάν στη Σουηδία κάνει κακό στα τουρκικά συμφέροντα τελικά. Ωστόσο διπλωματικές πηγές σημειώνουν ότι ακόμα και αν επικοινωνιακά η Αγκυρα επιχειρεί να φορτώσει το καλάθι του διπλωματικού παζαριού της, το τι μπορεί να θέσει ενώπιον της Συμμαχίας είναι πολύ συγκεκριμένο. Και τονίζουν ότι το θέμα της Κύπρου δεν μπορεί να μπει στον κατάλογο.