Μνήμες δικτατορίας

Η 21η Απριλίου 1967 έπεσε σαν κεραυνός, αλλά όχι εν αιθρία.  Ο κεραυνός ήταν η κατάλυση με στρατιωτικό πραξικόπημα της δημοκρατίας στην Ελλάδα. Αλλά δεν ήταν «εν αιθρία» γιατί η δημοκρατία και ο κοινοβουλευτισμός αμφισβητούντο από το 1965 με την αποστασία και την αγνόηση της λαϊκής κυριαρχίας από τον τότε βασιλιά Κωνσταντίνο.  Στις 21 Απριλίου, μόλις άκουσα για το πραξικόπημα των συνταγματαρχών, βγήκα στον δρόμο – παρά την απαγόρευση – μέχρι που είδα τα τανκς και γύρισα τρομαγμένος σπίτι μου.

Δεν πέρασαν δυο μήνες και εντάχθηκα στη Δημοκρατική Αμυνα. Πρακτικά η συμμετοχή μου στην Αμυνα συνίστατο στη μεταφορά με αυτοκίνητο στελεχών της Αμυνας, χωρίς ποτέ να μάθω ποιους μετέφερα…

Αργότερα το ’67 μετέσχον σε μία διακομματική αντιχουντική ενέργεια με συμφοιτητές μου, δηλαδή την αναγραφή συνθημάτων στο κεντρικό κτίριο του Πανεπιστημίου. Στη μία μεριά φυλούσαν «τσίλιες» δύο αριστεροί συμφοιτητές μου, στην άλλη δύο (δημοκρατικοί) δεξιοί  και στη μέση με αυτοκίνητο μία συμφοιτήτριά μου κι εγώ. Ενας – που ποτέ δεν έμαθα το όνομά του – με τρομερό άλμα μπήκε στο κτίριο του Πανεπιστημίου, έγραψε συνθήματα και πήδηξε έξω, μπήκε στο αυτοκίνητο και τον αφήσαμε μακριά.

Το ’68 έγινε η απόπειρα εναντίον του δικτάτορα Παπαδόπουλου από τον ήρωα Παναγούλη. Η αποτυχία της με στενοχώρησε βαθύτατα. Μα φόβισε ιδιαίτερα και τους γονείς μου. Ετσι με «έδιωξαν» βιαστικά για την Αμερική όπου με είχαν δεχτεί για μεταπτυχιακά στο Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ.

Στη Βόρεια Καλιφόρνια κυρίως λόγω του πολέμου στο Βιετνάμ, μα μαζί και με αντίδραση στις φυλετικές διακρίσεις και στις διακρίσεις λόγω φύλου, υπήρχε αναβρασμός και συχνές διαδηλώσεις. Βρέθηκα να μετέχω σε αυτές και μάλιστα, με άλλους έλληνες φίλους, προσπαθούσαμε να εισαγάγουμε και το θέμα της Ελλάδας ως θύμα του αμερικανικού ιμπεριαλισμού.

Στη Βόρεια Καλιφόρνια γνώρισα και τον Ανδρέα Παπανδρέου κι  εντάχθηκα στο ΠΑΚ της περιοχής. Μάλιστα συνδιοργάνωσα και Αντιιμπεριαλιστικό Συνέδριο στο Στάνφορντ όπου μίλησε και ο Ανδρέας.

Αρχές του ’73, τελειώνοντας τις σπουδές μου, γύρισα στην Ελλάδα όπου έκανα και το  στρατιωτικό μου. Αρχές ’74 μετά τον στρατό έπιασα ξανά επαφή με το ΠΑΚ και μετείχα στο Ινστιτούτο Προστασίας Καταναλωτών (προκάλυμμα του ΠΑΚ). Βγάζαμε ένα φυλλάδιο, την «Απελευθέρωση» και το κυκλοφορούσαμε – όσο μπορούσαμε.

Με συνέλαβαν 27 Μαρτίου του ’74 και βρέθηκα σε απομόνωση στο δεύτερο υπόγειο της Ασφάλειας Προαστίων όπου έμεινα δυόμισι μήνες. Δεν με χτύπησαν, παρ’ όλες τις έντονες ανακρίσεις. Η αγωνία μου ήταν πόσο θα μείνω μέσα αφού δεν ήξερα βέβαια πόσο θα κρατήσει η χούντα. Μετά με μετέφεραν στον Κορυδαλλό – το Χίλτον όπως λέγαμε συγκρίνοντάς το με την Ασφάλεια…

Με ελευθέρωσαν ανήμερα 24 Ιουλίου μεσημέρι. Θυμάμαι έντονα πώς είχα νιώσει βγαίνοντας  γιατί ήταν σαν επαλήθευση του τραγουδιού του Σαββόπουλου («Δημοσθένους Λέξη») που τραγουδούσα κάθε βράδυ στην Ασφάλεια Προαστίων πριν κοιμηθώ στο πάτωμα.

Μόλις γύρισα σπίτι  ο ανταποκριτής της «Monde» μού κανόνισε συνέντευξη που δημοσιεύτηκε στην πρώτη σελίδα της «Monde»  με τίτλο «ATHENES J’ ai rencontre le premier prisonnier politique libere», δηλαδή «Αθήνα, Συνάντησα τον πρώτο απελευθερωθέντα πολιτικό κρατούμενο».

Ε, όλα αυτά, και πολλά άλλα τα θυμάμαι ακόμα, δεν βγαίνουν από τη μνήμη.

Ο Σπύρος Καβουνίδης είναι δρ πολιτικός μηχανικός