Ποιος πήγε κι άπλωσε {LF}τα ρούχα στην ταράτσα;

Οταν εδώ και πάνω από τριάντα χρόνια ακούγαμε το «Τραγούδι της κουτσομπόλας» (σε μουσική Σταμάτη Κραουνάκη και στίχους Λίνας Νικολακοπούλου) από την Αννα Παναγιωτοπούλου στην παράσταση το «Εκτο πάτωμα», πιστεύαμε ότι αναφερόταν σε μια γραφικότητα που, όσο θα περνούσαν τα χρόνια, θα έμπαινε όλο και περισσότερο στο περιθώριο. Οχι βέβαια ότι υπάρχει περίπτωση να εξαλειφθεί το κουτσομπολιό που, όπως γράφει κάπου ο Γιουβάλ Νόα Χαράρι, είναι μια μορφή κοινωνικοποίησης. Αλλά ότι, τέλος πάντων, αυτός ο τύπος της κουτσομπόλας θα γινόταν μια φιγούρα κάπως σαν τη χοντρή του Θησαυρού. «Σιγά» λέγαμε τότε «που μετά από τριάντα χρόνια θα ασχολείται κανείς με το τι κάνει κάποιος στο κρεβάτι του, ποιος κεράτωσε ποια, ποια ποιον και… ποιος πήγε κι άπλωσε τα ρούχα στην ταράτσα». Αυτά νομίζαμε ότι ανήκαν στο παρελθόν μαζί με τα μπικουτί, τις καπιτονέ ρόμπες και τις κυράτσες που κρυφάκουγαν στους φωταγωγούς και στις αυλές.

Κούνια που μας κούναγε. Τριάντα δύο χρόνια μετά, στα μπουγαδόσχοινα των μέσων κοινωνικής δικτύωσης κρεμάμε μόνοι μας τα λερωμένα, τ’ άπλυτα, τα παραπεταμένα. Το περίφημο global village έχει γίνει, ως προς αυτό, κάτι σαν το «έρημο, το βρωμοχώρι», μια αυλή που οι, κατ’ επίφαση, κυρίες της ουδεμία σχέση έχουν με τις υπέροχες «Κυρίες της αυλής» του αείμνηστου Ντίνου Δημόπουλου (την ταινία της οποίας το σενάριο βασίστηκε στο «Εκτο Πάτωμα» του Αλφρέντ Ζερί).

Εχουμε καταλάβει τι γίνεται; Κάθονται οι μερακλήδες στους τηλεοπτικούς και δημοσιογραφικούς καναπέδες και αρχίζουν το μπούρου μπούρου, ξεδιπλώνοντας με «ανατριχιαστικές» λεπτομέρειες το ερωτικό τους παλμαρέ. Και σαν τον «Σταμούλη τον λοχία» που λέει με τους συμπολεμιστές του ιστορίες από το μέτωπο, διηγούνται στο πανελλήνιο τι έκαναν με τη μια και με την άλλη.

Δεν ξέρω τι είναι χειρότερο. (Και το χειρότερο, στην προκειμένη περίπτωση έχει να κάνει όχι με την ηθική αλλά με την αισθητική). Να περιγράφεις την πρώτη ερωτική εμπειρία μιας κυρίας που είναι σήμερα σε ηλικία γιαγιάς ή να λες πώς σου την έπεσε η Αλίκη Βουγιουκλάκη; Είκοσι εφτά χρόνια μετά τον θάνατό της, όταν ούτε να σου απαντήσει μπορεί ούτε να σε διαψεύσει. Τι είναι αυτό δηλαδή; Μαγκιά; Μπορεί. Αλλά εντελώς τζάμπα.

Κατά τη γνώμη μου είναι απότοκο του ύπουλου συντηρητισμού της εποχής μας. Διότι μόνο σε τέτοιου είδους συντηρητικά περιβάλλοντα ευδοκιμεί αυτής της ούγιας το κουτσομπολιό. Η κλειδαρότρυπα που λέγαμε παλιά. Και είναι φυσικό να επικρατεί συντηρητισμός σε αυτό το διαδικτυακό χωριό που, όσο μεγάλο κι αν φαίνεται, τόσο ασφυκτικό αποδεικνύεται.

Να δώσω ένα παράδειγμα σύγχρονου συντηρητισμού. Στο σίριαλ «Αυτή η νύχτα μένει» υπάρχει ένας ρόλος που στην πραγματικότητα πρόκειται για τον Μάνο Βεάνο. Τρανς άτομο, που έκανε μεγάλη κατάσταση στα σκυλάδικα της δεκαετίας του 1980 και έτσι περιγράφεται και στο βιβλίο του Θάνου Αλεξανδρή. Στην τηλεοπτική του εκδοχή είναι ένα άτομο εντελώς ζεν, κάτι μεταξύ Εκάβης, Κασσάνδρας και Καστοριάδη. Διότι το στερεότυπο σήμερα, θέλει τον ομοφυλόφιλο και λίγο φιλόσοφο ώστε να είναι αποδεκτός.

Εδώ κι αλλού

Βεβαίως και δεν γίνονται αυτά μόνο στην Ελλάδα. Συμβαίνουν και στις καλύτερες και διασημότερες οικογένειες. Για παράδειγμα, ξέρουμε πόσες φορές την εβδομάδα οφείλει, βάσει προγαμιαίου συμβολαίου, να εκτελεί τα συζυγικά του καθήκοντα προς την Τζένιφερ Λόπεζ ο Μπεν Αφλεκ. Για να το φανταστούμε στο ανάποδο. Αν, δηλαδή, στο συμβόλαιο αναγράφονταν πόσες φορές την εβδομάδα η Λόπεζ οφείλει «να μην έχει πονοκέφαλο» – για να το πω όσο κομψά γίνεται. Πώς θα μας φαινόταν; Αφόρητα οπισθοδρομικό, υποτιμητικό και μπλα μπλα μπλα. Ε, ακριβώς περί αυτού πρόκειται. Οταν αλλάζουν οι ρόλοι δεν σημαίνει ότι αλλάζουν και οι όροι.

Το ίδιο και με το ξεκατίνιασμα μεταξύ Σακίρα και Πικέ. Ξεμάλλιασμα μεταξύ της πρώην και της νυν εφάμιλλο των καλύτερων συνοικιακών της δεκαετίας του 1960. Με τα παράθυρα ορθάνοιχτα να ακούει όλος ο κόσμος, στην προκειμένη περίπτωση, κυριολεκτικά. Μπλέξανε και τα πεθερικά στη μέση, έδιωξαν, λέει, και τη Σακίρα από το σπίτι, πέσανε και κάτι ψιλές μού φαίνεται, βάλε καφέ να σου τα πω.