Από τη «χαμηλή» {LF}στην «υψηλή» πολιτική

Οταν έχει μεσολαβήσει εμπρηστική ρητορική και πρακτικές που απομακρύνουν την προοπτική  βημάτων προσέγγισης, αποθαρρύνοντας ακόμα και τους πιο θερμούς υποστηρικτές των διμερών συνομιλιών, οι πρωτοβουλίες για «χαμηλή πολιτική» είναι ευπρόσδεκτες. Οι συνομιλίες της συγκεκριμένης μορφής αποσκοπούν στη συντήρηση της επικοινωνίας των δύο πλευρών και την, κατά το δυνατόν, απομάκρυνση της δυσπιστίας και του κλεισίματος των διαύλων. Και αν το «άνοιγμα» μεγαλώσει, μπορεί μέσω αυτού να περάσουν τα προς διευθέτηση υπαρκτά θέματα.

Οι αναπάντεχες εξελίξεις των πραγμάτων με τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία είχαν ποικίλες και αλυσιδωτές συνέπειες με αποτέλεσμα η Δύση να επιδιώκει εσπευσμένα την κατάσβεση των περιφερειακών εστιών έντασης ώστε να επικεντρωθεί στην αντιμετώπιση των μεγάλων απειλών. Και με τις απειλές αυτές προ των πυλών, συμφέρον Αθήνας και Αγκυρας είναι να έλθει ξανά και χωρίς καθυστερήσεις στο τραπέζι το βασικό θέμα της οριοθέτησης της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ. Οι ενδείξεις αφήνουν ελπίδες για βήματα προς τα εμπρός. Η ελληνική άμεση αντίδραση στο δράμα των σεισμών στην Τουρκία ακολουθήθηκε από μια κατακόρυφη πτώση της έντασης. Οι υπουργοί εξωτερικών των δύο χωρών αποφάσισαν την αλληλοϋποστήριξη η μια της άλλης στις υποψηφιότητές τους στο Συμβούλιο Ασφαλείας και στον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό. Παράλληλα, ολοκληρώθηκαν στις 22 Μαρτίου στην Αγκυρα τα τέσσερα πέμπτα των κεφαλαίων χαμηλής πολιτικής με τις δύο πλευρές να επιζητούν νέες δυνατότητες συνεργασίας.Και, όπως φαίνεται, ο έλληνας υπουργός Αμυνας σύντομα θα βρεθεί στις σεισμόπληκτες περιοχές της Τουρκίας.

Ο χρονισμός είναι ευνοϊκός και προσφέρει την ευκαιρία για συνομιλίες που από την αρχή πρέπει να δείξουν πως Αθήνα και Αγκυρα θα μιλήσουν με πρόθεση «να βρουν άκρη». Ηδη, τα συγχαρητήρια μηνύματα του τούρκου προέδρου και του υπουργού του των Εξωτερικών για την εθνική εορτή της Ελλάδας – όσο κι αν πρόκειται για τυπικά επαναλαμβανόμενες φιλοφρονήσεις – αφήνουν να διαφανεί κάποια πρόθεση επανέναρξης των επαφών ειδικού βάρους. Αν καταστεί διακριτή η καλή πίστη του άλλου σε συγκεκριμένα σημεία, πρέπει να διερευνηθούν οι δυνατότητες συμφωνίας στη βάση της οποίας οι δύο πλευρές θα μπορούσαν να προχωρήσουν σε βήματα προς τα εμπρός χωρίς προθέσεις νίκης του ενός και ήττας του άλλου. Και επειδή η στιγμή της συζήτησης θεμάτων «υψηλής πολιτικής» μπορεί να μη βρίσκεται μακριά, επιβάλλεται ετοιμότητα για κατάθεση προτάσεων και εναλλακτικών τους, όπως επίσης και για ένα πλήρες σχέδιο επικοινωνιακής πλαισίωσής τους, εντός και εκτός Ελλάδος. Η βάση υπάρχει, οι χειριστές επίσης. Απομένει η πολιτική βούληση, το πολιτικό θάρρος και η ικανότητα για σταθμισμένες και αποφασιστικές κινήσεις, μακριά από στενόμυαλες προσεγγίσεις και φοβικές αναστολές. Για να αρχίσει, μετά τις «συγχρονισμένες» εκλογικές διαδικασίες των δύο χωρών, μια ουσιαστική προσπάθεια επανέναρξης των ιδιαίτερης σημασίας επαφών που συνεχίζουν να βρίσκονται σε επιβεβλημένη νάρκη. Ετσι ώστε Αθήνα και Αγκυρα να επιχειρήσουν με σοβαρότητα και χωρίς βραδύτητα να εγγράψουν υποθήκη σταθερότητας και ειρήνης.

Ο Γιώργος Κακλίκης είναι πρέσβης επί τιμή, ειδικός σύμβουλος του ΕΛΙΑΜΕΠ