Η λήψη οριζόντιων μέτρων μόνον αντιδράσεις θα προκαλούσε

Το τελευταίο διάστημα υπάρχει μια διάχυτη ανησυχία στην κοινωνία εξαιτίας της έξαρσης των ιογενών λοιμώξεων τόσο στα παιδιά προσχολικής και σχολικής ηλικίας, όσο και στον ενήλικο πληθυσμό. Και αυτό είναι βέβαιο πως οφείλεται στο κενό που καταγράφτηκε τα περασμένα δύο πανδημικά έτη στην εκδήλωση άλλων λοιμώξεων, πλην της Covid-19.

Υπό τις συνθήκες αυτές η χρήση μάσκας είναι αυτονόητο πως βοηθά σημαντικά στη μείωση μετάδοσης των λοιμώξεων, εξού και συστήνεται ανεπιφύλακτα στους ευπαθείς πολίτες. Ομως, στην περίπτωση των σχολείων πιο σημαντικό – υπό την έννοια της αποτελεσματικότητας – μέτρο από την υποχρεωτική χρήση μάσκας είναι η συνεπής στάση των γονέων. Δηλαδή, όταν οι μαθητές εκδηλώνουν συμπτώματα να παραμένουν στο σπίτι τους.

Αλλωστε, εκτιμώ πως η λήψη οριζόντιων μέτρων όπως είναι η υποχρεωτική χρήση μάσκας στα σχολεία εν έτει 2023 μόνον αντιδράσεις θα προκαλούσε και συνακόλουθα θα εγκυμονούσε ο κίνδυνος να οδηγήσει στο αντίθετο, από το επιθυμητό, αποτέλεσμα. Επειτα, οι πολίτες έχουν «εκπαιδευτεί». Γνωρίζουν τι πρέπει να κάνουν για να προφυλάξουν τον εαυτό τους και τα αγαπημένα τους πρόσωπα, μειώνοντας το ρίσκο έκθεσης σε ιογενείς λοιμώξεις.

Στο πλαίσιο αυτό παραθέτω ένα πρακτικό παράδειγμα, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες της ελληνικής κοινωνίας. Είναι προφανές ότι όταν σε ένα νοικοκυριό διαμένουν ή περνούν πολύ χρόνο άτομα υψηλού κινδύνου – λ.χ. ο παππούς και η γιαγιά -, οι γονείς θα μπορούσαν να συμβουλέψουν το παιδί τους να φορά μάσκα στο σχολείο ως ένα επιπλέον μέτρο προστασίας για τα ευάλωτα μέλη της οικογένειας.

Η επιστημονική κοινότητα βρίσκεται σε επαγρύπνηση. Παρακολουθούμε τα δεδομένα και διαπιστώνουμε ότι παρότι παραδοσιακά ο Ιανουάριος και ο Φεβρουάριος ήταν οι πιο επιβαρυμένοι μήνες, φέτος επικράτησε το μοντέλο του νότιου ημισφαιρίου. Η έξαρση των ιογενών λοιμώξεων εκδηλώθηκε νωρίτερα, κρούσματα γρίπης καταγράφτηκαν ήδη από τον Νοέμβριο, όμως είναι αμφίβολο εάν θα συνεχιστεί αυτή η παρατεταμένη έντονη κυκλοφορία των εποχικών ιών. Είναι ενδεικτικό πως στην Αυστραλία το κύμα δεν συνεχίστηκε για πολύ καιρό.

Αναφορικά δε με τις αιτίες της αυξημένης συχνότητας των λοιμώξεων του αναπνευστικού, στην πραγματικότητα πρόκειται για μια συνήθη συμπεριφορά των ιών που επιδιώκουν να κερδίσουν το χαμένο έδαφος και να αποκτήσουν τη θέση τους στο οικολογικό σύστημα. Επιπλέον, οι περισσότεροι επιστήμονες υποστηρίζουμε ότι η απουσία έκθεσης στις κοινές λοιμώξεις οδήγησε σε μια εξασθένηση της φυσιολογικής ανοσίας που διατηρούμε σε υψηλά επίπεδα λόγω των επαναλαμβανόμενων εκθέσεών μας κάθε χρόνο. Εναλλακτικά ερευνητές εξετάζουν το ενδεχόμενο, καθώς σχετικές κλινικές έρευνες βρίσκονται σε εξέλιξη, ο ίδιος ο κορωνοϊός να δημιούργησε μια ανοσολογική διαταραχή, μια εκτροπή της ανοσιακής μας απάντησης στις ιογενείς λοιμώξεις που πιθανώς συμβάλλει στην παρατηρούμενη αύξηση της νοσηρότητας.

Πάντως, η χρήση μάσκας σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να ενοχοποιείται για τη σημερινή έξαρση. Και αυτό διότι οι μη φαρμακευτικές παρεμβάσεις συμπεριελάμβαναν μια δέσμη μέτρων με στόχο τη μείωση των κοινωνικών επαφών / συγχρωτισμού σε μια κρίσιμη περίοδο, ενώ θα πρέπει να ληφθεί υπόψη πως κατά κανόνα όταν κυριαρχεί ένας ιός οι άλλοι εκτοπίζονται.