Η επανένωση επί θύραις;

Τα «ελγίνεια μάρμαρα», τα γλυπτά από τη ζωφόρο και από άλλα μέρη του Παρθενώνα που, το 1801 έως το 1804, διαμελίστηκαν και μεταφέρθηκαν στη Βρετανία από τον λόρδο Ελγιν, είναι ξανά στην επικαιρότητα. Ο βρετανικός Τύπος (αλλά όχι μόνο) υποστηρίζει ότι βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο συμφωνία για σταδιακή μεταφορά και έκθεσή τους στην Ελλάδα, πιθανότατα στο Μουσείο της Ακρόπολης, όπου θα συναρμολογηθούν εκ νέου και, προφανώς, αν γίνει κάτι τέτοιο, θα είναι ένα παγκόσμιο γεγονός.
Ολα άρχισαν από τη Μελίνα Μερκούρη, υπουργό Πολιτισμού στις κυβερνήσεις του Ανδρέα Παπανδρέου, που μετέφρασε με όρους επικοινωνίας την πάγια αντιδικία του ελληνικού κράτους σχεδόν από την ίδρυσή του με το Βρετανικό Μουσείο φτιάχνοντας έναν εθνικό στόχο, την επιστροφή των μαρμάρων. Συνδεδεμένο με την ιδεολογία μιας θυματοποιημένης Ελλάδας, το σύνθημα της επιστροφής των μαρμάρων έμοιαζε αδύναμο και συνεπώς ανέφικτο, φτιαγμένο περισσότερο για εσωτερική κατανάλωση. Αλλά μετά το 1999, όταν η βρετανική κυβέρνηση ανέθεσε σε ειδική επιτροπή του αγγλικού Κοινοβουλίου για τον Πολιτισμό, τον Αθλητισμό και τα ΜΜΕ τη μελέτη όλων των θεμάτων της βρετανικής πολιτιστικής πολιτικής, αναζωπυρώθηκε το ενδιαφέρον για ζητήματα επιστροφής πολιτιστικής κληρονομιάς και αναδιατυπώθηκε το αίτημα της Ελλάδας. Στην πορεία, το αίτημα αυτό έλαβε τον χαρακτήρα οικουμενικής διεκδίκησης με την Ελλάδα να συμβολίζει την κοιτίδα του σημερινού δυτικού πολιτισμού. Ετσι τη διεκδίκηση ανέλαβε να την αποσαφηνίσει το νέο Μουσείο της Ακρόπολης, αφού πλέον υπήρχε ο ιδανικός χώρος για να επανενωθούν και να εκτεθούν τα γλυπτά.
Η διεκδίκηση της επανένωσης συστηματοποιήθηκε μετά το 2019, και σε αυτό σημαντικό ρόλο έπαιξε η ηγεσία του υπουργείου Πολιτισμού και της χώρας, η Λίνα Μενδώνη δηλαδή και ο Κυριάκος Μητσοτάκης, αλλά και το διεθνές κλίμα. Οσα είδαν το φως της δημοσιότητας για το θέμα αποδεικνύουν ότι υπάρχει μια κινητικότητα. Αν θα τελεσφορήσει, αν θα υπάρξει υλοποιήσιμη λύση, θα φανεί πολύ σύντομα. Το άρθρο του λόρδου Ντέιβιντ Φροστ στη βρετανική «Telegraph», που στηρίζεται σε δεδομένα, αποδεικνύει ότι υπάρχει και σχέδιο και βούληση το θέμα να λυθεί με πολιτική συμφωνία του ελληνικού με το βρετανικό κράτος. Οπως συμβαίνει σε τέτοιες περιπτώσεις, θα υπάρξει συμβιβασμός των δύο μερών και αντίδωρα από ελληνικής πλευράς – χωρίς, μετά την τελευταία ανακοίνωση του υπουργείου Πολιτισμού, να αλλάξει η ελληνική θέση περί παράνομης απόσπασης των γλυπτών από τον Ελγιν.
Στο θέμα, με εύλογο εθνικό ενδιαφέρον, παρενέβη με ανακοίνωσή του και ο ΣΥΡΙΖΑ, που υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση αναγνωρίζει βρετανική κυριότητα στα γλυπτά και επί της ουσίας παζαρεύει τον δανεισμό τους. Τι εννοεί ο ΣΥΡΙΖΑ; Να συνεχίσουμε την περήφανη στρατηγική της αδράνειας; Να λέμε απλώς ότι τα γλυπτά μάς ανήκουν, και αυτά να μένουν στο Βρετανικό Μουσείο;
Υπάρχει και άλλη κατηγορία κατά της κυβέρνησης, ότι σπεύδει για την επανένωση των μαρμάρων προκειμένου να εξαργυρώσει προεκλογικά την επιτυχία της. Δηλαδή τι εισηγούνται στον ΣΥΡΙΖΑ; Να παγώνει κάθε υπόθεση προκειμένου να μη χρεωθεί κάποια επιτυχία στην κυβέρνηση, ώστε να μπορεί να την πολεμά η αντιπολίτευση;
Την απάντηση σε αυτά τα αστεία «επιχειρήματα» την έχει τραγουδήσει η Μελίνα Μερκούρη στα «Παράλογα» του Μάνου Χατζιδάκι: «Το γαρ πολύ της θλίψεως, γεννά παραφροσύνη / το διάβασα στον Παλαμά το βρήκα στον Δροσίνη». Καλά μυαλά.











