Η Πολωνία είχε αρχίσει να ενισχύει την αεράμυνά της πολύ πριν απ’ την προσγείωση ενός αδέσποτου πυραύλου – που όλοι, πλην του ουκρανού προέδρου, συμφωνούν ότι ήταν ουκρανικός – ακριβώς εντός των συνόρων της την Τρίτη. Το συμβάν που προκάλεσε συναγερμό στις ΝΑΤΟϊκές πρωτεύουσες όμως, χρησίμευσε ως υπενθύμιση ότι η συμμαχία απέχει πολύ από τη δημιουργία μιας ισχυρής ασπίδας κατά μήκος της ανατολικής πλευράς του ΝΑΤΟ.
Ο πύραυλος που έπληξε την Πολωνία φαίνεται ότι εκτοξεύθηκε από την αεράμυνα της Ουκρανίας και όχι από ρωσικό πλήγμα, δήλωσε ο επικεφαλής του ΝΑΤΟ Γενς Στόλτενμπεργκ. Αλλά ενώ φαίνεται ότι ήταν ένα τεχνικό λάθος που μπορεί να συμβεί σε κάθε σύγκρουση, το περιστατικό υπογραμμίζει την επείγουσα ανάγκη του ΝΑΤΟ να καλύψει τα κενά στην άμυνά του, διότι ακόμη και λάθη όπως αυτό θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μια επικίνδυνη κλιμάκωση, σημειώνει η γαλλική εφημερίδα «Monde».
Ηταν θέμα χρόνου
«Ηταν μόνο θέμα χρόνου να συμβεί ένα τέτοιο ατύχημα», δήλωσε στο πρακτορείο Ρόιτερς ειδικός σε θέματα αεράμυνας από χώρα του ΝΑΤΟ. «Θα μπορούσε επίσης να ήταν ένας αδέσποτος ρωσικός πύραυλος που πετούσε με λάθος τρόπο, λόγω τεχνικού ή ανθρώπινου λάθους». Ενώ οι πιο προηγμένοι δυτικοί πύραυλοι αεράμυνας είναι σχεδιασμένοι να αυτοκαταστρέφονται αν χάσουν τον στόχο τους, οι παλαιότεροι σοβιετικοί πύραυλοι δεν διαθέτουν τέτοιο μηχανισμό. «Αν χάσουν τον στόχο τους, απλά πετούν μέχρι να κάψουν όλα τα καύσιμα – και μετά πέφτουν», πρόσθεσε.
Το βράδυ της Τρίτης οι ευρωπαϊκές χώρες έσπευσαν να δηλώσουν τη στήριξή τους στην Πολωνία για το χτύπημα που δέχθηκε – όταν ακόμα η προέλευση του πυραύλου ήταν θολή. Αν, όμως, η αλληλεγγύη προς τη Βαρσοβία κυριάρχησε στις επίσημες δηλώσεις των δυτικών πρωτευουσών τις πρώτες στιγμές, η ανακούφιση ήταν αισθητή λίγο αργότερα, καθώς ορισμένοι φοβόντουσαν ένα σενάριο ανεξέλεγκτης κλιμάκωσης.
Οι παλιές εκτιμήσεις
Ετσι τίθεται πλέον επί τάπητος και η άμυνα σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Τα επίγεια συστήματα αεράμυνας, όπως το Patriot της Raytheon, έχουν κατασκευαστεί για να αναχαιτίζουν τους εισερχόμενους πυραύλους. Αλλά μετά τον Ψυχρό Πόλεμο, πολλοί σύμμαχοι του ΝΑΤΟ μείωσαν τον αριθμό των μονάδων αεράμυνας, γεγονός που βασιζόταν στην εκτίμηση ότι, στο εξής, θα έχουν να αντιμετωπίσουν μόνο μια περιορισμένη πυραυλική απειλή που προέρχεται από χώρες όπως το Ιράν.
Η αντίληψη αυτή άλλαξε δραστικά με την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, η οποία οδήγησε τις χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ να προσπαθούν να αυξήσουν τα αποθέματα πυρομαχικών και να αντιμετωπίσουν ελλείψεις των συστημάτων αεράμυνας. Η Γερμανία διέθετε 36 μονάδες Patriot κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Σήμερα, οι γερμανικές δυνάμεις έχουν περιοριστεί σε 12 μονάδες Patriot, δύο από τις οποίες έχουν αναπτυχθεί στη Σλοβακία. «Κάποτε ήταν μια πραγματική ζώνη συστημάτων αεράμυνας και αυτό έχουν στο μυαλό τους οι άνθρωποι αν μιλούν για την προστασία της ανατολικής πλευράς του ΝΑΤΟ», δήλωσε στρατιωτικός εμπειρογνώμονας. «Αλλά απέχουμε πολύ από ένα τέτοιο σενάριο».
