«Σερίφηδες» της ελληνικότητας

Ας πούμε το αυτονόητο πρώτα: είναι αδιανόητο στη χώρα που ζούμε να ερχόμαστε συχνά πυκνά αντιμέτωποι με τον λόγο κάποιων χωροφυλάκων οι οποίοι, με το πεπαλαιωμένο τους μυαλό, αξιολογούν και καταδυναστεύουν τον υπόλοιπο πληθυσμό, περικλείοντας τις ιδέες με την ευκολία που τους δίνει το Διαδίκτυο. Ποιοι είναι αυτοί που θα δείξουν με το δάχτυλο ποιος είναι και ποιος δεν είναι Ελληνας; Αυτές τις απόψεις ας τις έχουν για τον εαυτό τους και ας μην τις εκφράζουν δημόσια. Πολλώ δε μάλλον όταν ο συντηρητικός λόγος τους αφορά περιπτώσεις αξιοθαύμαστων παιδιών που τιμούν την Ελλάδα όπως τα αδέλφια Αντετοκούνμπο. Το απαράδεκτο hashtag #not_my_natiolal_team ανέδειξε για μία ακόμη φορά ένα κομμάτι της κοινωνίας που η λογική του στηρίζεται στον διχαστικό λόγο, στην αμφισβήτηση και στις διακρίσεις. Ποιοι είναι αυτοί που θέλουν να ορίσουν τι είναι ελληνικό και τι όχι και με ποια άραγε κριτήρια, με κάθε ευκαιρία που προκύπτει;

Η ελληνικότητα είναι ένα θολό, γκρίζο σημείο. Κατ’ αρχάς είναι θέμα συνείδησης. Ενας άνθρωπος που μεγαλώνει σε απολύτως ελληνική ατμόσφαιρα και κοινωνία, που έχει ελληνική παιδεία, μιλάει την ελληνική γλώσσα, ποιος είναι εκείνος που θα του απαγορεύσει να προσδιορίζεται ως Ελληνας; Και με ποια λογική; Δεν θα πρέπει καν να το διεκδικούμε εν έτει 2022. Φτάνουμε όμως στο σημείο να κάνουμε ολόκληρη συζήτηση και να επιχειρηματολογούμε πάνω σε ένα θέμα που θα έπρεπε να είναι λυμένο χρόνια τώρα – και αυτό είναι τραγικό.

Οσοι υπογράφουν το εν λόγω και άλλα παρόμοια hashtags περιφέρουν την ελληνικότητά τους ως ένα βραβείο, ως ένα κόσμημα. Αναρωτιέμαι τι τους προσδίδει και φορούν αυτό το παράσημο. Αυτοί οι «σερίφηδες» που κυκλοφορούν καμαρώνοντας για την υπεροχή της εθνικής τους ταυτότητας μάλλον θα πρέπει να το ξανασκεφτούν. Βεβαίως είναι θαυμαστός ο πολιτισμός που έχουμε κληρονομήσει, αλλά μέχρι εκεί. Δεν είμαστε το λαμπερό αστέρι στον γαλαξία επειδή είμαστε Ελληνες.

Η πρόσφατη όμως περίπτωση των αδελφών Αντετοκούνμπο και η συζήτηση που προκλήθηκε εκ νέου περί ελληνικότητας θα πρέπει να στρέψουν το βλέμμα μας σε ένα άλλο, ζωτικής σημασίας, κατά την άποψή μου, θέμα. Και εξηγώ: τα αδέλφια Αντετοκούνμπο έχουν διαγράψει μια πορεία η οποία τους εξασφαλίζει τον θαυμασμό εκατομμυρίων ατόμων ανά τον κόσμο. Εδώ όμως θα πρέπει να δούμε και όλα εκείνα τα παιδιά που δεν έχουν τη δυνατότητα το όνομά τους να το γράφουν οι εφημερίδες, να είναι προβεβλημένο και δημοφιλές.

Είναι ευκαιρία να δούμε ξανά όλα εκείνα τα παιδιά που ζουν στην Ελλάδα και μάχονται σκληρά για να πάρουν όλα εκείνα τα έγγραφα που θα τους εξασφαλίσουν τη δυνατότητα να ζουν χωρίς φόβο στη χώρα όπου έχουν γεννηθεί και μεγαλώσει, με αξιοπρέπεια. Στην Ελλάδα ζουν άνθρωποι απ’ όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης, γεννιούνται, μεγαλώνουν, σπουδάζουν, αλλά τις περισσότερες φορές η γραφειοκρατία τούς αναγκάζει να είναι «αόρατοι». Αυτοί οι απαράδεκτοι εθνικοί παροξυσμοί αποτελούν ευκαιρία για να κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν ώστε να διώξουμε τον φόβο και τον τρόμο από εκείνους που το όνομά τους δεν θα μπορέσει ποτέ να προκαλέσει ένα hashtag.

Ο Δημήτρης Σωτάκης είναι συγγραφέας. Το τελευταίο του μυθιστόρημα με τίτλο «Μισή καρδιά» κυκλοφορεί από τις εκδ. Κέδρος