Αύγουστος 2022

Από την Πατησίων μέχρι τη Λιοσίων, κάθετα μέσω Πλατείας Βικτωρίας έχει μόνον θραύσματα από τις «Ησυχες μέρες του Αυγούστου» του Παντελή Βούλγαρη ή από τα «Φτηνά τσιγάρα» του Ρένου Χαραλαμπίδη. Η ζωή έχει αλλάξει, κι αυτό που μένει – όχι αμελητέο – είναι η άμυνα στη μοναξιά της θερινής πόλης. Φίλοι που δεν είδαν ο ένας τον άλλον όλον τον χειμώνα, βλέπονται τώρα. Αναγκαστικές παρέες σχηματίζονται, εναπομείναντες του βαθέος μήνα στην Αθήνα. Κι όμως φέτος ένα νεύμα από τα κοινωνικά δίκτυα είναι αρκετό για να καταλάβεις πως η πόλη δεν είναι τόσο άδεια όσο νομίζεις.

Πίσω από τα παράθυρα των διαμερισμάτων στη Χέυδεν, την Παιωνίου, την Αλκαμένους, την Αγίου Μελετίου, ή την Αριστοτέλους, ο κόσμος μετράει τα λεπτά του αναμμένου air condition, στον φόβο ενός δύσκολου ενεργειακού χειμώνα. Πάει σουπερμάρκετ χωρίς τα παλιά μεγάλα καλάθια, φτιάχνει ξανά και ξανά έναν υποτυπώδη προϋπολογισμό ημερών. Διακοπές; Τα ίδια. Μόνον ένας στους δύο δήλωνε ότι θα κάνει μειωμένες διακοπές εφέτος, κυρίως λόγω οικονομικών δυσκολιών στην έρευνα του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών (Pulse 22 – 24 Ιουνίου). Και μάλλον τα νούμερα είναι χειρότερα. Στην καλύτερη; φιλοξενία σε εξοχικά φίλων. Ή μικρά πακέτα και κοντινά στην Αθήνα ή επιστροφή για λίγες μέρες σε πατρογονικά.

Οι πολλοί είναι αμετακίνητοι. Τα σπίτια στην Αθήνα, τον Αύγουστο μοιάζουν να αναδύουν εκείνη την επισφάλεια των ημερών που έρχονται. Μήνας παραδοσιακά παύσης, δεν είναι σαν τους προηγούμενους. Περισσότερο σε συνέχεια του χειμώνα φέρνει. Πανδημία, ενέργεια, λογαριασμοί, πληθωρισμός.

Στον πεζόδρομο της Χέυδεν σχεδόν μόνον μετανάστες, αφγανικά εστιατόρια και μικρά μαγαζιά με τηλεκάρτες. Στην Πλατεία Βικτωρίας τα καφέ ανοιχτά. Πολλά εξ αυτών με κόσμο. Η ροή στη βαθιά Αθήνα συνεχίζεται.

Μια βασική παράμετρος των μεσαίων ή νοικοκύρηδων είναι ο σχεδιασμός, η αποταμίευση, το σχέδιο επισκευής ή ανασκευής του σπιτιού, μπορεί και μια αγορά. Το αμάξι. Οι σπουδές του παιδιού. Η υγεία. Εσχάτως και την τελευταία τριετία, ο σχεδιασμός αυτός – που στον πυρήνα του έχει μια καλύτερη ποιότητα ζωής – έχει δυναμιτιστεί. Οι επιμέρους κρίσεις τώρα μοιάζουν να ενοποιούνται μαζί με την ελάχιστη ενίσχυση του κοινωνικού κράτους ή τη μέριμνα για τη μέση οικογένεια. Κι όταν τα σχέδια του μεσαίου ή του μικροϊδιοκτήτη ανατραπούν, έτσι ανατρέπεται και η κανονικότητά του. Ετσι αποδυναμώνεται η κοινωνική συνοχή. Ετσι δεν ενθαρρύνονται οι νέοι να φτιάξουν οικογένεια και ψαχνόμαστε για τα δημογραφικά. Ετσι μεταβάλλεται και η πολιτική στάση που δεν οριοθετείται πάντα πετυχημένα στον ασθενή κοινοβουλευτισμό.

Ο βουβός μα δύσκολος Αύγουστος φέρνει εξελίξεις για τον παραδοσιακά αφετηριακό Σεπτέμβρη. Η αγωνία των νεοελλήνων για τα έξοδα, τη νέα συνθήκη, το άγνωστο των πανδημιών ή επιδημιών (ευλογιά πιθήκων), το κόστος που γιγαντώνεται ακόμη και στα καθημερινά, είναι όψεις μιας νέας πραγματικότητας. Μαζί με αυτή, η απαράδεκτη «προετοιμασία» κάποιων μέσω του δημόσιου λόγου να «είναι έτοιμοι οι πολίτες για μπλακάουτ κ.λπ.) κάνει ακόμη πιο δυστοπική την εικόνα της χώρας, της κυβέρνησης, της Ευρώπης. Κάτι τέτοια γεννούν τις Μελόνι στην Ιταλία. Κάτι τέτοια διαμορφώνουν το περιβάλλον – ή το ενισχύουν – για περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας. Για τη μη εμπιστοσύνη σε θεσμούς, κόμματα.

Το πολιτικό σκηνικό επειγόντως θα πρέπει να λάβει υπόψητην παράξενη ησυχία των διαμερισμάτων του Αυγούστου στη Χέυδεν, την Αριστομένους, τα Θυμαράκια. Να ακούσει ξανά τον κόσμο. Δεν είναι όλα επικοινωνία.