Πράκτωρ 000

Η μεγάλη των πρακτόρων σχολή στην Ελλάδα σχηματοποιήθηκε από τις ταινίες με τον Τζέιμς Μποντ – αλλά, φυσικά, αυτό που αποθεώθηκε ήταν η παρωδία τους, ο πράκτορας 000 ή, ακόμα καλύτερα, ο Φαλακρός Πράκτορας ΘουΒου. Ευτυχώς, κατά έναν τρόπο, ήμασταν μικρή χώρα και δεν χρειαζόμασταν σοβαρούς μηχανισμούς με μυστικούς πράκτορες. Κι όποτε το κράτος χρησιμοποίησε τους σχετικούς μηχανισμούς, δεν το έκανε στοχεύοντας εξωτερικούς εχθρούς, αλλά ιδεολογικούς και πολιτικούς αντιπάλους του στο εσωτερικό. Αφενός η ανάδειξη της ηγεσίας της στρατιωτικής χούντας μέσω της ΚΥΠ, αφετέρου το κυνήγι εκ μέρους της των αντιδικτατορικών θυλάκων θεμελίωσε την αρνητική φήμη της. Μετατρέποντας ο Ανδρέας Παπανδρέου το όνομα της υπηρεσίας, από ΚΥΠ σε ΕΥΠ, και αναλαμβάνοντας τον έλεγχο, αφόπλισε το εθνικόφρον παρακράτος.

Τα χρόνια που ακολούθησαν, η σχέση της ΕΥΠ με τους πολίτες άλλαξε. Από σκοτεινός μηχανισμός του κράτους στις παρυφές του παρακράτους, η ΕΥΠ έφτασε να λειτουργεί ως φωτογενής κλάδος του Δημοσίου. Ζούμε στη χώρα όπου ο συνδικαλισμός των πρακτόρων έκανε, έως πρόσφατα τουλάχιστον, χορούς στους οποίους προσκαλούνταν δημοσιογράφοι και φωτογράφοι, που δημοσίευαν ρεπορτάζ.

Πριν από μερικές μέρες, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης κατήγγειλε ότι έγινε απόπειρα εγκατάστασης στο κινητό του τηλέφωνο του παράνομου λογισμικού παρακολούθησης Predator. Για να γίνει αυτό δυνατό, χρησιμοποιήθηκε ένα SMS. Το περιστατικό έγινε την περίοδο των εσωκομματικών εκλογών στο ΚΙΝΑΛ και ο τύπος του λογισμικού εντοπίστηκε πρόσφατα σε έλεγχο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Ο Νίκος Ανδρουλάκης έκανε μήνυση και δημοσιοποίησε το γεγονός δίνοντας μεγάλη έμφαση, ουσιαστικά σιγοντάροντας μια προϋπάρξασα θέση του ΣΥΡΙΖΑ που θέλει την Ελλάδα κράτος όπου παραβιάζονται στοιχειώδη δικαιώματα και, γενικώς, υπάρχει μια εκστρατεία ελέγχου των συνειδήσεων.

Κατά τη γνώμη μου, ο Νίκος Ανδρουλάκης αντέδρασε υπερβολικά. Αν όντως ανησυχεί για τις συνομιλίες του, επειδή λέει συνεχώς διάφορα μυστικά η διαρροή των οποίων θα μπορούσε να επιφέρει τριγμούς στη ζωή του, στο κόμμα του ή στο πολιτικό σύστημα, θα έπρεπε πρώτα να έχει επιδιώξει τη διερεύνηση με τη συνεργασία της κυβέρνησης και του κράτους – δεν νομίζω ότι θα του την αρνιόταν ο Μητσοτάκης ή ο Πιερρακάκης. Και αν διαπίστωνε άρνηση ή αποπροσανατολισμό των ερευνών, η δημοσιοποίηση και η καταγγελία που θα οδηγούσε σε παρακράτος θα είχε όντως βάρος.

Ο τωρινός χειρισμός του, αντίθετα, μοιάζει να αγνοεί την πολυπλοκότητα του κόσμου και, ασφαλώς, τις διακλαδώσεις του ηλεκτρονικού εγκλήματος. Σε μια εποχή που μεγάλο μέρος της παραβατικότητας έχει μεταφερθεί στο Διαδίκτυο, η ανακάλυψη μιας προσπάθειας εισβολής στις επικοινωνίες σου δεν αποδεικνύει τίποτα και απαιτεί διερεύνηση. Στον ψηφιακό κόσμο, είμαστε εξίσου ανασφαλείς ο πολιτικός και ο απλός πολίτης.

Ο Νίκος Ανδρουλάκης μπορεί έτσι να έδωσε μια ρητορική αβάντα στους εκ των πραγμάτων ελλιπείς και μονοδιάστατους επικοινωνιακούς μηχανισμούς του κόμματός του, ουσιαστικά όμως ακύρωσε την έρευνα. Οποιοι εγκατέστησαν το λογισμικό, αν είχαν όντως στόχο, έχουν προλάβει να εξαφανίσουν τα όποια ίχνη οδηγούν κάπου. Η συζήτηση, χθες, στη Βουλή ήταν για τα προσχήματα, η υποτιθέμενη μυστικότητά της μοιάζει με τη μυστικότητα στα πάρτι των υπαλλήλων της ΕΥΠ. Και μια ασαφής καταγγελία του Ανδρουλάκη για απόπειρα υποκλοπής των επικοινωνιών του δεν φτάνει να τον πάει με ασφάλεια στις εκλογές. Χρειάζεται κάτι πολύ περισσότερο: Πολιτική σαφήνεια και προτάσεις.