Υποθέσεις: {LF}«τι θα συμβεί αν»

Δεδομένου του γεγονότος ότι το μέλλον είναι πάντα κάτι απρόβλεπτο που δεν μπορούμε να ελέγξουμε, η προσπάθεια «αναζήτησης» για το καλύτερο πρέπει να είναι περιεκτική για εξοικονόμηση χρόνου και ακριβής για τη βέλτιστη στρατηγική. Σε αυτόν τον υπολογισμό, συνήθως υποθέτουμε και κάνουμε ερωτήσεις «τι θα συμβεί αν». Οι σχέσεις Τουρκίας – Ελλάδας (ή ελληνοτουρκικά) είναι μια από τις καλύτερες περιπτώσεις τέτοιας διαδικασίας. Στη συνέχεια, για αυτό το άρθρο, θα είναι χρήσιμο να υποθέσουμε το χειρότερο σενάριο – τον πόλεμο, και να κάνουμε προβολή του τι θα συμβεί αν!

Η κατάσταση της υπόθεσης είναι ξεκάθαρη: Ο πόλεμος εκρήγνυται κατά μήκος Δυτικής Θράκης – Αιγαίου Πελάγους – Κύπρου και πέρα. Αυτή η υπόθεση είναι βάναυση, ωστόσο τι συμβαίνει με την οικονομία και τη ριζοσπαστικοποίηση των κοινοτήτων εάν ξεσπάσει πόλεμος ευρείας κλίμακας;

Οι οικονομίες και των δύο χωρών θα μετατραπούν σε οικονομίες πολέμου, καθώς οι παγκόσμιοι χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι ήδη είναι πρόκληση για τους κρατικούς παράγοντες και τις κοινότητες. Ως εκ τούτου, οποιαδήποτε οικονομική αστάθεια θα έχει διπλό αντίκτυπο στις οικονομίες και των δύο. Οι ψαράδες των νησιών θα πρέπει να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους για ασφάλεια ασχέτως με το πώς θα εξελιχθεί ο πόλεμος.

Ενας πόλεμος είναι συνήθως μια ευκαιρία για τους «πολέμαρχους» της διεθνούς κοινωνίας. Θα ξεκινήσουν διπλωματία για να μεσολαβήσουν και θα αρχίσουν να πουλάνε όπλα και στα δύο μέρη. Η πολιτικά ευνοημένη πλευρά θα λάβει όπλα από τα επίσημα κανάλια, αλλά η μη ευνοημένη πλευρά των αντιπάλων θα ξοδέψει περισσότερα χρήματα στη μαύρη αγορά. Στο τέλος της ημέρας, όλα τα είδη αυτής της υποστήριξης θα είναι βάρος στα αντιμαχόμενα μέρη. Ενα παράδειγμα περίπτωσης είναι η κλιμάκωση του 2019: ο αριθμός των όπλων που πουλήθηκαν στην Ελλάδα και τα χρήματα που δαπανήθηκαν για αεροσκάφη και πολεμικά πλοία σαν να ήταν το απόλυτο περιουσιακό στοιχείο για να κερδίσει τον πόλεμο. Ηταν (και είναι) βιώσιμη η προμήθεια περιορισμένου αριθμού και υψηλής αξίας πολεμικού εξοπλισμού αφού ο πόλεμος απαιτεί όλο και περισσότερα;

Η ριζοσπαστικοποίηση της σκέψης είναι ένα άλλο αποτέλεσμα. Υπάρχουν διαφορετικά τμήματα της κοινωνίας με προκατειλημμένη ή αμερόληπτη στάση όπως αντιλαμβάνονται τον άλλο. Αλλά το χειρότερο σενάριο θα ισοπεδώσει τις προσπάθειες δεκαετιών για συνοχή των κοινοτήτων. Οι σπόροι του μίσους θα φυτευτούν για έναν ακόμη αιώνα. Ο κυκλος των κρίσεων θα είναι η κανονικότητα εάν οι απόψεις σε επίπεδο κοινωνιών οξύνονται. Τότε δεν αναμένεται τέλος στις συγκρούσεις και των δύο!

Συνολικά, κάθε πόλεμος δεν έχει νικητές. Ολοι χάνουν! Οι απρόβλεπτες και μη προβλεπόμενες επιπτώσεις του πολέμου θα συνεχίσουν να είναι ένα σκοτεινό σύννεφο τόσο για την Ελλάδα όσο και για την Τουρκία, εάν υλοποιηθεί  το χειρότερο σενάριο. Υπό αυτή την έννοια, η διπλωματία πρέπει να συνεχίσει να ανοίγει διαύλους και να διευκολύνει την επικοινωνία τουλάχιστον για να βάλει τα προβλήματα σε ένα πίνακα. Αλλά μόνο η Τουρκία και η Ελλάδα μπορούν να το πετύχουν αυτό όχι τρίτοι.

Ο Δρ Μουράτ Ασλάν είναι διδάσκων στο Πανεπιστήμιο Sabahattin Zaim στην Κωνσταντινούπολη και ερευνητής στη Διεύθυνση Ζητημάτων Ασφάλειας του Ιδρύματος Πολιτικών, Οικονομικών και Κοινωνικών Ερευνών (SETA).