Περί μειωμένου ΦΠΑ…

Τις τελευταίες μέρες συναρμόδιοι ή και… αναρμόδιοι υπουργοί μιλούν με περίσσεια σπουδή για τη σχεδόν βέβαιη μείωση του ΦΠΑ στο ψωμί. Η τιμή του έχει ανέβει κατά περίπου 30-40 λεπτά, εξαιτίας της αύξησης της τιμής της πρώτης ύλης (αλεύρι) και βέβαια του κόστους ενέργειας. Η συζήτηση στην οποία εμπλέκουν το Μέγαρο Μαξίμου, δηλαδή τον ίδιο τον Πρωθυπουργό μιλώντας με νόημα εξ ονόματός του, αφορά την ελάφρυνση της τιμής του ψωμιού κατά 5-7 λεπτά του ευρώ. Δεν ξέρω αν έχουν ή δεν έχουν κάτι άλλο να πουν για τη δουλειά που κάνουν στο υπουργείο τους, αλλά με την τακτική που ακολουθούν δεν προσφέρουν χρήσιμες υπηρεσίες ούτε στους πολίτες ούτε στον Πρωθυπουργό, και είμαι σίγουρος, και εντέλει στον ίδιο τους τον εαυτό. Δημιουργούν με τον τρόπο που έχουν επιλέξει να τοποθετούνται μια αυξημένη προσδοκία για μειωμένης όμως αποτελεσματικότητας μέτρα, χωρίς από πίσω να κρύβεται κάποιο σχέδιο. Εκτός και αν οι ίδιοι θεωρούν ότι το σημαντικότερο πρόβλημα με την ακρίβεια αυτή την περίοδο είναι η ελάφρυνση της τιμής τους ψωμιού κατά 5 λεπτά. Μπερδεύουν το «μεγάλο» με το «μικρό». Θεωρούν μεταρρύθμιση τη μείωση ενός συντελεστή ΦΠΑ, ακόμα και αν αυτός γνωρίζουν ότι θα αποδώσει ελάχιστα. Αυτό που χρειάζεται όμως είναι ένα μεγαλύτερο σχέδιο από μια πρόσκαιρη ελάφρυνση.

Στην αρχή της τρέχουσας ενεργειακής κρίσης πολλές χώρες προχώρησαν στη μείωση του ΦΠΑ στην ενέργεια προκειμένου να αντιμετωπιστεί το κύμα ακρίβειας. Αυτές οι χώρες το έκαναν σε μεγάλο βαθμό για να περιοριστεί η μετάδοση του ακριβού ρεύματος σε όλη την αλυσίδα της παραγωγής και τους εμπορίου. Σε όλες αυτές τις χώρες μειώθηκε ο ΦΠΑ από τον μειωμένο συντελεστή στον υπερμειωμένο. Το «πρόβλημα» ήταν ότι στην Ελλάδα το ηλεκτρικό ρεύμα ήταν ήδη στον υπερμειωμένο συντελεστή του 6%. Αρα δεν μπορούσε να μειωθεί άλλο, με αποτέλεσμα να επιλεχθεί η λύση των επιδοτήσεων. Επίσης, δεν πρέπει να μας διαφεύγει ότι η Ελλάδα εφάρμοζε από την περίοδο της πανδημίας μειωμένο ΦΠΑ για την εστίαση, τις μεταφορές και τον τουρισμό, που λήγει στο τέλος του έτους. Οι άλλες χώρες προσπαθούσαν να έρθουν στην κατάσταση που βρίσκεται η Ελλάδα. Αυτό ισχύει με εξαίρεση τη φορολόγηση των υγρών καυσίμων. Εκεί πράγματι οι φόροι στην Ελλάδα είναι υπέρογκοι, οι υψηλότεροι σε όλη την Ευρώπη. Το κονδύλι όμως που πρέπει να βρεθεί για τη μείωσή τους είναι επίσης υπέρογκο, «σχεδόν» απαγορευτικό για τα ελληνικά δημόσια οικονομικά. Αρα χρειάζεται παρέμβαση. Αλλά αυτή με τη μέγιστη αποδοτικότητα.

Μια μείωσή τους, έστω και προσωρινή, είναι αναγκαία όχι για να πάρουν «ανάσα» τα νοικοκυριά. Για αυτά υπάρχουν και άλλα μέτρα πιο στοχευμένα, όπως απαλλαγές ή επιδοτήσεις των φτωχότερων, ώστε να χρήματα να φτάσουν σε αυτούς που κατά τεκμήριο τα έχουν περισσότερο ανάγκη. Η μειωμένη τιμή του καυσίμου είναι όμως απαραίτητη για όσους χρησιμοποιούν επαγγελματικά τα οχήματά τους. Για όσους το καύσιμο αποτελεί συντελεστή του κόστους παραγωγής. Για αυτούς η παρέμβαση είναι απαραίτητη. Ταυτόχρονα όμως θα προστατευτούν εμμέσως από τη μετάδοση της ακρίβειας και τα νοικοκυριά. Με «έναν σμπάρο δυο τριγώνια» δηλαδή. Αυτό πρέπει να είναι το κριτήριο των επικείμενων κυβερνητικών αποφάσεων…