Ανανέωση

Η απάντηση του Νίκου Ανδρουλάκη στην πρόταση του Αλέξη Τσίπρα για ένα μέτωπο προοδευτικής διακυβέρνησης («Ας συμμαχήσει με τον Βελόπουλο, μια κηραλοιφή δρόμος είναι, ας τον περπατήσει») θα ήταν η ατάκα της χρονιάς αν ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ δεν είχε χρησιμοποιήσει ακριβώς το ίδιο εύρημα πριν από λίγους μήνες για να απορρίψει τα σενάρια συγκυβέρνησης με τη ΝΔ («Αν θέλει ο κύριος Μητσοτάκης μπορεί να συγκυβερνήσει με τον κύριο Βελόπουλο, όπως έπραξε ο Ντράγκι που καλεί σε συνεργασία τον Σαλβίνι»). Χρειάζεται λίγο παραπάνω δούλεμα ο πολιτικός λόγος – χώρια που ο πρόεδρος της Ελληνικής Λύσης αποκτά ξαφνικά μια δημοσιότητα που θα εκπλήσσει ακόμη και τον ίδιο.

Αμφίβολο είναι επίσης αν θα φέρει αποτελέσματα η προσπάθεια του Ανδρουλάκη να επαναπατρίσει ψηφοφόρους από τη ΝΔ χρησιμοποιώντας τον μπαμπούλα της «Δεξιάς». Εχουν περάσει πολλά χρόνια από τότε που το σύνθημα «Ο λαός δεν ξεχνά τι σημαίνει Δεξιά» δονούσε τις συγκεντρώσεις, χρειάζεται λοιπόν μάλλον κι εδώ κάποια ανανέωση. Η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη περιλαμβάνει ασφαλώς και καθαρόαιμους δεξιούς, δεν δίνουν όμως εκείνοι τον τόνο. Εστω και λόγω των έκτακτων συνθηκών η οικονομική πολιτική που ακολουθείται δεν μπορεί να χαρακτηριστεί δεξιά. Τα pushbacks, αντιθέτως, είναι αναμφίβολα μια (ακρο)δεξιά πολιτική, αλλά η σοσιαλδημοκρατική κυβέρνηση της Δανίας κάνει ίδια και χειρότερα.

Τελικά οι μόνες χώρες όπου χρησιμοποιείται ακόμη αυτή η ορολογία είναι η Ελλάδα και εκείνη που τη γέννησε, η Γαλλία. Αυτές τις ημέρες, ας πούμε, οι Γάλλοι προβληματίζονται για το πού πρέπει να κατατάξουν τη νέα τους πρωθυπουργό, την Ελιζαμπέτ Μπορν. Είναι αριστερή; Μήπως απλώς «τοποθετείται» (από ποιον;) στην Αριστερά; Εχει «αριστερές ευαισθησίες» ή, έστω, μια «αριστερή ίνα»; Τα κριτήρια ακριβούς απόδοσης αυτών των τιμητικών τίτλων αποτελούν ένα μυστικό που κυκλοφορεί από γενιά σε γενιά, γράφει ο Ντανιέλ Σνεντερμάν στη Libération. Λέγεται πως για να χαρακτηριστείς αριστερός πρέπει να έχεις περάσει για τουλάχιστον ένα μήνα από ένα αριστερό κόμμα (αλλά τότε οι μισοί υπουργοί του Μητσοτάκη είναι αριστεροί), να έχουν πει καλά λόγια για σένα κάποιες προοδευτικές προσωπικότητες (όμως τι σημαίνει «προοδευτικός»;) ή, τουλάχιστον, να έχεις διαχειριστεί ζητήματα κοινωνικής προστασίας σε κάποια κυβέρνηση.

Tι γίνεται όμως όταν στο πλαίσιο αυτής της διαχείρισης περιορίζεις την ανεργία και διευκολύνεις την ένταξη των νέων ανθρώπων στην αγορά εργασίας, την ίδια στιγμή όμως μειώνεις και τα επιδόματα ανεργίας για τους πιο ευάλωτους; Και πώς επηρεάζει την ιδεολογική σου κατάταξη η καταδίκη της χώρας σου για κλιματική απραξία τη στιγμή που στις αρμοδιότητές σου περιλαμβάνεται και η καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής;

Ναι, το πολιτικό λεξιλόγιο χρειάζεται ανανέωση. Και τελικά όλοι κρίνονται στην πράξη. Οι ευαισθησίες της συμπαθούς Ελιζαμπέτ θα φανούν από το πόσο γενναίο θα είναι το υπό κατάθεση νομοσχέδιο για την προστασία της αγοραστικής δύναμης του πληθυσμού.