Ο τελευταίος των Τροϊκανών

Ο «τελευταίος των Μοϊκανών» ή πιο σωστά ο τελευταίος των «Τροϊκανών», ο πολύς Κλάους Ρέγκλινγκ μας αποχαιρετά. Από σήμερα στη συνεδρίαση του Eurogroup ξεκινά η προσπάθεια να βρεθεί ο κατάλληλος διάδοχος του επικεφαλής ενός θεσμού που δημιουργήθηκε για μια χώρα, την Ελλάδα και την έτρεξε για περίπου 12 χρόνια ένας άνθρωπος, ο Κλάους Ρέγκλινγκ. Με πάνω από 40 χρόνια εμπειρίας σε νευραλγικές ευρωπαϊκές θέσεις, ο γερμανός οικονομολόγος που ξεκίνησε από μια μικρή πόλη (Lubeck) του δυτικογερμανικού Βορρά, έμελλε να δέσει τη ζωή και το κλείσιμο της καριέρας του με την ελληνική οικονομία.

Είναι ο άνθρωπος που με ευγένεια μας υπενθύμιζε συχνά πυκνά τα οφέλη (σε ευρώ) από τη χρηματοδότηση που έλαβε η χώρα από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM), αλλά και με ωμό τρόπο μας υπενθύμιζε την ανάγκη πιστής εφαρμογής των κανόνων. Μαζί του τελειώνει και η φράση που κυριαρχούσε επί χρόνια στο ελληνικό πολιτικό σύστημα, όταν προσπαθούσε να αποκρυπτογραφήσει τις διαθέσεις του διευθυντηρίου των Βρυξελλών, το «είπε ο Ρέγκλινγκ και αυτό θα γίνει».

Ουδέποτε μάσησε τα λόγια του και δεν κρύφτηκε πίσω από καθωσπρεπισμούς. Στήριζε σταθερά την πιστή εφαρμογή του προγράμματος και αναρωτιόνταν συχνά πυκνά φωνακτά, γιατί οι άλλες χώρες απέκτησαν πρόσβαση στις αγορές με ένα πρόγραμμα και η Ελλάδα χρειάστηκε τρία. Είναι αυτός που ποσοτικοποίησε στα 200 δισ. ευρώ τη ζημιά που προκάλεσαν οι χειρισμοί ΣΥΡΙΖΑ το πρώτο εξάμηνο του 2015 και το έκανε με ψυχραιμία σε ένα άρθρο του το καλοκαίρι του 2018. Το έκανε, μάλιστα, έναν χρόνο μετά τη δήλωση «θαυμασμού» προς τον τότε πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα, για την… αφοσίωση που έδειχνε η κυβέρνησή του στην υλοποίηση του προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων και στις μεταρρυθμίσεις. Εκείνη τη δήλωση την είχε κάνει με πολύ νόημα, σε φιλοκυβερνητική εφημερίδα της εποχής.

Το 2016 σε μια συνέντευξή του σε ισπανική εφημερίδα δεν είχε μασήσει τα λόγια του. Είχε πει ότι το 2014 «είχαμε τα πρώτα θετικά σημάδια, η πρώτη χρονιά θετικής ανάπτυξης μετά από 5 χρόνια ύφεσης. Μετά, όπως όλοι ξέρουμε, ο Τσίπρας κέρδισε τις εκλογές τον Ιανουάριο του 2015 με εντολή να δοκιμάσει έναν άλλο δρόμο. Να ανατρέψει κάποιες από τις μεταρρυθμίσεις και να σταματήσει το πρόγραμμα που είχε συμφωνηθεί. Και είδαμε τα αποτελέσματα: η ελληνική οικονομία επέστρεψε στην ύφεση, αθέτησε κάποιες εξωτερικές πληρωμές και έφτασε πολύ κοντά στο Grexit. Ηταν ένα δραματικό πρώτο εξάμηνο, πολύ ακριβό για την οικονομία και τον πληθυσμό».

Μια από τις τελευταίες παρακαταθήκες ενός ανθρώπου που παίζει στα δάχτυλά του την ελληνική οικονομία, γνωρίζοντας καθημερινά σε πραγματικό χρόνο κάθε εξέλιξή της ήταν τα όσα είχε πει πριν από ακριβώς ένα χρόνο στο «ΒΗΜΑ της Κυριακής», ότι η κρίσιμη παράμετρος για τη βιωσιμότητα του χρέους τις επόμενες δεκαετίες θα είναι δύο: οι ρυθμοί ανάπτυξης και το ύψος των επιτοκίων. Για την ανάπτυξη για τα επόμενα 5-6 χρόνια εκτιμούσε ότι θα προσθέσουν στο ΑΕΠ 7 μονάδες τα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης, ενώ για τα επιτόκια τόνιζε ότι οι ορθές μεταρρυθμιστικές πολιτικές εξασφαλίζουν την εμπιστοσύνη των αγορών και χαμηλά επιτόκια δανεισμού. Στην τελευταία του δήλωση για την Ελλάδα, πριν από μερικές εβδομάδες, είχε τονίσει την αδήριτη ανάγκη επιστροφής σε πρωτογενή πλεονάσματα. Την επιστροφή της χώρας σε ισχυρή δημοσιονομική θέση, όπως συνήθιζε να λέει.