Τα διλήμματα της Λευκωσίας

Τις βαθιές πληγές που ανοίγει η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία προσπαθεί να υπολογίσει – μαζί με το σύνολο του πλανήτη – και η Κυπριακή Δημοκρατία, που βλέπει τις εξελίξεις να αποτελούν σημαντική απειλή για την ίδια την επόμενη μέρα. Η Κύπρος βαδίζει σε τεντωμένο σκοινί, επιχειρώντας να κρατήσει επικίνδυνες ισορροπίες, χωρίς να έχει την πολυτέλεια να παραμείνει ουδέτερη.

Η Κύπρος στήριξε τις κυρώσεις της ΕΕ στη Ρωσία, συμπεριλαμβανομένων και των μέτρων στο πλαίσιο του προγράμματος SWIFT, όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση του κυπριακού ΥΠΕΞ. Επιφυλάξεις εξέφρασε ο ΥΠΕΞ Ιωάννης Κασουλίδης όσον αφορά το κλείσιμο του ευρωπαϊκού εναέριου χώρου, σημειώνοντας ότι η συγκατάθεση της Κύπρου δίνεται με επιφύλαξη «σε περίπτωση που η Τουρκία αρνηθεί να προχωρήσει στο κλείσιμο και του δικού της εναέριου χώρου και προχωρήσει στην εργαλειοποίηση της ευρωπαϊκής αυτής απόφασης».

Η ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ. Ωστόσο στην Κύπρο ο προβληματισμός για το κόστος της επόμενης μέρας του πολέμου και του τι θα σημαίνει αυτό για τη Λευκωσία είναι έντονος. Ξεκινώντας από το Κυπριακό το ερώτημα που τίθεται είναι ποια θα είναι η στάση της Μόσχας την επόμενη μέρα. Η αναφορά του ρώσου ΥΠΕΞ Σεργκέι Λαβρόφ τις προηγούμενες μέρες σε «Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου» για κάποιους ήταν «καμπανάκι», για άλλους καταδικαστέο μεν, λάθος δε. Ακόμα και αν μιλάμε για ένα απλό λάθος ωστόσο στην Κύπρο εστιάζουν στην ίδια την κίνηση της Ρωσίας να εισβάλει στην Ουκρανία και να στηρίξει μία αποσχιστική οντότητα, με το διεθνές δίκαιο να παραβιάζεται κατάφωρα. Γεγονός που θα μπορούσε να επηρεάσει γενικότερα τις θέσεις της και απέναντι στο Κυπριακό, τη στάση της στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, ιδιαίτερα αν η Λευκωσία θεωρηθεί εν δυνάμει εχθρός. Αντίστοιχα εξετάζεται και το πώς θα μπορούσε να επηρεάσει ο ρωσικός αναθεωρητισμός τις διαθέσεις της Τουρκίας και να υπάρξουν εξελίξεις ντόμινο, ακόμα και σε δεύτερο χρόνο, καθώς και η αίσθηση ενός καθεστώτος αστάθειας.

ΤΑ ΡΩΣΙΚΑ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΑ. Την ίδια στιγμή στην Κύπρο υπάρχει μια ιδιαίτερα μεγάλη ρωσική κοινότητα, η οποία χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα ισχυρή οικονομικά και με δεδομένο ότι αρκετοί έχουν αποκτήσει ευρωπαϊκά διαβατήρια μέσω του σχετικού προγράμματος που εφάρμοσε η Κυπριακή Δημοκρατία. Η δραστηριοποίηση ρωσικών επιχειρηματικών συμφερόντων στην Κύπρο που τη χρησιμοποιούν ως χρηματοοικονομικό κέντρο είναι ένας ακόμα παράγοντας εξαιτίας του οποίου αναμένεται να πληγεί σημαντικά η κυπριακή οικονομία, καθώς κυρώσεις στο πλαίσιο του SWIFT σημαίνουν παύση στις συναλλαγές ανάμεσα σε κυπριακές και ρωσικές επιχειρήσεις. Σημαντικός παράγοντας και ο τουρισμός, ενώ σημαντικό αναμένεται να είναι το πλήγμα λόγω της εισβολής και στον τομέα των τροφίμων. Ερωτηματικό και ποια θα είναι η τύχη της συμφωνίας Ρωσίας – Κύπρου για ελλιμενισμό ρωσικών πολεμικών πλοίων στα κυπριακά λιμάνια.

Δεδομένων αυτών και των ιδιαίτερων συνθηκών που δημιουργούν τα τετελεσμένα της κατοχής στην Κύπρο, η κατάσταση χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα σύνθετη, με την ανησυχία για απρόβλεπτες συνέπειες για την ίδια την Κυπριακή Δημοκρατία να εντείνεται διαρκώς. Ενώ την ίδια στιγμή η Λευκωσία αναζητεί τις δικές της ισορροπίες προκειμένου να μην εμφανιστεί και ως διασπαστικό στοιχείο στην ενότητα της ΕΕ, που θα είχε για την ίδια συνέπειες από το στρατόπεδο της Δύσης, ακυρώνοντας επιχειρήματα που μπορεί να αντλήσει για δράση της Ευρώπης απέναντι στην τουρκική επιθετικότητα.