Η Μεγάλη Απούσα{CR}

Aπό μια άποψη είναι άδικο για το κόμμα: στο κάτω – κάτω ήταν μέχρι πολύ πρόσφατα το μόνο με γυναίκα αρχηγό, τη Μεγάλη Απούσα του χθεσινού ντιμπέιτ. Και πάλι, όμως, το θέαμα των πέντε ανδρών υποψηφίων κάπως άσχημα καθόταν. Ακόμη και οι δημοσιογράφοι που έκαναν τις βασικές ερωτήσεις όλοι άνδρες ήταν. Ακόμη κι ο υποψήφιος που απουσίαζε άνδρας είναι. Μόνο το σκυλάκι του είναι κορίτσι.

Κατά σύμπτωση, στη Σουηδία η Μαγκνταλένα Αντερσον ψηφίστηκε χθες πρωθυπουργός, έστω και τη δεύτερη φορά, έστω και για λίγους μήνες, για να πάψει έτσι η χώρα αυτή να αποτελεί μια παράδοξη εξαίρεση στην τάση της σκανδιναβικής χερσονήσου να αναθέτει την τύχη της σε γυναίκες. Αλλά και το γαλλικό Σοσιαλιστικό Κόμμα με γυναίκα υποψήφια θα λάβει μέρος στις προεδρικές εκλογές, την Αν Ινταλγκό, έστω κι αν οι πιθανότητές της για μια καλή θέση είναι λιγοστές.

Πέραν των συμβολισμών, κάνει και ουσιαστική διαφορά η παρουσία γυναικών σε ηγετικές θέσεις κομμάτων ή κυβερνήσεων; Χωρίς αμφιβολία. Πρώτα απ’ όλα επειδή το αντίθετο είναι μια ανωμαλία, κάτι ασύμβατο με την εποχή μας. Οπως ανωμαλία είναι να έχουν γίνει φέτος 14 γυναικοκτονίες στην Ελλάδα ή να συζητά και πάλι το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ για την τύχη των αμβλώσεων.

Ο δεύτερος λόγος είναι ότι οι γυναίκες δεν κυβερνούν όπως οι άνδρες. Αυτό δεν σημαίνει ότι κυβερνούν κατ΄ ανάγκη καλύτερα ή προοδευτικότερα. Η Μάργκαρετ Θάτσερ τσάκισε τα συνδικάτα. H δανέζα σοσιαλδημοκράτις Μέτε Φρέντερικσεν ήταν η πρώτη που κήρυξε φέτος τους σύρους πρόσφυγες ανεπιθύμητους.

Η διαφορά έγκειται στην προσέγγιση των πραγμάτων, στην ιεράρχησή τους, στις προτεραιότητες, στις ευαισθησίες. Η Κατερίνα Σακελλαροπούλου έχει οδηγήσει την προεδρία της Δημοκρατίας σε ένα άλλο επίπεδο, κι αυτό δεν οφείλεται στο ότι δύσκολα θα ήταν χειρότερη από τον προκάτοχό της, αλλά στην επιμονή της να αναδεικνύει ανθρώπους και καταστάσεις που ένας άνδρας μπορεί να θεωρούσε μικρότερης σημασίας.

Πώς μπορεί λοιπόν να εξασφαλιστεί αυτή η τόσο πολύτιμη για τη λειτουργία της δημοκρατίας ομαλότητα; Σίγουρα όχι περιμένοντας να αλλάξουν μόνα τους τα πράγματα – δεν θα αλλάξουν ποτέ. Σε κοινωνίες με ανδροκρατική κουλτούρα όπως η ισπανική, η ιταλική ή η ελληνική, χρειάζονται μέτρα. Αυτό δεν σημαίνει θέσπιση ποσοστώσεων: θα ήταν γελοίο, για παράδειγμα, να αποφάσιζε το ΚΙΝΑΛ ότι το 30% των υποψηφίων για την ηγεσία του πρέπει να είναι γυναίκες. Από την άλλη πλευρά, η επιμονή του Πέδρο Σάντσεθ ή άλλων ηγετών να σχηματίζουν κυβερνήσεις με απόλυτη ισορροπία μεταξύ των φύλων αντανακλά την κατάσταση στην πραγματική ζωή. Διότι αν λάβουμε υπόψη ότι οι γυναίκες δεν είναι λιγότερο ευφυείς ή ικανές από τους άνδρες – αλλά μάλλον το αντίθετο -, ο λόγος που συνήθως δεν αξιοποιούνται είναι ότι δυσκολεύονται από τις συνθήκες να βγουν μπροστά.

Kι αν δεσμευόταν ο νικητής των εκλογών στο ΚΙΝΑΛ να επιλέξει ως αντιπρόεδρο μια γυναίκα;