Ο Μπολσονάρο είναι ένας γενοκτόνος πρόεδρος

Ο Λουίζ Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα είναι θυμωμένος. Ο Λούλα, όπως τον αποκαλούν, δεν είχε ποτέ εύκολη ζωή, αλλά είναι πεπεισμένος στα 76 του ότι μπορεί να γίνει ξανά πρόεδρος της Βραζιλίας, για να σώσει τη χώρα του από την πτώση. Κάνει περιοδεία στην Ευρώπη για να αναζητήσει υποστήριξη. Στο Παρίσι, όπου τον συναντήσαμε, πήρε μάλιστα το βραβείο πολιτικού θάρρους από το έγκριτο περιοδικό «Politique Internationale».

Κύριε πρόεδρε, φαίνεστε έτοιμος να εκραγείτε, σαν να έχετε ανάγκη να «ειδοποιήσετε» τη διεθνή κοινότητα για όσα συμβαίνουν στη χώρα σας. Είναι έτσι;

Πράγματι. Κατά τη διάρκεια της θητείας μου, η Βραζιλία ήταν εκτός του άθλιου χάρτη της πείνας. Σήμερα υπάρχουν χιλιάδες άνθρωποι που δεν έχουν αρκετό φαγητό. Το 2014 ο ΟΗΕ είχε αναγνωρίσει ότι δεν υπήρχε πλέον λιμός στη Βραζιλία. Σήμερα 116 εκατομμύρια Βραζιλιάνοι λαμβάνουν επισιτιστική βοήθεια, 15 εκατομμύρια είναι άνεργοι, 33 εκατομμύρια εργάζονται χωρίς να φαίνονται, 6 εκατομμύρια δεν ψάχνουν πλέον ούτε για δουλειά. Εχουμε έναν υπουργό Οικονομικών που είναι ψεύτης. Ολη η κυβέρνηση έχει κολλήσει στα fake news.

Δεν μιλάμε για ανάπτυξη στη Βραζιλία. Το μόνο που θέλει να κάνει είναι να πουλήσει δημόσιες εταιρείες. Εχουμε έναν πρόεδρο που δεν θα έπρεπε να είναι και δεν ξέρει τι σημαίνει να είσαι πρόεδρος αυτής της χώρας. Οι οικονομικές επιλογές της σημερινής κυβέρνησης είναι καταστροφικές. Οι εργαζόμενοι, οι πιο άποροι, αλλά και το περιβάλλον κινδυνεύουν. Εάν η Βραζιλία βρει έναν πολιτισμένο, λογικό, και αξιόπιστο πρόεδρο, θα αλλάξει η εικόνα της.

Θα σας πω μόνο ότι σήμερα έχουμε περισσότεροι από 610.000 θανάτους από την Covid. Πολλοί από αυτούς θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί αν ο Μπολσονάρο είχε λάβει στα σοβαρά την απειλή της πανδημίας.

Μάλιστα, λέτε περίπου ότι ο Μπολσονάρο είναι ένας γενοκτόνος πρόεδρος.

Ναι, μα είναι αλήθεια. Ξέρετε, αρρώστησα πριν από λίγα χρόνια. Εκανα ακτινοθεραπεία. Εμαθα πώς λειτουργούσε η ασθένειά μου. Ενας πρόεδρος δεν είναι υποχρεωμένος να τα ξέρει όλα, ειδικά όταν πρόκειται για θέματα ιατρικής. Αλλά όταν δεν ξέρει, πρέπει να είναι αρκετά έξυπνος για να πάει να συμβουλευτεί αυτούς που γνωρίζουν. Ο λαός της Βραζιλίας είναι το 2,7% του παγκόσμιου πληθυσμού, σήμερα η κυβέρνηση είναι υπεύθυνη για τους θανάτους του 12,7% των αρρώστων από Covid-19. Είναι ένας γενοκτόνος πρόεδρος. Αν το περιβάλλον του προέδρου είχε ακούσει τους ειδικούς ή είχε δημιουργήσει μια επιτροπή κρίσεων, εάν είχε αποδεχτεί τις οδηγίες του ΠΟΥ και εάν είχε αποκτήσει τα εμβόλια όταν ο ΠΟΥ τα είχε διαθέσει, θα μπορούσαμε να αποφύγουμε τους μισούς θανάτους.

Ωστόσο, η Βραζιλία είναι η καλύτερη χώρα στον κόσμο όσον αφορά τους εμβολιασμούς. Εχουμε την κουλτούρα του εμβολιασμού. Η γρίπη H1N1 είχε ως αποτέλεσμα τον εμβολιασμό 83 εκατομμυρίων Βραζιλιάνων. Το σύστημα υγειονομικής περίθαλψης της Βραζιλίας, SUZ, είναι από τα καλύτερα του κόσμου.

Αλλά ο Μπολσονάρο ενήργησε με άγνοια. Πίστευε όλα όσα έλεγε ο Τραμπ. Οτι ήταν γρίπη, ότι η πανδημία δεν υπήρχε, αρνήθηκε τη χρήση της μάσκας στον πληθυσμό. Δημιούργησε μια δομή για την πώληση φαρμάκων κατά της ελονοσίας, αλλά δεν είχε κανένα αποτέλεσμα για την Covid-19. Η κοινοβουλευτική επιτροπή έκανε 18 μηνύσεις εναντίον του. Λέει πέντε ψέματα την ημέρα, είναι μια βιομηχανία ψεύτικων ειδήσεων μαζί με τον Τραμπ. Είναι γενοκτόνος.

Πιστεύετε ότι μπορείτε να σώσετε τη Βραζιλία;

Για να ανακτήσει τη χώρα, η επόμενη κυβέρνηση πρέπει να ξαναρχίσει να φροντίζει τους ανθρώπους με πολλή τρυφερότητα. Αλλά και να κοιτάξουμε τον κόσμο για να επιστρέψει το κύρος της Βραζιλίας στο εξωτερικό. Με τους στρατηγικούς μας εταίρους όπως η Ευρώπη. Κατά τη διάρκεια της θητείας μου, η Βραζιλία έλαβε επενδυτικό βαθμό από διεθνείς οργανισμούς. Η κοινωνική πολιτική της Βραζιλίας έχει ανοίξει τον δρόμο για να σώσει τους φτωχούς. Περισσότεροι από 30 εκατομμύρια Βραζιλιάνοι έχουν ξεφύγει από τη φτώχεια και έχουν εισέλθει στη μεσαία τάξη.

Ποιο θα είναι το πρόγραμμά σας;

Ακούστε, το 2003, όταν ανέλαβα, μου είπαν ότι δεν θα μπορούσα να κυβερνήσω τη Βραζιλία. Το εξωτερικό χρέος ήταν 30 δισ. δολάρια στο ΔΝΤ, η χώρα δεν μπορούσε να αντέξει οικονομικά τις εισαγωγές και η φτώχεια ήταν τεράστια.

Το θαύμα της Βραζιλίας τότε στηρίχθηκε στο γεγονός ότι είχαμε συμπεριλάβει τους πιο ευάλωτους στο «χτίσιμο» του προϋπολογισμού και ότι αυξήσαμε τις εξαγωγές, ενώ ταυτόχρονα τονώσαμε την εγχώρια αγορά. Οτι αυξήθηκε ο κατώτατος μισθός, χωρίς να αυξηθεί ο πληθωρισμός και ότι οι φτωχοί δεν ήταν πρόβλημα, αλλά μέρος της λύσης. «Ανεβάσαμε» χιλιάδες ανθρώπους στη μεσαία τάξη, που έγιναν και ισχυροί καταναλωτές. Περισσότεροι άνθρωποι ήταν σε θέση να εργαστούν, έτσι δόθηκαν περισσότεροι μισθοί, αυξήθηκε η κατανάλωση και η οικονομία αναπτύχθηκε. Η Βραζιλία ήταν η μόνη χώρα των G20, καθ’ όλη τη διάρκεια της θητείας μου, που είχε πρωτογενή πλεονάσματα

Ξέρετε, έμαθα από τη μητέρα μου, γιατί ήμουν αγράμματος. Μου έμαθε ότι δεν ξοδεύεις όταν δεν έχεις και ότι πρέπει να ξεπληρώσεις τα χρέη σου. Πληρώσαμε λοιπόν 30 δισ. στο ΔΝΤ. Το εσωτερικό χρέος που ήταν 60 δισ. το 2003 έχει μειωθεί κατά 34%.

Από εκεί και πέρα, όταν οι φτωχότεροι άνθρωποι άρχισαν να έχουν κι αυτοί λίγα χρήματα, έγινε ένα θαύμα, γιατί οι πιο φτωχοί αγοράζουν να φάνε, να ντυθούν. Ηταν το θαύμα της βραζιλιάνικης οικονομίας. Κι ενώ το ίδιο διάστημα, στον ανεπτυγμένο κόσμο 100 εκατομμύρια άνθρωποι έχασαν τις δουλειές τους, εμείς δημιουργήσαμε 22 εκατομμύρια θέσεις. Η πολιτική μου είναι αυτή της κοινωνικής ένταξης.

Ημασταν η τελευταία χώρα που μπήκε στην κρίση του 2008 και η πρώτη που βγήκε από αυτήν. Το 2008, η Βραζιλία, που ήταν η 12η μεγαλύτερη οικονομία στον κόσμο, είχε γίνει η 6η. Τώρα είναι 13η. Εάν έχουμε μια ισχυρή εσωτερική αναπτυξιακή πολιτική, καθώς και εξωτερική ανάπτυξη, μπορούμε να επιστρέψουμε εκεί όπου ήμασταν.

Είστε ακόμα θυμωμένος με τις Ηνωμένες Πολιτείες;

Ξέρετε, είμαι καθολικός. Η πίστη μου είναι μεγάλη και νομίζω ότι οτιδήποτε κακό μας συμβαίνει είναι δοκιμασία από τον Θεό. Ετσι λόγω μιας απεργίας, φυλακίστηκα από τη στρατιωτική εξουσία το 1980 και έγινα εθνικός ήρωας και μετά δημιούργησα το κόμμα. Οταν έφυγα από την προεδρία, ήμουν ήσυχος, είχα καλό απολογισμό. Αλλά το 2011 με κατηγόρησε η κυβέρνηση με τη βοήθεια των ΗΠΑ. Ηθελαν να με αποτρέψουν από το να είμαι υποψήφιος το 2018. Να μην υποβάλω υποψηφιότητα.

Η φυλάκισή μου βοήθησε στην αύξηση της δημοτικότητάς μου κατά 16%. Εκείνοι ήταν σίγουροι ότι η πολιτική μου καριέρα είχε τελειώσει. Αλλά δεν μπορούσα να τα παρατήσω. Κατά τη διάρκεια των 580 ημέρων φυλάκισής μου, εκατοντάδες άνθρωποι διαμαρτυρήθηκαν, ζητώντας την απελευθέρωσή μου. Μετά οι δικαστικές Αρχές κλήθηκαν να δώσουν λόγο στον λαό και να εξηγήσουν γιατί φυλακίστηκε ένας αθώος.

Εχω καταδικαστεί για απροσδιόριστα γεγονότα. Θα ήθελα πολύ να μάθω γιατί. Θα μπορούσα να είχα πάει στην εξορία, ξέρετε, αλλά αρνήθηκα. Στην ηλικία μου πρέπει να μάθω να συγχωρώ και να σταματήσω να κουβαλάω μίσος μέσα μου. Αρνήθηκα το ηλεκτρονικό βραχιόλι, δεν αντάλλαξα την ελευθερία με την αξιοπρέπειά μου, ξέρω ότι αν κατέβω στις εκλογές, θα κερδίσω. Και οι ΗΠΑ το ξέρουν. Δεν δέχομαι τον ψυχρό πόλεμο που θέλουν να επιβάλουν οι ΗΠΑ στον κόσμο. Δεν χρειαζόμαστε ψυχρό πόλεμο, αλλά ελεύθερο εμπόριο, παγκόσμια διακυβέρνηση. Κι άλλες χώρες πρέπει να συμμετέχουν σε σημαντικές αποφάσεις.

Δηλαδή για σας το πρόβλημα σήμερα είναι η παγκόσμια διακυβέρνηση;

Φυσικά. Κοιτάξτε, παράγουμε πολύ περισσότερα τρόφιμα από όσα μπορούμε να φάμε. Η γενετική μάς βοηθάει. Γιατί όμως υπάρχει πείνα σήμερα στον κόσμο; Διότι τα χρήματα είναι λιγοστά. Δηλαδή τα χρήματα εμφανίστηκαν για να σώσουν το χρηματοπιστωτικό σύστημα κι όχι για να σώσουν τους φτωχούς από την πείνα;

Τι είναι η μετανάστευση; Ποιος κάνει πόλεμο; Ποιος ξεκίνησε τον πόλεμο στο Ιράκ; Πώς εμφανίστηκαν τα χημικά όπλα στο Ιράκ; Και τα χημικά όπλα με τον Σαντάμ Χουσεΐν; Γιατί έγινε εισβολή στη Λιβύη, όταν πλέον ο Καντάφι δεν ήταν επικίνδυνος; Γιατί να εισβάλουν στη Συρία; Είναι εύκολο να ξεκινήσεις έναν πόλεμο, αλλά πιο δύσκολο να αναλάβεις την ευθύνη.

Το 1820 οι Ευρωπαίοι μετανάστευσαν στη Νότια Αμερική επειδή ήταν φτωχοί. Οι άνθρωποι μετακινούνται από πάντα. Η ανθρωπότητα είναι νομαδική όταν δεν κινδυνεύει. Αλλά θέλω να μάθω: Γιατί οι πόλεμοι; Ποια η αιτία; Πρέπει λοιπόν να σκεφτούμε την παγκόσμια διακυβέρνηση.

Θα αναλάβετε κάποια πρωτοβουλία;

Θέλω να οργανώσω ένα φόρουμ για τη λήψη καλών αποφάσεων. Ενα πολυμερές φόρουμ με τους κύριους παράγοντες του πλανήτη, τις δημοκρατικές χώρες, για να βρουν λύση. Είμαι πεπεισμένος: Ο κόσμος δεν είχε ποτέ τόσο πολύ ανάγκη την ηγεσία. Δεν υπάρχει κανένας ηγέτη στον κόσμο. Η πολιτική έχει ανατεθεί σε εξωτερικούς συνεργάτες, κολλημένους στη γραφειοκρατία. Δεν έχουμε ηγέτη στη Βραζιλία. Χρειαζόμαστε μεγάλους ηγέτες.

Μα τι συμβαίνει με τους πολιτικούς σήμερα, κατά τη γνώμη σας;

Οι πολιτικοί άλλαξαν και δεν πείθουν. Δεν καταλαβαίνω τους ηγέτες όλου του κόσμου. Οταν ήμουν πρόεδρος, είχα μια εξαιρετική σχέση με όλους. Επισκέφτηκα όλη τη γη, την Αφρική, την Αραβία, συζητούσα, πρόσωπο με πρόσωπο. Δεν μπορείς να κάνεις πολιτική από το κινητό. Πρέπει να βγεις έξω και να γνωρίσεις τους άλλους. Ετσι κτίζεις. Πιστεύω ότι η πολιτική είναι μια χημεία των ανθρώπων. Πρέπει να εμπιστευτείς, να συζητήσεις, από κοντά. Αυτός είναι ο ρόλος μας.