Τα «Δεκεμβριανά» της φετινής συγκυρίας

Παραδόξως ο ελληνικός Δεκέμβριος μοιάζει να επηρεάζεται διαχρονικά περισσότερο από τις πολιτικές εξελίξεις παρά από το κατ’ έτος επανερχόμενο πνεύμα των Χριστουγέννων. Ο φετινός Δεκέμβριος όχι μόνον δεν φαίνεται να αποτελεί εξαίρεση του μυστηριώδους αυτού κανόνα, αλλά μάλλον θα τον επιβεβαιώσει πανηγυρικά.

Η χρονική σύμπτωση των εκλογών στον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών με τις εκλογές στο ΚΙΝΑΛ είναι πιθανότατα τυχαία. Δεν παύει, όμως, να αφορά σε δύο γεγονότα που είναι μεν μη ευθέως συγκρίσιμα, αλλά δεν παύουν να έχουν αμφότερα πολιτικά παρελκόμενα με καθόλου αδιάφορη σημασία.

Οι εκλογές στον ΔΣΑ συνιστούσαν ανέκαθεν δείκτη πολιτικού κλίματος. Ιδιαίτερα στις εποχές της μαζικής συμμετοχής και του ανταγωνισμού δημοσίων προσώπων πρώτης γραμμής με κοινωνικό εκτόπισμα και πολιτικό ρόλο.

Οι εκλογές στο ΚΙΝΑΛ έχουν αποκτήσει μια εμβέλεια που ξεπερνά κατά πολύ τα όρια της απλής και ανώδυνης εσωκομματικής διαδικασίας. Τίποτα ίσως μετά από αυτές δεν θα είναι το ίδιο. Τουλάχιστον συγκρινόμενο με τις πολιτικές ισορροπίες και τους κομματικούς συσχετισμούς της τελευταίας διετίας.

Οι εντυπώσεις που θα δημιουργηθούν θα μείνουν και θα επηρεάσουν ευρύτερα. Οι στρατηγικές ενόψει των επόμενων εθνικών εκλογών ενδεχομένως χρειαστεί να αναπροσαρμοστούν ταχέως. Ανάλογα με τα δεδομένα που θα προκύψουν από το πρόσωπο της νέας ηγεσίας του ΚΙΝΑΛ και από τις εικαζόμενες μετεκλογικές επιλογές του.

Τούτου λεχθέντος, η σημασία που αποκτά το Συνέδριο της ΝΔ στο διάστημα 3-5 Δεκεμβρίου, αποκτά ξεχωριστή σημασία. Αν και τα συνήθη κομματικά συνέδρια αφήνουν εν πολλοίς αδιάφορο το εκλογικό σώμα, λόγω της ειδικής συγκυρίας, το προκείμενο πιθανότατα να λειτουργήσει επιδραστικά επηρεάζοντας τις εξελίξεις, προκαλώντας αντιδράσεις και διαμορφώνοντας τάσεις. Πρώτον, διότι σίγουρα οι αναμενόμενες παρεμβάσεις τόσο του Κυριάκου Μητσοτάκη όσο και των κυβερνητικών στελεχών του θα ληφθούν υπόψη και από αυτούς που εκείνες τις ημέρες θα σκέφτονται αν, γιατί και πώς θα συμμετάσχουν στις εκλογές του ΚΙΝΑΛ.

Δεύτερον, διότι ούσα ουσιαστικά στην τελική προ των εκλογών ευθεία, η κυβερνώσα παράταξη βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή με τις πρόσφατες δημοσκοπικές της επιδόσεις να την καθιστούν εισέτι κρισιμότερη.

Ολα αυτά θα είχαν ίσως μικρότερη σημασία, αν ο χώρος του Κέντρου, από τη συμπεριφορά του οποίου πρωτίστως θα κριθεί η έκβαση της εκλογικής αναμέτρησης με την απλή αναλογική και η δυνατότητα σχηματισμού κυβέρνησης την επόμενη ημέρα, δεν εμφάνιζε επ’ εσχάτοις σημεία αρχόμενης κινητικότητας αγνώστου δυναμικής και ωρίμασης δεύτερων σκέψεων δυνάμει ανατρεπτικού περιεχομένου.

Στον χώρο αυτόν η κυριαρχία Μητσοτάκη φαινόταν μέχρι πρότινος αναμφισβήτητη. Οι οιωνοί όμως μεταβάλλονται και τα εκλογικά διλήμματα γίνονται πιο σύνθετα και άρα πιο δύσκολα. Ιδιαίτερα για εκείνο το καθόλου ευκαταφρόνητο ποσοστό των πολιτών που, εκτός των οικονομικών λογαριασμών κάνει και τους δικούς του στρατηγικούς υπολογισμούς.

Ο πολιτικός χρόνος που διαθέτουν για να τους ολοκληρώσουν δεν είναι πολύς. Αν εξαιρέσει μάλιστα κανείς το γεγονός ότι από αναμέτρηση σε αναμέτρηση αυξάνεται ο αριθμός των ψηφοφόρων που αποφασίζουν τι θα ψηφίσουν την τελευταία στιγμή – συνήθως καθ’ οδόν προς το εκλογικό τμήμα -, το μεγάλο ποσοστό των πολιτών οριστικοποιεί τις προτιμήσεις του πολύ πριν φθάσει η ώρα της κάλπης.

Τις περισσότερες φορές δεν αναλώνει άλλον χρόνο για περαιτέρω προβληματισμό. Εχει άλλα πράγματα να κάνει. Να σκεφτεί τις δουλειές και τις υποχρεώσεις του. Εχοντας όμως κατά κανόνα καταλήξει ποιος μπορεί να του φανεί σε αυτό χρησιμότερος. Ειδικά όταν είναι κεντρώος. Η έννοια της χρησιμότητας είναι γι’ αυτόν καθοριστικότερη της παράταξης. Γι’ αυτό και τον ενδιαφέρει λιγότερο αν αυτή μεγαλώσει ή όχι. Τον ενδιαφέρει πιο πολύ αν και υπέρ τίνος μπορεί να αλλάξει το παιχνίδι.

Ο Γιώργος Σεφερτζής είναι πολιτικός επιστήμονας – αναλυτής