Μια υποψία

H πολιτική είδηση της εβδομάδας που συζητήθηκε περισσότερο ήταν χωρίς αμφιβολία η απόφαση του Γιώργου Παπανδρέου να διεκδικήσει την ηγεσία του ΚΙΝΑΛ. Κι αυτό από μόνο του είναι οξύμωρο: πώς γίνεται να προκαλεί τόσο μεγάλο ενδιαφέρον μια από τις επτά υποψηφιότητες για την προεδρία ενός κόμματος που στις δημοσκοπήσεις παίρνει σταθερά γύρω στο 6-7%; Η απάντηση έγκειται φυσικά στο όνομα Παπανδρέου. Και η αντιφατικότητα της πολιτικής του διαδρομής εξηγεί την ένταση των συναισθημάτων, τόσο θετικών όσο και αρνητικών, που προκάλεσε η απόφασή του. Ελάχιστους άφησε αδιάφορους. Κι αυτό από μόνο του είναι ένα κέρδος για την ελληνική Κεντροαριστερά. Αν μεταφραστεί και σε αυξημένη προσέλευση στις κάλπες του Δεκεμβρίου, ακόμα καλύτερα.

Τα θετικά συναισθήματα εξηγούνται εύκολα: η νοσταλγία παλαιών μεγαλείων ασκεί πάντα γοητεία, ιδιαίτερα μάλιστα αν συνοδεύεται από μια ιδεολογική συνέπεια. Ο Γιώργος Παπανδρέου ήταν, και εξακολουθεί να είναι, αντιλαϊκιστής, ευρωπαϊστής, οπαδός του διαλόγου με την Τουρκία και Πράσινος. Πάνω απ’ όλα όμως είναι ΠΑΣΟΚ.

Ορισμένοι τον κατηγορούν βέβαια ότι διέλυσε το κόμμα του οποίου θέλει σήμερα να ηγηθεί. Και θυμούνται το δημοψήφισμα που ήθελε να οργανώσει για το ευρώ, προκαλώντας την οργή των Ευρωπαίων. Θα ήταν ενδιαφέρον να ρωτούσαμε σήμερα τους ίδιους Ευρωπαίους, λαμβάνοντας υπόψη τα όσα ακολούθησαν, αν μετανιώνουν για εκείνη τους την αντίδραση. Αν πιστεύουν δηλαδή ότι η πραγματοποίηση εκείνου του δημοψηφίσματος, που όλοι προεξοφλούσαν ότι θα είχε φιλοευρωπαϊκό αποτέλεσμα, μπορεί να είχε εκτονώσει τα πάθη και να είχε αποτρέψει τις επικίνδυνες περιπέτειες που ακολούθησαν.

Το βασικό πεδίο σύγκρουσης πάντως τις επόμενες εβδομάδες δεν θα είναι αυτό. Η αμφισβήτηση του Γιώργου Παπανδρέου δεν θα στηριχθεί στο παρελθόν, αλλά στο μέλλον. Και συγκεκριμένα σε μια υποψία. «Οποιος παλεύει να στήσει ένα σενάριο ΚΙΝΑΛ, ΣΥΡΙΖΑ και Βαρουφάκη, για τον τελευταίο τον άνθρωπο δεν ξέρω, αλλά λέω τι ακούγεται», είπε ο Ανδρέας Λοβέρδος, «εγώ θα το ακυρώσω το βράδυ της εκλογής μου». Με άλλα λόγια, αν κερδίσει ο Λοβέρδος, και με δεδομένο ότι κανένα κόμμα πλην του ΚΚΕ δεν κατεβαίνει στις εκλογές για να παραμείνει στην αντιπολίτευση, θα προσανατολιστεί σε μια συμμαχία αποκλειστικά με τη Νέα Δημοκρατία.

Είναι μια έντιμη θέση. Από την άλλη πλευρά, η δίκη προθέσεων που γίνεται στον ΓΑΠ θυμίζει τις κατηγορίες των αντιπάλων του Ολαφ Σολτς στη Γερμανία ότι αν νικούσε θα συνεργαζόταν με την «Αριστερά». Το σενάριο αυτό δεν έπεισε τους ψηφοφόρους. Ισως επειδή υπήρχαν εναλλακτικές λύσεις. Ισως επειδή μια «Αριστερά» υπό τον Σολτς θα ήταν μια διαφορετική «Αριστερά». Ισως, πάλι, επειδή στη δημοκρατία δεν υπάρχουν αδιέξοδα. Το κοινό σημείο των δύο καταστάσεων δεν είναι τα πρόσωπα: ο Παπανδρέου δεν είναι Σολτς. Είναι η ελεύθερη βούληση των ψηφοφόρων.