Κλονίζεται η συμμόρφωση και η απείθεια

Εάν δεν υπάρχει ΝΑΤΟ, δεν υπάρχει νατοϊσμός, ούτε αντινατοϊσμός. Η συμφωνία του Ειρηνικού έχει επικυρώσει τη κρίση τόσο στην οπαδική όσο και την αντιπολιτευτική σχέση με το βορειοατλαντικό σύμφωνο. Η εξάρτηση της Ευρώπης από το φυσικό αέριο της Ρωσίας αποκαλύπτει την πιο ζωτική πλευρά της συμμαχικής και αμυντικής οντότητας. Την αντινομία. Ή μάλλον τα αντινομικά πλέγματα πάνω στα οποία στηρίζονται οι ενδοσυμμαχικές σχέσεις και οι σχέσεις αντιπαλότητας. Χώρες που πλειοδοτούν σε νατοϊσμό  είναι  χώρες της Ανατολικής Ευρώπης, που θέλουν ένα στέγαστρο απέναντι στη Ρωσία. Από την ενεργειακή στήριξη της οποίας εξαρτώνται οι μεγάλες βιομηχανικές ευρωπαϊκές δυνάμεις. Το «ΕΟΚ και ΝΑΤΟ το ίδιο συνδικάτο», δεν προκύπτει πλέον (είναι πολύ πιο σύνθετες και εσωτερικά ασυνεπείς οι διαζεύξεις και οι συμπλέξεις),  γιατί έχουν γίνει τεράστιες παραγωγικές, οικονομικές, πολιτικές και πολιτιστικές μετατοπίσεις.

Υπό αυτούς τους περίπλοκους όρους, πρέπει να δούμε και την ελληνοαμερικανική συμφωνία για τις βάσεις και τις πρόνοιες που εγκλείουν. Αν τη δει κανείς ως «ενοικίαση υπηρεσιών ασφάλειας» για τη χώρα, έχασε. Αναπαράγει το λανθασμένο μοντέλο «ανάθεσης» και «εξουσιοδότησης», των ελληνικών κυβερνήσεων, των μετεμφυλιακών χρόνων, που τόσο επώδυνα  διαψεύσθηκε. Δεν υπάρχει κανείς  «εξουσιοδοτημένος αρμόδιος» για την άμυνα της χώρας μας.

Οι συμφωνίες, το πλέγμα των διακρατικών σχέσεων, η αμυντική συγκρότηση, πρέπει  να ειδωθούν δυνατολογικά. Ο πυρήνας όμως παραμένει. Εξοπλιστική – αποτρεπτική  επάρκεια ως μίνιμουμ προϋπόθεση εθνικής ασφάλειας, ανεξαρτησίας αλλά και διαπραγματευτικής ισχύος.

Είναι ενδιαφέρων όμως, ο εγκλεισμός (και της χώρας μας)  στην αντινομία που καθορίζει τις σχιζοειδείς ευρωπαϊκές σχέσεις με τη Ρωσία και από την άλλη, τη νατοϊκή νομιμοφροσύνη. Σαν να  δημιουργείται ένα πολιτικό πολύεδρο μέσα στο οποίο κινείται και ακινητεί η χώρα, αλλά και ολόκληρη η ήπειρος. Αυτή τη στιγμή η Ελλάδα προσφέρει ίσως τις πιο στενές σε ευρωπαϊκό επίπεδο, επιχειρησιακές δυνατότητες, στις ΗΠΑ. Η Ελλάδα θίγεται από την ενεργειακή κρίση, επομένως έχει συμφέρον από τις ομαλές σχέσεις Ρωσίας – ΕΕ,  από την άλλη, η «επένδυση» των ΗΠΑ, βασίζεται στην παρόξυνση αυτής της σχέσης, εφόσον οι βάσεις, κατά κάποιο τρόπο επενδύουν στην επιρροή  τόσο της βαλκανικής ενδοχώρας, όσο και της ζώνης του Ευξείνου Πόντου. Περίπλοκο και δυσεπίλυτο σχήμα.

Παλιότερα η πολιτική τάξη πήγαινε με τον τυφλοσούρτη. Αν είσαι στο δυτικό στρατόπεδο, νομοταγής, είσαι ασφαλής. Σήμερα δεν τίθεται θέμα μιας δογματικής απλοϊκής  συμμόρφωσης. Ιδίως μετά την πολιτική σχολή που κληροδότησε, κυρίως, ο Ανδρέας Παπανδρέου, ως προς τη εξωτερική πολιτική, τα πράγματα με όλες τις ελληνικές κυβερνήσεις ήταν διαφορετικά. Διαπραγματεύονταν, ενίοτε σκληρά, εντός όμως ενός πλαισίου στρατηγικών, δυτικοκεντρικών παραδοχών. Και οι κυβερνήσεις της Δεξιάς και οι κυβερνήσεις της Αριστεράς. Η φόρμα σήμερα δεν έχει τα χαρακτηριστικά τομής και απλότητας.

Μοιάζει γρίφος, το ότι δεν μπορείς να ορίσεις τους αμιγώς καλούς και τους αμιγώς κακούς.  Το ότι δύσκολα μπορείς να προσδιορίσεις ένα καλογραμμένο, συνθηματικά συμπυκνωμένο συμπέρασμα για το ευκταίο στις διεθνείς σχέσεις της χώρας μας. Συχνά, μεγάλες γενικεύσεις, θρυμματίζονται. Θυμάμαι έλληνα πολιτικό να προτρέπει να εισβάλει η Δύση στη Συρία. Φυσικά, φάνηκε εκ των υστέρων ότι τα εκεί μέτωπα, είχαν πολύ πιο δυνατούς λύτες.