Σταρ και κριθάρ

Κοιτούσαμε, με μία φίλη, τη φωτογραφία του Ντάνιελ Κρεγκ από τη λονδρέζικη πρεμιέρα της νέας ταινίας Τζέιμς Μποντ. Φορούσε ένα βελούδινο σακάκι – με το πέλος το χοντρό, το πλούσιο – σε χρώμα σάπιο μήλο. «Μα τέτοιο σακάκι;» αναρωτηθήκαμε; «Σταρ είναι, ό,τι θέλει φοράει» αποφάνθηκε η φίλη. «Πες καλύτερα, Αγγλος είναι, ό,τι θέλει φοράει» πρόσθεσα εγώ. Αλλωστε, στην προκειμένη περίπτωση, ο μεγάλος σταρ δεν είναι ο ηθοποιός αλλά ο ρόλος που υποδύεται (και που δεν θα φορούσε ποτέ τέτοιο σακάκι). Και στο κάτω κάτω τι σημαίνει σταρ;

Ακούω τώρα απορία που έχω κι εγώ, από εκείνες τις «πολυτελείς» που και να μην απαντηθούν, δεν τρέχει και τίποτα. Ωστόσο, επειδή έχουμε πήξει στους «σταρ» και τους «κριθάρ» – και μιλάω βέβαια για την εγχώρια «παραγωγή» – και επειδή κάπως το έχουμε μπερδέψει με το «διάσημος» ή το «επιτυχημένος», σκέφτομαι αυτό που είχε πει η Αλίκη Βουγιουκλάκη (η μεγαλύτερη ελληνίδα σταρ και αυτή που εισήγαγε τον όρο στην Ελλάδα) όταν, σε μια συνέντευξη, την είχα ρωτήσει αν σταρ γεννιέσαι ή γίνεσαι. «Το έχεις αλλά πρέπει να το δουλέψεις». Και θυμάμαι τι είχε πει στον Βλάση Μπονάτσο σε μια κοινή έξοδό μας, στα μακρινά eighties, όταν  την ψιλοκορόιδεψε επειδή είχε ντυθεί σαν «κουμπάρα σε βάφτιση». «Μια χαρά τα ξέρω και τα μοντέρνα και τα σικάτα και τα στυλάτα. Αλλά εκεί που θα πάμε θα έχει φωτογράφους. Και όταν, σε μια εβδομάδα, θα βγουν οι φωτογραφίες στα περιοδικά, θα πρέπει τουλάχιστον 500 γυναίκες, από τον Εβρο μέχρι την Κρήτη, να πάνε με το περιοδικό στη μοδίστρα και να της πουν “Θέλω να μου ξεπατικώσεις το φόρεμα της Αλίκης”. Αυτό σημαίνει σταρ».

Και τι σημαίνει ποπ σταρ ή ροκ σταρ; (Το σκέτο σταρ, λόγω υπερχρήσης, δεν θεωρείται σήμερα κάπως ξεπερασμένο;) Η διαφορά τους δεν έγκειται βέβαια μόνο στα στερεότυπα που συνεπάγεται η κάθε μουσική κουλτούρα. Ο πρώτος πρέπει κάθε τόσο να επαναπροσδιορίζει τον εαυτό του. Ο δεύτερος είναι ο εαυτός του, και αυτό το «διηνεκές» του, έστω και αλλοπρόσαλλο, ακολουθεί ο κόσμος. Ποπ σταρ είναι η Μαντόνα. Ροκ σταρ ο Μικ Τζάγκερ. Αλλά, κατά κάποιον τρόπο ήταν και ο Στιβ Τζομπς. Αυτές οι έννοιες, ειδικά στη σημερινή εποχή της παγκοσμιοποίησης και της υπερεπικοινωνίας, δεν αφορούν μόνο καλλιτέχνες.

Αναρωτιέμαι αν στην Ελλάδα έχουμε ροκ σταρ; Και πάει ο νους μου στον Μίκη Θεοδωράκη. Αυτήν την απροσμέτρητη προσωπικότητα που υπήρξε δημιουργός και έργο μαζί, «Ντα Βίντσι» και «Τζοκόντα» συγχρόνως. Σκέφτομαι και όσα έγιναν σχετικά με την κηδεία του, τις αντεγκλήσεις, τα ασφαλιστικά μέτρα. Τις κόντρες για το «σε ποιον ανήκει η μνήμη του Μίκη». Τώρα την ιστορία με αυτόν που ισχυρίζεται ότι είναι γιος του. …Ναι, πιστεύω ότι, εκτός από όλα τα άλλα, ο Μίκης Θεοδωράκης είναι και ο μεγαλύτερος ροκ σταρ της Ελλάδας. Ο δεύτερος είναι ο Ανδρέας Παπανδρέου.