Ενδυναμώνουμε τις ευάλωτες ομάδες με όρους 21ου αιώνα

Μέσα στην εβδομάδα, υπερψηφίστηκε το νομοσχέδιο για την «Ενίσχυση της Κοινωνικής Προστασίας». Είναι μια δουλειά πολλών μηνών, με σκοπό να καλύψει ανάγκες δεκαετιών. Η υπερψήφισή του είναι μια νίκη όχι για την Κυβέρνηση, αλλά για την Κοινωνία. Η πρόληψη στην παιδική προστασία, η ενίσχυση της προσχολικής αγωγής και η μέριμνα για τα άτομα με αναπηρία, είναι βασικοί πυλώνες του Νόμου.

Μέχρι τώρα, συνέβαινε κάτι παράδοξο και ασύλληπτο παράλληλα. Δεν υπήρχε ένα θεσμικό πλαίσιο που να προλαμβάνει και να αντιμετωπίζει κακοποιητικές συμπεριφορές σε φορείς Παιδικής Προστασίας. Θεωρούμε δεδομένο το γεγονός ότι πολίτες που έχουν καταδικαστεί για εγκλήματα κατά της γενετήσιας αξιοπρέπειας, της ενδοοικογενειακής βίας, της εμπορίας ανθρώπων, δεν μπορούν να εργάζονται με παιδιά σε δομές όπως οι βρεφονηπιακοί σταθμοί, οι κατασκηνώσεις, τα ιδρύματα όπου φιλοξενούνται παιδιά. Κι όμως, στην πράξη αυτό δεν συνέβαινε μέχρι την ψήφιση του Νόμου. Σοβαρές παραλείψεις δεκαετιών αλλά εμείς αλλάξαμε σελίδα. Προστατεύουμε τα παιδιά εξασφαλίζοντας την καταλληλότητα των εργαζομένων. Κάναμε πλέον, απαραίτητη προϋπόθεση εργασίας την υποβολή λευκού Ποινικού Μητρώου.

Παράλληλα με την πρόληψη της παιδικής κακοποίησης, προχωρήσαμε και στην αντιμετώπισή της. Θεσπίσαμε τον Υπεύθυνο Προστασίας Ανηλίκων σε κάθε δομή που φροντίζει παιδιά. Είναι ένα πρόσωπο οικείο στα παιδιά και τους δικούς τους, προσβάσιμο σε αυτούς – καθότι ήδη εργάζεται στις δομές αυτές – και έχει τον εξής κρίσιμο ρόλο: Είναι ο άνθρωπος στον οποίον τα παιδιά θα μιλήσουν και θα εμπιστευθούν τις ευαίσθητες αυτές πληροφορίες. Είναι εκείνος που οφείλει να τις διαβιβάσει άμεσα στις αρμόδιες Αρχές αλλά και να τις καταχωρίσει κεντρικά στο Εθνικό Κέντρο Κοινωνικής Αλληλεγγύης. Χρειαζόμασταν αυστηρό έλεγχο. Για να είμαι ειλικρινής χρειαζόμασταν έλεγχο. Είναι προτιμότερο κάποιες αναφορές να αποδειχθούν λανθασμένες, παρά να υποτιμηθούν πραγματικά περιστατικά.

Στο επίκεντρο το παιδί και στην προσχολική αγωγή. Θέλουμε οι βρεφονηπιακοί σταθμοί να είναι η συνειδητή επιλογή των γονέων. Με το πρόγραμμα «Κυψέλη» εξασφαλίζουμε ότι όλοι οι σταθμοί προσφέρουν σε βρέφη και νήπια ένα ολοκληρωμένο ποιοτικό πρόγραμμα καθημερινής μάθησης και φροντίδας με βάση το παιχνίδι και το βίωμα. Δίνουμε στους γονείς ενεργό ρόλο και υποστηρίζουμε το προσωπικό με υλικό και οδηγίες για νέες δραστηριότητες και ερεθίσματα. Πρώτη φορά εστιάζουμε στην ουσία και στο περιεχόμενο και όχι στη ρύθμιση των κτιριολογικών προδιαγραφών και της στελέχωσης, όπως γινόταν έως σήμερα. Στόχος είναι η εξάλειψη των ανισοτήτων δημιουργώντας κοινή αφετηρία για όλα τα παιδιά ανεξαρτήτως του εισοδήματος των γονιών τους, της καταγωγής και του τόπου που ζουν. Συγχρόνως, προχωρούμε με την υποχρεωτική τακτική παρακολούθηση της ανάπτυξης όλων των παιδιών. Είναι καιρός να μειώσουμε την ηλικία διάγνωσης αυτισμού και άλλων διαταραχών. Ανιχνεύουμε εγκαίρως σημαίνει παρεμβαίνουμε εγκαίρως και βελτιώνουμε το μέλλον. Είναι ευθύνη μας να παρέχουμε τα εργαλεία και τις διαδικασίες για να γίνει αυτό.

Τρίτη εμβληματική μεταρρύθμιση: Θεσπίσαμε για πρώτη φορά στη χώρα μας τον Προσωπικό Βοηθό για όλα τα άτομα με αναπηρία και εξασφαλίσαμε τη χρηματοδότησή του. Στο επίκεντρο βάζουμε την εξατομικευμένη ανάγκη και την ανεξάρτητη διαβίωση των συνανθρώπων μας. Η υπηρεσία αυτή, απευθύνεται σε όλους όσοι το χρειάζονται, ανεξαρτήτως κατηγορίας αναπηρίας και τόπου διαβίωσης. Μοναδικό ζητούμενο είναι η ενίσχυση του ανεξάρτητου τρόπου ζωής των συμπολιτών.

Η κοινωνική πολιτική για να είναι πετυχημένη δεν αρκεί απλά να σχεδιάζεται και να εφαρμόζεται. Πρέπει και να εξυπηρετεί πραγματικές ανάγκες, να θεραπεύει συγκεκριμένα κενά, να προσφέρει σε συγκεκριμένους ανθρώπους. Σε ανθρώπους με ονοματεπώνυμο, σε παιδιά με πρόσωπο, με βιώματα και με προσδοκίες. Αυτοί οι άνθρωποι, αυτά τα παιδιά, οφείλουμε να μην τους αντιμετωπίζουμε ως παθητικούς αποδέκτες μιας αφ’ υψηλού κρατικής φιλανθρωπίας αλλά ως αυστηρούς τελικούς κριτές μιας προσπάθειας να στηριχθούν και να ενδυναμωθούν μέχρι να μη μας χρειάζονται πια. Με δυο λόγια, η επιτυχία της δικής μας πολιτικής θα είναι μια μέρα να μην είναι πια απαραίτητη. Ο Νόμος για την ενίσχυση της κοινωνικής προστασίας μάς φέρνει ακόμα πιο κοντά στον στόχο αυτό.

Η Δόμνα Μιχαηλίδου είναι υφυπουργός Εργασίας, αρμόδια για θέματα Πρόνοιας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης