Δυνητικές επιπτώσεις και συστημικοί κίνδυνοι

H Evergrande βρίσκεται στα πρόθυρα της κατάρρευσης εξαιτίας της συσσώρευσης υψηλού χρέους και της απώλειας εμπιστοσύνης των αγοραστών ακινήτων σε μία αγορά με έντονα πληθωριστικά στοιχεία. Η ραγδαία ανάπτυξή της στη διαχείριση ακινήτων – σε συνδυασμό με τη διεύρυνση των εργασιών της και σε άλλα πεδία – την καθιστά πλέον μία πηγή συστημικών κινδύνων για την κινεζική οικονομία.

Η κινεζική κυβέρνηση έθεσε νέους κανόνες για τη μόχλευση και ρευστότητα των μεγάλων εταιρειών διαχείρισης ακινήτων της χώρας, οδηγώντας την εταιρεία σε εκποίηση ακινήτων με χαμηλές τιμές προκειμένου να διασφαλίσει ότι θα έχει ρευστότητα. Η πρόσφατη δυσκολία αποπληρωμής των τόκων οδήγησε την τιμή της μετοχής σε χαμηλότατα επίπεδα, ενώ τα ομόλογά της έχουν επίσης υποβαθμιστεί από παγκόσμιους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας.

Οι κίνδυνοι είναι σημαντικοί, αφενός για όσους αγόρασαν ακίνητα από την Evergrande – ακόμη και πριν ξεκινήσουν οι οικοδομικές εργασίες – αλλά και για τις κατασκευαστικές εταιρείες και τους προμηθευτές που συνεργάστηκαν μαζί της. Η μεγαλύτερη ανησυχία αφορά στον αντίκτυπο που θα έχει η πιθανή κατάρρευσή της στο χρηματοπιστωτικό σύστημα της Κίνας, καθώς η εταιρεία έχει οφειλές σε περίπου 171 εγχώριες τράπεζες και 121 άλλες χρηματοπιστωτικές εταιρείες. Η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να επηρεάσει τη θέση της Κίνας στο παγκόσμιο σύστημα, καθώς λαμβάνει χώρα σε μία περίοδο επιδεινούμενων γεωπολιτικών σχέσεων με τη Δύση και στη σκιά της πανδημικής κρίσης, με αποτέλεσμα να οδηγεί σε ανησυχίες για επιβράδυνση της οικονομίας.

Πολλοί αναλυτές συγκρίνουν την περίπτωση της Evergrande με αυτήν της Lehman Brothers. Οι διαφορές ωστόσο είναι μεγάλες. Το χρηματοπιστωτικό σύστημα της Κίνας υπόκειται σε εκτεταμένο κυβερνητικό έλεγχο, ενώ έχει ήδη αναληφθεί δράση για τη διαχείριση της ακμάζουσας αγοράς ακινήτων. Επίσης, οι κινεζικές αρχές έχουν επαρκή δημοσιονομικό χώρο για να απορροφήσουν τη χρηματοοικονομική και υφεσιακή διαταραχή.

Ο κύριος λόγος που δεν αναμένεται η μετάδοση της κρίσης εκτός κινεζικών συνόρων είναι ότι η εμπλοκή των ξένων επενδυτών στην αγορά ακινήτων και στο χρηματοπιστωτικό σύστημα της Κίνας είναι μικρή, σε αντίθεση με την κρίση του 2008. Οι έμμεσοι κίνδυνοι, ωστόσο, για την Ελλάδα και την Ευρώπη είναι σημαντικοί και μακροπρόθεσμοι, δεδομένης της βαρύτητας που έχει η Κίνα στην παγκόσμια οικονομία και το διεθνές εμπόριο. Μία επιβράδυνση της κινεζικής οικονομίας θα είχε επιπτώσεις στους κύριους εμπορικούς εταίρους.

Ο Παναγιώτης Καπόπουλος είναι Chief Economist
της Alpha Bank