Σιωπή γεμάτη με φόβο

Οταν ο πρόεδρος Ασράφ Γάνι εγκατέλειψε το Αφγανιστάν χωρίς προειδοποίηση, πήρε μαζί του και την τελευταία αχτίδα ελπίδας για τις γυναίκες της χώρας – ιδιαίτερα εκείνες που είναι μορφωμένες και δραστήριες.

Η Αϊσά είναι αυτά και πολύ περισσότερα. Παρουσιάστρια ειδήσεων και οικοδέσποινα ενός πολιτικού τοκ-σόου στην αφγανική τηλεόραση, παρακολούθησε όλες τις προσπάθειές της να διαλύονται μέσα σε δευτερόλεπτα. «Για πολλά χρόνια, εργάζομαι ως δημοσιογράφος… για να ακουστούν οι φωνές των Αφγανών, ιδιαίτερα των γυναικών. Τώρα όμως η ταυτότητά μας καταστρέφεται. Δεν τα αξίζουμε όλα αυτά. Τις τελευταίες 48 ώρες οι ζωές μας άλλαξαν. Εχουμε κλειστεί στα σπίτια μας και ο θάνατος μας απειλεί κάθε στιγμή. Βλέπουμε σιωπή γεμάτη φόβο για τους Ταλιμπάν τριγύρω μας».

Αφγανές δημοσιογράφοι μάς λένε για μια κάποτε πολύβουη και ελεύθερη Καμπούλ, γεμάτη με φόβο και σιωπή, καθώς καταστρέφουν στοιχεία της μέχρι τώρα ταυτότητάς τους, προσπαθώντας να αποφύγουν την οργή των Ταλιμπάν. Οι περισσότερες δημοσιογράφοι δέχονται ήδη απειλές για τη ζωή τους από τους Ταλιμπάν αλλά και από όσους θεωρούν πως οι γυναίκες δεν πρέπει να έχουν τα ίδια δικαιώματα.

Η Φερέιμπα θυμάται τη στιγμή που έμαθε ότι οι Ταλιμπάν μπαίνουν στην Καμπούλ. «Βρισκόμουν έξω από το σπίτι και με πήρε τηλέφωνο ο αδελφός μου: Πού είσαι; με ρώτησε. Πρέπει να πας και να κλειστείς αμέσως στο σπίτι. Εμεινα άναυδη. Δεν μπορείτε να φανταστείτε τα πρόσωπα, τα μάτια και τις εκφράσεις των ανθρώπων». Η φωνή της σπάει, λέει για πολλές αναφορές για ξυλοδαρμούς γυναικών και κοριτσιών, για εξαναγκαστικούς γάμους και βιασμούς, για κορίτσια που τα παίρνουν σκλάβες. Φοβάται ότι αυτό είναι το μέλλον της.

Η Ζεϊμπά εργάζεται για ένα από τα μεγαλύτερα αφγανικά δίκτυα, κάτι που σημαίνει ότι δεν θα υπάρξει έλεος για εκείνη, τον σύζυγο και τα παιδιά τους, όπως λέει. Μαζί με άλλους δημοσιογράφους προσπαθούσαν να στείλουν τις ταυτότητες και τη δουλειά τους σε πρεσβείες, πριν καταστρέψουν οποιοδήποτε στοιχείο της ύπαρξής τους, κυρίως διαδικτυακά.

Ο Τζον Μπλάξλαντ, καθηγητής Διεθνούς Ασφάλειας στο Εθνικό Πανεπιστήμιο της Αυστραλίας, τονίζει πως είναι τεράστιος ο κίνδυνος παραβίασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες στο Αφγανιστάν και ιδιαίτερα οι γυναίκες δημοσιογράφοι. «Οι Ταλιμπάν θα θεωρήσουν προτεραιότητα να τις εξουδετερώσουν, τόσο πραγματικά όσο και μεταφορικά» λέει. «Δεν ξέρουμε πόσο χρόνο έχουν και είναι πραγματικά τρομακτικό να σκεφτόμαστε πως τις άφησαν εκτεθειμένες στις χειρότερες συνθήκες».