«Πρώτα {LF}η Αμερική» {LF}α λα Μπάιντεν

Η καλύτερη άμυνα είναι η επίθεση. Αυτό φαίνεται πως σκέφτηκαν ο Τζο Μπάιντεν και οι επιτελείς του και έτσι ο πρόεδρος των ΗΠΑ εμφανίστηκε στο προχθεσινό του διάγγελμα ιδιαιτέρως επιθετικός απέναντι στους πολλούς επικριτές (ακόμη και εν ενεργεία στρατιωτικούς του Πενταγώνου) των αποφάσεών του για το Αφγανιστάν. Ταυτόχρονα δε, έμεινε κυνικά πιστός στο δόγμα που έχει εξαγγείλει και εφαρμόζει από την αρχή της θητείας του, συνεχίζοντας πρακτικά την πολιτική τού προκατόχου του, Ντόναλντ Τραμπ: «Πρώτα η Αμερική».

«Η αποστολή μας στο Αφγανιστάν δεν υπήρξε ποτέ η οικοδόμηση ενός έθνους. Δεν υπήρξε ποτέ η δημιουργία μιας ενιαίας δημοκρατίας γύρω από ένα κέντρο. Το μοναδικό ζωτικό μας συμφέρον στο Αφγανιστάν παραμένει σήμερα αυτό που ήταν πάντοτε: η αποτροπή μιας τρομοκρατικής επίθεσης σε αμερικανικό έδαφος». Αυτά είπε ο Μπάιντεν, ανάμεσα σε πολλά άλλα, επιχειρώντας να απαντήσει σε όσους τον κατηγορούν ότι εγκατέλειψε τους Αφγανούς στη μοίρα τους, καθώς και ότι όλες οι αποφάσεις και ενέργειές του ήρθαν πολύ καθυστερημένα. Επαναλαμβάνοντας, ουσιαστικά, αυτό που είχε ισχυριστεί από την πρώτη στιγμή ο υπουργός Εξωτερικών του, Αντονι Μπλίνκεν – ότι η αποστολή των ΗΠΑ στέφθηκε από επιτυχία…

Η αλήθεια, μάλιστα, είναι ότι ο ίδιος ο Μπάιντεν φρόντισε να υπενθυμίσει, στο διάγγελμά του, πως η αποχώρηση από το Αφγανιστάν αποτελούσε πάγια θέση του, την οποία υποστήριζε και ως αντιπρόεδρος στην κυβέρνηση του Μπαράκ Ομπάμα. Μάλιστα, όπως αναφέρει στο ημερολόγιό του ο Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ, τότε ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ για το Αφγανιστάν και το Πακιστάν, ο Μπάιντεν του είχε πει το 2010 ότι η αποχώρηση έπρεπε να γίνει ανεξαρτήτως των συνεπειών για τις γυναίκες του Αφγανιστάν, τους συνεργάτες των Αμερικανών και των συμμάχων τους και οποιονδήποτε άλλο. «Γ…σέ το, δεν πρέπει να ανησυχούμε γι’ αυτό. Το κάναμε στο Βιετνάμ και οι Νίξον και Κίσινγκερ γλίτωσαν χωρίς συνέπειες», φέρεται να του είχε πει τότε.

Σύμφωνα με τον Τζορτζ Πάρκερ και όσα γράφει στο άρθρο του υπό τον τίτλο «Χρέος τιμής» που δημοσιεύεται στο «Atlantic», «οι ΗΠΑ έχουν μακρά ιστορία στην προδοσία των τοπικών τους συμμάχων σε χώρες όπου ενεπλάκησαν σε μη δημοφιλείς πολέμους». Ο ίδιος ισχυρίζεται δε ότι ο νυν πρόεδρος έχει ιδιαίτερη θέση σε αυτή την ιστορία, η οποία φτάνει μέχρι το ατιμωτικό για τις ΗΠΑ τέλος του πολέμου στο Βιετνάμ.

Οπως υπενθυμίζει, όταν τον Απρίλιο του 1975 ο τότε πρόεδρος Τζέραλντ Φορντ ζήτησε από το Κογκρέσο ένα κονδύλι 300 εκατομμυρίων δολαρίων προκειμένου να οργανώσει την επιχείρηση εκκένωσης 2.500 Αμερικανών και κάπου 175.000 Νοτιοβιετναμέζων, συνάντησε την έντονη αντίδραση εκ μέρους των Δημοκρατικών. Ανάμεσά τους, μάλιστα, ξεχώρισε ο 32χρονος εκείνη την εποχή Τζόζεφ Μπάιντεν, που είχε εκλεγεί για πρώτη φορά γερουσιαστής στο Ντέλαγουερ.

«Θα ψηφίσω οποιοδήποτε ποσό έχει να κάνει με την απομάκρυνση από εκεί των Αμερικανών. Δεν θέλω να υπάρχει ανάμειξη με την απομάκρυνση των Βιετναμέζων», φέρεται να είχε πει χαρακτηριστικά, στη διάρκεια συνάντησης ανάμεσα στον πρόεδρο των ΗΠΑ και την επιτροπή εξωτερικών υποθέσεων της Γερουσίας, της οποίας ηγήθηκε αρκετά χρόνια αργότερα. Σε ομιλία του δε στην ολομέλεια του Σώματος, στις 23 Απριλίου, λίγες ημέρες προτού οι Βιετκόνγκ εισέλθουν θριαμβευτές στη Σαϊγκόν, ήταν επίσης ξεκάθαρος: «Δεν πιστεύω ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν υποχρέωση, ηθική ή άλλου τύπου, να απομακρύνουν ξένους υπηκόους», είπε, παραπέμποντας γι’ αυτό στους διεθνείς οργανισμούς.

Δεν μπορεί, λοιπόν, παρά να συμπεράνει κανείς ότι ο Τζο Μπάιντεν παραμένει συνεπής στη θέση που υποστήριζε πάντα: οι ΗΠΑ έχουν τη δυνατότητα και μπορούν να χτυπούν και να πολεμούν όποτε και όπου θέλουν και στη συνέχεια να φεύγουν χωρίς να δίνουν λογαριασμό σε κανέναν – αδιαφορώντας για τις συνέπειες και της επέμβασης και της αποχώρησης. Κι αυτό, φυσικά, ουδεμία σχέση έχει με το μήνυμα που επιχείρησε να μεταφέρει στους συμμάχους του στο ΝΑΤΟ, κατά την πρόσφατη περιοδεία του στην Ευρώπη: ότι οι ΗΠΑ επέστρεψαν και δεν θα δρουν ποτέ πια μονομερώς.