Κρίσιμες απαντήσεις {LF}για την κλιματική αλλαγή

Με τα διεθνή ΜΜΕ να κάνουν λόγο για «σκηνές αποκάλυψης» από τις πυρκαγιές στην Ελλάδα και την Τουρκία, την Καλιφόρνια να βιώνει τις πιο εκτεταμένες καταστροφές των τελευταίων ετών, αλλά και τη Γερμανία και την Κίνα να προσπαθούν ακόμη να συνέλθουν από τις πρόσφατες μεγάλες πλημμύρες, ένα ερώτημα έχει αρχίσει να κυριαρχεί στο μυαλό και στα στόματα των περισσότερων, επιστημόνων και μη: Αν η ανθρωπότητα εξακολουθεί να διαθέτει χρόνο προκειμένου να αποτρέψει το μοιραίο και πόσο – τουλάχιστον για να σωθεί οτιδήποτε αν σώζεται μπροστά σε μια κλιματική κρίση που καθημερινά κλιμακώνεται και δείχνει τα δόντια της.

Σε αυτό το ερώτημα ελπίζουν οι επιστήμονες και οι κυβερνήσεις ότι θα δώσει κάποιες απαντήσεις μια – κρίσιμη, από όλες τις απόψεις – έκθεση που  αναμένεται να δοθεί σήμερα στη δημοσιότητα. Θα την υπογράφει η Διακυβερνητική Διάσκεψη για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC), η τελευταία έκθεση της οποίας – το 2013, πριν από 8 ολόκληρα χρόνια – είχε αποτελέσει σε μεγάλο βαθμό τον «οδηγό» για τις αποφάσεις που ελήφθησαν στη Διάσκεψη του Παρισιού, το 2015. Κάτι ανάλογο αναμένεται να γίνει και τώρα, με την ελπίδα οι αποφάσεις που θα ληφθούν αυτή τη φορά να είναι πολύ πιο συγκεκριμένες και τολμηρές – και, βεβαίως, να υλοποιηθούν.

SOS για τις  «ζωτικές ενδείξεις». Υπενθυμίζεται ότι στο Παρίσι, σχεδόν σύσσωμη η διεθνής κοινότητα έθεσε στόχο η μέση αύξηση της θερμοκρασίας στην επιφάνεια της γης σε σύγκριση με τα προβιομηχανικά επίπεδα να μην υπερβεί τους 2 βαθμούς Κελσίου, θεωρώντας ως βέλτιστο η αύξηση να περιοριστεί κάτω από τους 1,5 βαθμούς.

Σταδιακά δε, αυτό επικράτησε και ως όριο στην επιστημονική κοινότητα και υιοθετήθηκε και σε πολιτικό επίπεδο, καθώς θεωρείται ως η «κόκκινη γραμμή» πέρα από την οποία οι αρνητικές επιπτώσεις σε μια σειρά «ζωτικές ενδείξεις» του πλανήτη – όπως το λιώσιμο των πάγων, ο «θάνατος» των κοραλλιογενών ζωνών και η αλλοίωση στη ροή του Ρεύματος του Κόλπου – θα θεωρούνται πρακτικά μη αναστρέψιμες.

Καθοριστικός παράγοντας σε αυτό, όπως είναι ήδη γνωστό, αποτελούν οι ποσότητες «αερίων του θερμοκηπίου» που εκπέμπονται στην ατμόσφαιρα.

Ηδη, τα στοιχεία δείχνουν ότι η περιεκτικότητα σε διοξείδιο του άνθρακα έχει αυξηθεί στα 415 μέρη ανά εκατομμύριο σε σύγκριση με τα 280 που ήταν στην προβιομηχανική εποχή, με τους ειδικούς να προβλέπουν διπλασιασμό ως το 2060 εάν συνεχιστεί η σημερινή τάση και δεν ανακοπεί και η καταστροφή των δασών που αποτελούν ένα κύριο φυσικό «απορροφητήρα» του διοξειδίου.

Σε αυτό το φόντο, δεν είναι λίγοι εκείνοι που θεωρούν πιθανό το όριο των 1,5 βαθμών Κελσίου να ξεπεραστεί (έστω και προσωρινά) μέσα στην επόμενη πενταετία και όχι στα μέσα της δεκαετίας του 2030, όπως αναμενόταν μέχρι πρόσφατα.

Με εξαιρετικό ενδιαφέρον αναμένονται και δύο ακόμη πλευρές της έκθεσης: Η μία αφορά στη σχέση της υπερθέρμανσης του πλανήτη με τα «ακραία» καιρικά φαινόμενα και η άλλη με τις περιοχές που αναμένεται ότι θα πληγούν περισσότερο – στις οποίες ολοένα περισσότεροι θεωρούν ότι ανήκει και η Μεσόγειος.

Τι είναι η IPCC

Η Διακυβερνητική Διάσκεψη για την Κλιματική Αλλαγή ιδρύθηκε και λειτουργεί στο πλαίσιο του ΟΗΕ το 1988. Σκοπός της είναι να παρέχει στις κυβερνήσεις και σε όλα τα κέντρα λήψης αποφάσεων την όσο πιο πλήρη και συνδυασμένη, καθώς και αντικειμενική επιστημονική πληροφόρηση αναφορικά με την κλιματική αλλαγή, τα διάφορα σενάρια και τις πιθανές συνέπειές τους. Για να το επιτύχει, δεν διεξάγει τις δικές της έρευνες, αλλά συνδυάζει σε ενιαίες βάσεις δεδομένων και αναλύει χιλιάδες μελέτες που διεξάγονται παγκοσμίως, εντοπίζοντας τα σημεία στα οποία υπάρχει συμφωνία και εκείνα στα οποία καταγράφονται αποκλίνουσες απόψεις και απαιτείται περαιτέρω έρευνα. Σήμερα έχει 195 κράτη-μέλη.