Κάνετε έρωτα, ξεκίνα εσύ

A far l’ amore comincia tu: με αυτόν τον στίχο από το διάσημο τραγούδι της πρόσφατα χαμένης Ραφαέλα Καρά, που ακούγεται ρεμιξαρισμένο και στη μαγική «Τέλεια Ομορφιά» του Πάολο Σορεντίνο, κυκλοφόρησε το περασμένο Σάββατο το ένθετο Robinson της ιταλικής εφημερίδας Repubblica. «To σεξ έχει τη δύναμη να μας κάνει να αισθανόμαστε ζωντανοί, να ανακαλύπτουμε το βάθος των άλλων, να σκεφτόμαστε πιο ελεύθερα», γράφει ο Φραντσέσκο Πίκολο στο εισαγωγικό του σημείωμα. «Και μας λυτρώνει. Ακόμη κι από την πανδημία».

Η τελευταία επηρέασε, τόσο από πρακτική όσο κι από ψυχολογική άποψη, τη σεξουαλική μας ζωή. Αλλά δεν άλλαξε τη γενικότερη στάση μας: η μικρή ή μεγάλη βαρύτητα που έχει το σεξ στην καθημερινή ζωή του καθενός θα παραμείνει η ίδια και μετά την επιστροφή στην κανονικότητα. Παρά ταύτα, ορισμένοι ειδικοί δεν διστάζουν να μιλήσουν για μια επικείμενη Σεξουαλική Αναγέννηση. Υποστηρίζουν δηλαδή ότι η εμπειρία της καραντίνας μπορεί να μας απελευθερώσει από την ιδέα ότι η άσκηση γοητείας και το σεξ αποτελούν επίδειξη δύναμης και ανταλλάξιμο εμπόρευμα, όπως υποστηρίζει εκείνο το αφήγημα που έχει καταφέρει τις τελευταίες δεκαετίες να διαμορφώσει το συλλογικό φαντασιακό.

Δεν θα είναι εύκολο. Πρέπει να ανακαλύψουμε εκ νέου την εμπιστοσύνη και την ικανότητα να αφηνόμαστε στην αγκαλιά του άλλου. Η ίδια η πράξη δεν είναι δύσκολη και δεν κρατάει πολύ. Ακόμη κι εκείνοι που απείχαν όλο αυτό το διάστημα δεν θα δυσκολευτούν να επιστρέψουν, το σεξ είναι σαν το ποδήλατο, δεν ξεχνιέται. Εκεί που δυσκολευόμαστε όλοι λίγο περισσότερο, σημειώνει στο ίδιο αφιέρωμα η ιταλίδα συγγραφέας Κατερίνα Σόφιτσι, είναι στο πριν και το μετά. Η αίσθηση του μυστηρίου, αυτά που λέγονται κι αυτά που δεν λέγονται, οι υπερβάσεις, οι φαντασιώσεις και οι επιθυμίες, αυτά είναι που συνιστούν τον μυ που πρέπει να μάθουμε και πάλι να μαλάσσουμε. Για τον σκοπό αυτό, για να επιστρέψουμε δηλαδή σε έναν αυθεντικό ερωτισμό, εκείνη προτείνει ένα Προσωπικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Προσαρμοστικότητας.

Το σχέδιο αυτό εξαρτάται φυσικά από τις ανάγκες του καθενός. Δεν μπορεί όμως παρά να περιλαμβάνει μερικά βιβλία. Τον Εραστή της Λαίδης Τσάτερλι, για παράδειγμα, που εκδόθηκε το 1928, απαγορεύτηκε στη συνέχεια ως άσεμνο και επέστρεψε πανηγυρικά στα βιβλιοπωλεία το 1960. Στο βιβλίο του Ντ. Χ. Λώρενς υπάρχει περισσότερος ερωτισμός απ’ ό,τι σε οποιονδήποτε αλγόριθμο και οποιοδήποτε Tinder.

Το σεξ του μέλλοντος δεν θα είναι λοιπόν ψηφιακό; Oχι βέβαια, απαντά σε συνέντευξή της στην ιταλική εφημερίδα η διάσημη αμερικανίδα φεμινίστρια Ερικα Γιονγκ. «Οι σχέσεις μέσω Tinder και άλλων apps μπορεί να αυξήθηκαν την περίοδο του λοκντάουν για να καλυφθεί η ανάγκη επικοινωνίας που όλοι έχουμε, αν δεν επιστρέψουμε όμως στη φυσική επαφή δεν θα αισθανθούμε πραγματικά ελεύθεροι να αγαπάμε. Εγώ είμαι συγγραφέας κι έτσι κάνω μια μοναχική δουλειά, αλλά αυτή τη μοναξιά την επιλέγω. Η ερωτική μοναξιά, αντιθέτως, είναι κάτι που αποκλειστικά το υφίστασαι. Πρέπει λοιπόν να βρούμε νέους τρόπους σύνδεσης μεταξύ μας, ώστε να απελευθερωθούμε από τον φόβο που κυριαρχεί αυτόν τον καιρό στη ζωή μας».

Eνας τέτοιος τρόπος είναι το χιούμορ. «Η ζωή είναι ήδη αρκετά δύσκολη», λέει η Γιονγκ, «και χωρίς μια καλή δόση χιούμορ θα ήταν αδύνατη. Πρέπει να κάνουμε πλάκα με τον εαυτό μας και με τους άλλους, ιδιαίτερα όταν οι καταστάσεις είναι πολύπλοκες και δύσκολες. Πιστεύω ότι οι άνθρωποι που δεν έχουν αίσθηση του χιούμορ περνούν κουραστικά. Πρέπει να ξέρουμε να κλαίμε και να ξέρουμε να γελάμε, ώστε να αποκτάμε μια ισορροπία. Οι ανθρώπινες σχέσεις, και ιδιαίτερα οι σεξουαλικές σχέσεις, μπορεί να είναι υπέροχες, αλλά μπορεί να είναι και απογοητευτικές. Και ο μόνος τρόπος να αντιμετωπίσεις αυτόν τον κίνδυνο, να έχεις το κουράγιο να δοκιμάσεις, είναι να το δεις με χιούμορ. Οι περισσότεροι συγγραφείς που αγαπώ έχουν αυτό το ταλέντο, τουλάχιστον στις σελίδες τους».

Παρεμπιπτόντως, τους άνδρες πώς τους βλέπεις, Ερικα;

«Μπερδεμένους, τρομαγμένους. Δεν ξέρουν ποιοι είναι οι νέοι κανόνες μετά το #MeToo, δεν τους αναγνωρίζω πια. Αν δεν μπορείς να διαχειριστείς τους κανόνες, όμως, το σεξ γίνεται κι αυτό μια μπερδεμένη υπόθεση. Δεν ξέρεις τι μπορείς να πεις και τι μπορείς να κάνεις».

Ερικα Γιονγκ (1942-)

Διάσημη χάρις στο σεξ

Γεννημένη στη Νέα Υόρκη, η Γιονγκ ήθελε να γίνει γιατρός. Αντ’ αυτού, έγραψε πάνω από 25 βιβλία, μεταξύ των οποίων και το διάσημο Ο φόβος της πτήσης (1973), όπου ο αφηγητής μοιάζει πολύ με τον δεύτερο από τους τέσσερις συζύγους της. «Αν θέλεις να γίνεις διάσημος», γράφει στην αυτοβιογραφία της με τίτλο Ξελογιάζοντας τον δαίμονα (2006), «φρόντισε να γίνεις επειδή παρασκεύασες ένα νέο εμβόλιο ή επειδή διαθέτεις την ικανότητα της αφήγησης. Προς Θεού όμως μη γίνεις για το σεξ. Στην υπόλοιπη ζωή σου το σεξ θα σε κυνηγά και ο κόσμος θα διαβάζει τα βιβλία σου αναζητώντας ίχνη νυμφομανίας». Εκείνη πάντως έτσι έγινε διάσημη. Κι όταν τη ρωτούν γιατί είναι τόσο λίγες οι γυναίκες που μιλούν με ειλικρινή και διαυγή τρόπο για το σεξ, απαντά: «Επειδή όταν το κάνουμε, μοιραία αποκαλύπτουμε το πιο ενδόμυχο κομμάτι μας, όπου κυριαρχούν οι φαντασιώσεις. Και οι περισσότεροι άνθρωποι θέλουν να διατηρούν τον έλεγχο».