Το καλοκαίρι του Γκάρεθ Σάουθγκεϊτ

Πριν το Euro 2020 ξεκινήσει οι απορίες και οι ερωτήσεις όλων των ποδοσφαιρόφιλων ήταν πολλές. Ποιος θα μπορούσε να σταματήσει την πανίσχυρη παγκόσμια πρωταθλήτρια Γαλλία; Πόσο δυνατή θα ήταν η Πορτογαλία που θα έπρεπε να υπερασπιστεί τον τίτλο της πρωταθλήτριας Ευρώπης; Θα κατόρθωναν να ξεπεράσουν οι Γερμανοί την κρίση τους; Θα έκανε τη διαφορά στα 35 του ο Κριστιάνο Ρονάλντο; Εχουν οι άπειροι Ιταλοί τη δύναμη να γλιτώσουν σκοπέλους; Είναι έτοιμο το Βέλγιο να κερδίσει έναν τίτλο; Οσο η διοργάνωση προχωρεί, υπάρχει τελικά μία και μόνη ερώτηση: μπορεί επιτέλους η Αγγλία να γίνει πρωταθλήτρια Ευρώπης; Ολα τα άλλα ερωτήματα, μολονότι μερικά έχουν επικαιρότητα, μας απασχολούν ελάχιστα.

Μηδέν

Από όλους τους προημιτελικούς του Euro το ματς της περασμένης Τρίτης ανάμεσα στην Αγγλία και στη Γερμανία αποδείχτηκε το πλέον προβλέψιμο, ενώ έμοιαζε το πιο αμφίρροπο. Οι Αγγλοι δεν είχαν κερδίσει σε κανένα από τα τελευταία επτά ματς που είχαν δώσει στο Γουέμπλεϊ με τους Γερμανούς, αλλά σε αυτές τις δημοσιογραφικές επισημάνσεις γίνεται πάντα το ίδιο λάθος: οι Γερμανοί που είχαν αυτό το υπέροχο σερί δεν έχουν σχέση με αυτή τη Γερμανία που εμφανίστηκε στο εφετινό Euro και οι Αγγλοι που δεν μπορούσαν ποτέ να κερδίσουν τους Γερμανούς δεν είχαν καμία σχέση με την ομάδα του Σάουθγκεϊτ. Η τωρινή Γερμανία που δεν μπορεί να κρατήσει το μηδέν απέναντι στη Λετονία (στην οποία έβαλε επτά γκολ!) δεν ήταν δυνατόν να κάνει κάτι σπουδαίο στη διοργάνωση – πόσω μάλλον να αποκλείσει αυτή την Αγγλία. Αλλά η αληθινή μεταμόρφωση είναι αυτή των Αγγλων.

Ιστορίες

Η Εθνική Αγγλίας δεν κερδίζει τίτλους, μας δίνει όμως σχεδόν πάντα τη δυνατότητα να χαρούμε ωραίες ιστορίες. Η εφετινή είναι η ιστορία του Γκάρεθ Σάουθγκεϊτ, του ανθρώπου που στέρησε το 1996 έναν τελικό από την Αγγλία αστοχώντας σε ένα πέναλτι και που σήμερα προσπαθεί να βγάλει την Αγγλία πρωταθλήτρια Ευρώπης κάνοντας ό,τι μπορεί για να τη βοηθήσει να ξεχάσει το παρελθόν της – κομμάτι του οποίου είναι και η αποτυχία του 1996 που ο ίδιος προκάλεσε. Η ιστορία του Σάουθγκεϊτ είναι πολύ βρετανική γιατί μόνο το νησί μπορεί να είναι το σκηνικό εντός της οποίας διαδραματίζεται. Το χαμένο πέναλτι αποτελεί για τον Σάουθγκεϊτ ένα ασυγχώρητο αμάρτημα από τη στιγμή που το έχασε. Το 1996 πετούσαν βελάκια στη φωτογραφία του στις παμπ του Λονδίνου. Οπως γράφει στη βιογραφία του, είκοσι χρόνια μετά το χαμένο πέναλτι ήταν πάντα ο άνθρωπος που προκάλεσε μια ποδοσφαιρική καταστροφή: πριν αναλάβει την Εθνική Αγγλίας όποιος τον αναγνώριζε τον ρωτούσε τι είχε στο μυαλό του εκείνο το βράδυ. Κανείς ποτέ δεν πίστωσε την πρόκριση της Γερμανίας το 1996 στον τερματοφύλακά της, τον σταθερότατο Κέπκε που έπιασε το πέναλτι, αλλά ούτε και στον Αντι Μέλερ που ευστόχησε για χατίρι των Γερμανών. Για όλους η ιστορία του χαμένου πέναλτι ήταν το αμάρτημα του Σάουθγκεϊτ.

Ολα αυτά δεν συμβαίνουν μόνο στην Αγγλία: όταν ένας παίκτης γίνεται άθελά του μοιραίος, τα ακούει και μάλιστα πολύ. Ο Ριμπέρτο Μπάτζιο πέρασε δύσκολες στιγμές στην Ιταλία μετά το χαμένο πέναλτι στον τελικό του Μουντιάλ του 1994: οι άσπονδοι φίλοι του έλεγαν ότι στην Εθνική Ιταλίας τον έκανε βασικό η ΕΝΙ, η δημόσια εταιρεία ηλεκτρικής ενέργειας που ήταν χορηγός της Σκουάντρα Ατζούρα. Αλλοι είχαν ακόμα χειρότερη αντιμετώπιση. Ο Κολομβιανός Αντρές Εσκομπάρ εκτελέστηκε (!) γιατί πέτυχε αυτογκόλ στο Μουντιάλ του 1994 σε ένα ματς με τη Ρουμανία. Οι Βραζιλιάνοι που έχασαν 7-1 από τους Γερμανούς το 2014 κουβαλάνε την ήττα αυτή ως στίγμα στην καριέρα τους: έχει γλιτώσει τις κατάρες μόνο ο Νεϊμάρ που ήταν τραυματίας και δεν αγωνίστηκε. Οι Γερμανοί δεν συγχώρεσαν τον Γιούργκεν Κλίνσμαν για την απώλεια του Μουντιάλ που διοργάνωσαν το 2006: ο κόουτς κατέληξε στις ΗΠΑ. Ο Βεντούρα, προπονητής της Εθνικής Ιταλίας που αποκλείστηκε από το Μουντιάλ του 2018, δεν ξαναδούλεψε στην καριέρα του. Οι Αγγλοι υπήρξαν σίγουρα σκληροί με τον Σάουθγκεϊτ. Αλλά είκοσι δύο χρόνια αργότερα τον κάλεσαν στην εθνική ομάδα και του έδωσαν τα κλειδιά της. Πράγμα που καμία άλλη χώρα δεν έχει κάνει με κάποιον που για μια στιγμή έστω θεωρήθηκε ένα είδος εθνικού προδότη.

Βενγκέρ

Ο Σάουθγκεϊτ έφτασε στην Εθνική χάρη σε μια υπόδειξη του Αρσέν Βενγκέρ που είπε ότι από όλους τους πρώην διεθνείς άγγλους ποδοσφαιριστές αυτός έχει τη μεγαλύτερη επαφή με το διεθνές ποδόσφαιρο: «Ο Γκάρεθ παρακολουθεί τα πάντα, έχει ταξιδέψει στην Ευρώπη, κατανοεί το ποδόσφαιρο όσο λίγοι, θα γίνει ένας καλός ομοσπονδιακός» είχε πει. Και η ομοσπονδία της Αγγλίας τον άκουσε. Γιατί όταν μιλά ο Βενγκέρ, όποιος για το ποδόσφαιρο ενδιαφέρεται πρέπει να τον ακούει.

Αμυνα

Με τις συστάσεις του Βενγκέρ ο Σάουθγκεϊτ ανέλαβε την Εθνική Αγγλίας και αποφάσισε να γράψει την ωραιότερη ιστορία του μοντέρνου αγγλικού ποδοσφαίρου παίρνοντας διαζύγιο από το παρελθόν. Το 2018 παρουσίασε στη Ρωσία μια Εθνική Αγγλίας που είχε πάρει ραντεβού από τις παραδόσεις της. Επαιζε και τότε για να μη δεχθεί γκολ: τώρα απλά τελειοποίησε τη συνταγή. Επεισε τους παίκτες του ότι τα τουρνουά τα κερδίζουν οι άμυνες και έχει παρουσιάσει στο Εuro που παρακολουθούμε την ομάδα με την πιο δουλεμένη άμυνα. Στο ματς με τη Γερμανία ο σκοπός του ήταν να σταματήσει τους ακραίους μπακ των Γερμανών, που ήταν και οι δημιουργοί του επιθετικούς παιχνιδιού τους. Με τον Τρίπιερ και τον Γουόκερ σταμάτησε τον Γκόσενς. Με τον Σάκα και τον Σο σταμάτησε τον Κίμιχ. Οταν είδε πως ειδικά ο Κίμιχ δεν κρατούσε τη θέση του, τον χτύπησε με τον Γκρίλις και τον Σο: οι δυο κατεβασιές του ακραίου μπακ της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ και το ψυχωμένο παιγνίδι του Στέρλινγκ του έδωσαν το γκολ του 1-0, δηλαδή την πρόκριση. Το 2-0 ήταν απλά το γκολ που έψαχνε ο Χάρι Κέιν. Κι όλοι πλέον περιμένουν να δουν αν οι Αγγλοι θα τα καταφέρουν να φτάσουν μέχρι το τέλος.

Απάντηση

Ο Σάουθγκεϊτ είναι σαν να λέει στους παίκτες του ότι καμία καριέρα δεν τελειώνει εξαιτίας μιας αποτυχίας: ο ίδιος είναι το καλύτερο παράδειγμα. Αν το μεγάλο πρόβλημα των Αγγλων είναι η πίεση, ο Σάουθγκεϊτ έχει πληρώσει την πίεση όσο λίγοι: πριν αστοχήσει στο περίφημο πέναλτι το 1996, ένιωσε πίεση απίστευτη κι αφού αστόχησε η πίεση υπήρξε ακόμα μεγαλύτερη, αλλά αυτός δεν χάθηκε και τώρα προσπαθεί να συνδέσει το όνομά του όχι με μια εθνική συμφορά, αλλά με μια εθνική επιτυχία. Θα τα καταφέρει; Συγγνώμη, αλλά δεν έχω απάντηση. Αυτή είναι η βασική ερώτηση από την αρχή του Euro και το παρακολουθούμε για να έχουμε την απάντηση…